nieuws

Pronk rekent hard af met gedoogcultuur bij bouw in buitengebied

bouwbreed Premium

In 2001 kwam de provincie Noord-Brabant regelmatig negatief in het nieuws dankzij gemeenten als Valkenswaard en Boxtel. Volgens minister Pronk namen zij het niet al te nauw met bestemmingsplannen en bouwvergunningen. Opeens bleek Brabant vol te staan met illegaal gebouwde villa’s.

Het jaar 2001 was niet het allerbeste in de relatie tussen de provincie Noord-Brabant en minister Pronk. Diverse keren bemoeide de bewindsman zich persoonlijk met illegale bouwwerken in gemeenten als Boxtel, Oirschot, Nuenen en Valkenswaard. Hierdoor kwam Brabant meerdere malen negatief in het nieuws.

De betrokken gemeentebesturen hadden zich volgens Pronk in de meeste gevallen niet gehouden aan hun eigen bestemmingsplannen en onterecht bouwvergunningen afgegeven. De minister riep in die gevallen dan ook op om de vaak in afbouw verkerende villa’s te laten slopen. Dit natuurlijk tot fel protest van deze gemeenten.

Protest

Het meest opvallende voorbeeld vormen de kwesties in Valkenswaard. Tot twee keer toe moest Pronk vorig jaar in deze gemeente een bouwvergunning vernietigen omdat hij vond dat er sprake was van illegale bouwwerken. Aan de Maastrichterweg bouwde een plaatselijke aannemer zijn eigen droomvilla op een stuk grond met een agrarische bestemming. Hoewel de provincie geen toestemming verleende aan de bouwvergunning, kneep Valkenswaard een oogje dicht en liet de aannemer zijn huis nog wat groter tekenen dan de bedoeling was. De inhoud van 1480 kubieke meter lag ver boven de toegestane grootte. Pronk toonde zich zeer ontdaan en vernietigde de vergunning eigenhandig.

Ook aan de Keersop in Valkenswaard werd een villa voor sloop genomineerd omdat de bouw in strijd was met het bestemmingsplan. “Inmiddels is in beide zaken ons protest tegen de sloop afgewezen. Daartegen zijn we nu weer in beroep gegaan”, luidt het summiere commentaar van de gemeente op de kwestie.

De sloop van de twee villa’s later dit jaar lijkt vooralsnog onafwendbaar. Het zou dan voor het eerst zijn dat er in ons land woningen gesloopt worden omdat ze illegaal gebouwd zijn.

Ook in Deurne, Oirschot, Nuenen en Boxtel liet de VROM-Inspectie van zich horen. Een Nuenense wethouder kreeg het ermee aan de stok omdat hij zijn boerderij onder valse voorwendselen had laten splitsen. Hiermee riskeerde ook hij de sloop van zijn woning.

In Boxtel draaide het om een landhuis dat volgens Pronk veel groter zou worden dan de bedoeling was. Met de kwestie in Valkenswaard in zijn achterhoofd, was het woord ‘sloop’ ook hier snel gevallen. Toen bleek dat er door het verdwijnen van enkele stallen op het bouwterrein juist extra ruimte aan het buitengebied werd teruggegeven, trok de minister zijn dreigende taal in.

Toeval

De VROM-Inspectie weerspreekt het idee dat sprake zou zijn van een hetze in Brabant. “Sinds onze controleurs meer het land in trekken komt er veel aan het licht. Pronk wil een einde maken aan de gedoogcultuur die veel gemeenten hanteren. Dat de eerste concrete voorbeelden in Brabant plaatsvinden, is volgens mij gewoon toeval”, zegt een woordvoerder. “Illegaal bouwen gebeurt overal in Nederland. Ons is opgevallen dat gemeenten en provincies slecht controleren op bouwvergunningen. Door de controleurs te controleren krijg je gedoogsituaties beter in de gaten en kun je actief optreden.”

“Het is jammer dat het toevallig allemaal in Brabant moet gebeuren”, reageert provinciewoordvoerder A Reijnen. Maar wij maken hier veel werk van ruimtelijke ordening sinds Van Geel gedeputeerde is. Misschien trekken we daardoor meer aandacht van de Inspectie.”

“We vinden het vooral jammer dat de verantwoordelijkheid bij de gemeenten zelf ligt”, voegt hij daaraan toe. “Als provincie hebben we geen bevoegdheid op te treden. Alle provincies willen zich heel graag met dit probleem bemoeien, maar ze mogen het niet.”

“Sinds een maand is het echter wel mogelijk een overtreding van een bestemmingsplan als economisch delict in de rechtszaal aan te vechten. Je kunt dan in ieder geval financieel gewin dat een gemeente uit een illegale bouwvergunning heeft als boete terugvorderen. Maar voorlopig blijft onze rol hierin beperkt”, aldus Reijnen.

Reageer op dit artikel