nieuws

Bouwfraude in de kamer 6

bouwbreed Premium

Bouwfraude in de kamer 6

Het wachten is nu op het eindrapport. De enquêtecommissie Bouwnijverheid zal nog enkele personen verhoren en verdwijnt dan weer uit de openbaarheid. In besloten kring worden de conclusies die uit de werkzaamheden voortvloeien geformuleerd. Of daarna ook koppen rollen, is niet bekend. Het zou kunnen, want de informatievoorziening door leden van het kabinet richting parlement lijkt niet op alle onderdelen volledig te zijn geweest. Dit geldt dan vooral de schikking die het openbaar ministerie heeft getroffen met de bouwers van de Schipholspoortunnel. Zelf keek ik er vorig jaar nogal van op, dat het parlement zich indringend wenste te bemoeien met de beslissingen van dit openbaar ministerie. Het kan natuurlijk ook zijn, dat ik niet goed begrijp wat de scheiding der drie machten inhoudt.

De gewone bouwfraude – om het zo maar te noemen – lijkt een minder nadrukkelijke relatie met bewindslieden te hebben. Alhoewel, frauderende en corrupte ambtenaren hebben bazen en de hoogste daarvan is politiek verantwoordelijk. Los van de regelrechte corruptie waar ik gauw klaar mee ben, is er het terrein van de dagjes uit, het boottochtje, de skybox en aanverwante zaken. Iedereen die wel eens buiten de deur komt, kent het fenomeen van de zakenrelaties die moeten worden onderhouden. Ik ben nieuwsgierig naar de opvatting van de commissie. Echte corruptie dient natuurlijk te worden vervolgd, de bedrijven zowel als de opdrachtgevers die zich hieraan schuldig maakten. Krijgen we inzicht in de omvang? Blijft over de prijsopdrijving en de marktverdeling. Beide zijn verboden, inclusief een rekenvergoeding op deze manier. In het bijzonder de omvang en vooral ook de professionele administratie van de wederzijdse tegoeden zullen voor menigeen verrassend zijn geweest. Voor mij in ieder geval wel. Laat ik zeggen dat puzzelstukjes op hun plaats terechtkwamen. Het zal wel een verwording zijn en sommigen zullen zeggen dat die met pek omgaat er mee wordt besmet, ik kon mij over de marktverdeling en het systeem van prijsopzetten dat daarbij werd gehanteerd niet echt opwinden. Daar ben ik eerlijk in. Dat ik het systeem ook zou willen verdedigen, is iets heel anders. Al was het maar, omdat ik er aan twijfel of de beoogde doelen van continuïteit, gevulde orderportefeuilles en het tegengaan van prijsbederf door het systeem wel verwezenlijkt worden. Voorts kan het toch niet de bedoeling zijn de dynamiek in de markt zo te beperken dat als het ware een bevroren bedrijfstak bestaat.

Tussendoor wil ik opmerken het nogal vreemd te vinden een parlementaire enquête Bouwnijverheid zich te zien ontvouwen, terwijl het in wezen maar om een klein stukje van de bedrijfstak gaat. Slechts een deel van de gww was in beeld. Terug naar die dynamiek en de vrees voor bevriezing van de verhoudingen in de bedrijfstak. Kennisnemend van de cijfers over een lange periode zie je een komen en gaan van bedrijven. Steeds zie je weer bedrijven zich ontwikkelen tot middelgroot en soms groot. Kennelijk maakt inzet een concurrerend en succesvol optreden mogelijk. Wel is het waar, dat groot met groot samengaat. Zelfs dan echter moet voor veel opdrachten flink worden geconcurreerd. Groot wedijvert ook met middelgroot. Ik verbaas me werkelijk over de geringe marges van bedrijven die door kartelvorming de markt verdeelden. Concurrentie moet dan wel degelijk aanwezig zijn, maar is voor de buitenwereld niet zichtbaar. Een niet transparant proces, zeggen we tegenwoordig. Van verschillende kanten is er veel kritiek op het optreden van de overheid als opdrachtgever. Dat kan echter nooit goedpraten, dat je de hand gaat lichten met de regels. Waarom ik me dan toch niet echt opwind over de gang van zaken rond aanbestedingen, is de uitkomst daarvan. Dus de beperkte marges en het ontbreken naar mijn gevoel van een miljardenfraude. Opdrachtgevers betaalden in het algemeen niet te veel.

De wildwestachtige sfeer in de bouw werd intussen weer volledig over het voetlicht gebracht. Voor sommigen heeft deze sfeer aantrekkingskracht. Maar zoals het echte wilde westen niet meer bestaat, moet ook de bouw zich van dit beeld los maken. Mogelijk helpen de komende conclusies en aanbevelingen van de enquêtecommissie daarbij een handje.

Reageer op dit artikel