nieuws

Directeur van NMa kaatst de bal terug

bouwbreed Premium

den haag – Directeur A.W. Kist van de Nederlandse Mededingingsautoriteit kaatste de bal behendig terug tijdens zijn verhoor door de parlementaire enquêtecommissie. Veel kritiek op zijn organisatie pareerde hij met de stelling dat het de jonge kartelwaakhond ontbreekt aan afdoende opsporingsbevoegdheden. Kist zou in de toekomst graag meer dwangsommen opleggen.

Wethouder Dales van Amsterdam krijgt wel degelijk de turbo-behandeling die hem was toegezegd bij het onderzoek naar prijsafspraken bij de aanbesteding van de Noord-Zuidlijn. Begin oktober al is het rapport klaar en dat is snel voor een dergelijk onderzoek, benadrukte Kist, die maandag het spits afbeet voor de enquêtecommissie. Dales beklaagde zich eerder voor de commissie, maar had volgens Kist best kunnen beseffen wat er allemaal komt kijken bij zo’n onderzoek. Dat je niet van het ene op het andere moment invallen kunt doen, bijvoorbeeld. En dat je als NMa dan precies moet weten wat je zoekt, omdat je anders dan het Openbaar Ministerie, niet de bevoegdheid hebt om bij huiszoekingen complete boekhoudingen mee te nemen. Bij privé-adressen kan de NMa überhaupt niet binnenvallen en ook internationaal gezien is de kartelwaakhond machteloos, schetste Kist. Zijn instelling heeft geen enkel middel om naar aanleiding van het beruchte mailtje van Heijmans aan onderaannemer Soletanche, bij dit Franse bedrijf binnen te vallen voor informatie. Hoe goed de contacten met de mededingingsautoriteiten in de buurlanden ook zijn. Naast de Amsterdamse wethouder had eerder ook de projectorganisatie HSL-Zuid volgens Kist onterecht aan de bel getrokken wegens het feilen van de mededingingsautoriteit. ‘De projectorganisatie had zelf verzuimd een contactpersoon aan te wijzen voor het onderzoek, zoals was toegezegd.’ Daarna kwam er van een goed onderzoek naar prijsafspraken weinig meer terecht.

Zwak excuus

Op één punt stak Kist de hand in eigen boezem. De NMa had in 1999 toen het samen met het OM in gesprek was met klokkenluider Ad Bos over diens schaduwboekhouding justitie wellicht wat meer op de hielen moeten zitten. Want ook dat spoor liep snel dood. Maar er waren niet meer dan dertien klachten binnengekomen over vermoedens van prijsafspraken bij aanbestedingen, zodat de jonge NMa zich toelegde op de behandeling van de 1100 ontheffingsverzoeken uit allerlei branches. Bovendien gaat de Bos-boekhouding voor 90 procent over de periode voor 1998, toen wij niet actief waren, verontschuldigde Kist. Maar dat vond enquêtecommissielid Duivesteijn een zwak excuus. Er was immers in 1997 ook al het zogenaamde Rutten-rapport opgesteld door de Economische Controledienst, waarin een soortgelijke schaduwboekhouding ter sprake kwam. Daaruit had de NMa kunnen concluderen dat het in de bouw structureler fout zat, suggereerde de PvdA-politicus.

Dwangsom

Twee weken terug kreeg Heijmans een boete opgelegd, omdat het alle contacten met de NMa via één persoon liet lopen. Maar binnenkort kan nog een aannemer rekenen op een boete van de NMa ,omdat te weinig medewerking aan het onderzoek wordt verleend, beloofde Kist. Het middel van de dwangsom is tot nu toe sporadisch toegepast, erkende Kist. Ook in het buitenland is men volgens de NMa-voorman heel terughoudend in het opleggen van dwangsommen, omdat daarmee economisch wordt gestuurd in de markt. Rechters fluiten de NMa op dit punt bovendien geregeld terug. Stiekum hoopt Kist dat de uitkomst van het parlementair onderzoek zal zijn, dat de NMa vaker dwangsommen kan opleggen. Verder kan de bouw binnenkort een rapport tegemoet zien over combinatievorming, waarover de mededingingsautoriteit haar licht heeft laten schijnen. Over de andere twintig bouwfraudeonderzoeken zal de kartelwaakhond volgend jaar rapporteren.

Reageer op dit artikel