nieuws

’s Werelds grootste tunnelboor in mei op transport

bouwbreed

Alle tests zijn doorstaan. ’s Werelds grootste tunnelboormachine is klaar om zijn snijtanden in het Groene Hart te zetten. Nu alleen nog het transport naar Nederland. Dat alleen al is een megaproject.

Twee treinsporen in een reusachtige tunnelbuis, gescheiden door een betonnen wand. Dat is het verrassende concept waarmee bouwcombinatie Bouygues/Koop ruim een jaar geleden de inschrijving van de HSL-tunnel onder het Groene Hart won. Die keuze blijkt om meerdere redenen een gelukkige. Niet alleen treffen treinreizigers bij brand om de 150 meter een vluchtdeur naar de andere, rookvrije tunnelhelft; de drie vluchtschachten die ze naar het maaiveld brengen, komen de bouwers tijdens het boorproces goed uit. De schachten, met een diameter van 33 meter, worden gebouwd voordat de tunnelboormachine daar arriveert. Plaatselijk worden ze vervaardigd uit schraal en ongewapend beton, zodat de boorkop de prop eenvoudigweg kan aanboren. Daarmee ontstaat een werkruimte waarmee onder atmosferische omstandigheden onderhoud gepleegd kan worden aan de boorkop. Mochten de beitels toch sneller slijten dan verwacht, of er om andere reden eerder onderhoud nodig zijn, dan zijn er sluizen waardoor duikers zich voor het boorschild kunnen begeven. Maar A.de Vrieze van de bouwcombinatie rekent er niet op dat dit nodig is.

Opdrijven

Hoe indrukwekkend de machine er in Le Creusot met zijn lengte van 80 meter ook bij staat; onder het Groene hart zal de ondergrondse fabriek nog veertig meter langer zijn. Die extra meters bestaan uit een brug tussen de twee platforms die het boorschild achter zich aantrekt. Onder die brug worden de betonnen segmenten voor het kabel- en installatiekanaal geplaatst die direct verdwijnen onder een flinke laag gestabiliseerd zand. Dat gebeurt kort achter de boorkop om opdrijven van de tunnel te voorkomen. De gronddekking erboven is namelijk slechts zo’n anderhalve keer de diameter. Het zand, wordt net als de tunnelelementen zelf, met rupsvoertuigen aangevoerd. Dat geeft volgens De Vrieze veel meer flexibiliteit in de logistiek dan de treintjes die in andere Nederlandse boortunnels worden ingezet. De tunnelelementen worden voor het eerste platform overgenomen door een kraan en een lopende band, die de elementen brengen naar de de erector; het instrument dat de elementen nauwkeurig op hun plek zet. De veertig centimeter dikke scheidingswand, de vondst die de zo riskante dwarsboringen tussen twee kleinere tunnelbuizen overbodig maakt, wordt zeshonderd meter achter de boorkop vervaardigd. Dit gebeurt met een glijbekisting die het boortempo van gemiddeld negen meter per dag moet bijhouden.

Getest

Alle systemen zijn inmiddels in Le Creusot getest. De groutinjectiepompen, de bentonietpompen, de afzetvijzels, de erector, de kranen, het hoofdlager en de veertien elektromotoren die tezamen de hoofdaandrijving vormen. ze staan volgens de Vrieze allemaal hun mannetje. En dus is het zaak de boormachine nu weer te demonteren en naar Leiderdorp te vervoeren, waar de startschacht nagenoeg klaar is.

Maar dat is gemakkelijker gezegd dan gedaan. De constructie wordt verdeeld in 51 zware moten, die stuk voor stuk als bijzonder transport worden aangemerkt als het gaat om het gewicht. Een aantal daarvan is ook qua afmetingen bijzonder. Het grootste is nog het hoofdlager, een cilinder met een diameter van zo’n zeven meter en een gewicht van 260 ton. Het is uit een stuk staal vervaardigd en kan dus niet uit elkaar gehaald worden. Dat betekent dat er tijdelijk obstakels als stoplichten en wegportalen moeten worden verwijderd. En misschien ook een enkele boom.

Het noopte combinant Koop ertoe ook maar laag in te schrijven op de aanleg van een geplande verkeersrotonde in Hoogmade op een paar kilometer van de startschacht in Leiderdorp. Met succes. Het bedrijf gaat de rotonde aanleggen en kan de fasering afstemmen op de bijzondere transporten die daar vanaf mei plaatsvinden.

Haven

Maar voor het zover is, moet de in totaal bijna 3500 ton staal over de weg naar Macon, per binnenvaartschip naar Marseille, over zee naar Dordrecht vanwaar het op pontons via binnenwateren naar de Wijde Aa bij Hoogmade wordt gevaren. Daar moet een tijdelijke haven worden gebouwd om de multiwheelers op de wal te kunnen krijgen.

En dan kan het eigenlijke werk pas beginnen, namelijk het boren van de tunnel, volgens planning gaat in september. Zoals gebruikelijk niet nadat de boor is ingezegend en gedoopt. Tweeënhalf jaar later en ruim zeven kilometer verder moet de boor weer bovenkomen bij Hazerswoude, aan de andere kant van de Oude Rijn. Als alles goed gaat.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels