nieuws

Hof verplicht aanbesteding van infrastructuur

bouwbreed

Voor het eerst heeft een gerechtshof zich uitgesproken over Europees aanbesteden in relatie tot publiek-private samenwerking. Het Haagse Hof verplicht een bouwconsortium de openbare werken in de Middelburgse wijk Mortiere Europees aan te besteden omdat het een samenwerking met de gemeente betreft.

Het was de bedoeling dat het consortium met NBM Amstelland, IBC en Heijmans de wijk Mortiere zou herontwikkelen, inclusief infrastructuur en inrichting van de openbare ruimte. In het gebied van 150 hectare zijn zeshonderd huizen, 50 hectare bedrijfsterrein en 40.000 vierkante meter winkels gepland. De intentie-overeenkomst tussen de gemeente en de drie marktpartijen werd in november omgezet in een samenwerkingscontract. Per januari 2001 is de grond verkocht aan de bedrijven.

Projektbouw Zeeland uit Terneuzen vocht de samenwerking met succes aan. Het afgelopen voorjaar won de ontwikkelaar een kort geding. Zeer recent is dat vonnis door het Haagse Hof bevestigd waarr het gaat om de openbare voorzieningen en infrastructuur. Het Hof oordeelt in zijn uitspraak dat de gemeente geen overeenkomst met derden mag sluiten voor de aanleg van infrastructuur en de ontwikkeling van openbare ruimte. Dit op straffe van een dwangsom van 25 miljoen gulden per overtreding, die de gemeente aan Projektbouw Zeeland moet betalen.

Jaloezie

Nooit eerder bracht een ontwikkelaar deze werkwijze van veel gemeenten voor de rechter. En dat terwijl de richtlijn voor Europees aanbesteden al bijna tien jaar van kracht is. Over het algemeen bleef het bij dreigen, omdat de partij bang is voor beschadiging van verhoudingen met opdrachtgevers en collega’s/concurrenten.

Directeur De Winter van Projektbouw Zeeland ontkent met kracht dat jaloezie het motief is voor de rechtszaak en dat het bedrijf zelf graag zou bouwen in Mortiere. Verder is hij niet bereid iets te zeggen over de achtergronden. Het kleine bedrijf is met succes de strijd aangegaan tegen de bouwgiganten.

Concreet is Zeeland Projektbouw weinig opgeschoten met het winnen van de juridische procedures. “Het is slechts een papieren succes”, vindt projectdirecteur Prince van het consortium. “De zaak heeft deze concurrerende partij geen bouwactiviteiten opgeleverd.”

Uiterlijk april bepaalt het consortium in overleg met de gemeente wat er nu verder moet gebeuren. “We gaan Europees aanbesteden of komen tot de conclusie dat aanbesteden niet nodig is omdat het om 80 miljoen gulden gaat in verschillende economische eenheden over een periode van elf jaar. Dan komen we niet boven het drempelbedrag van 11,4 miljoen gulden dat de plicht van Europees aanbesteden met zich meebrengt”, filosofeert Prince.

“Maar we moeten pragmatisch te werk gaan en verder gaan met dit project. De uitspraak van het Hof is van kracht totdat de Raad een uitspraak doet en dat kost enkele jaren.” Hij geeft ruiterlijk toe dat zonder rechtszaak het werk zonder aanbesteding aan Heijmans zou zijn gegund.

Een gang naar de Hoge Raad wordt niet uitgesloten om meer duidelijkheid over publiek-private samenwerkingen in de toekomst te krijgen. Ook de branchevereniging van ontwikkelaars Neprom buigt zich over het belang van jurisprudentie op dat gebied.

Veelvuldig

Publiek-private samenwerkingen in deze vorm komen namelijk veelvuldig voor bij projectontwikkeling. Bijna alle woningbouwlocaties (inclusief Vinex) en veel herstructureringsprojecten komen zo op de markt. Waarbij geen sprake is van openbare aanbesteding of rechtstreekse concurrentie op prijs.

De gemeente verkoopt de grond aan de ontwikkelaar in ruil voor het realiseren van plannen. Meestal zorgt het bouwconsortium ook voor bijbehorende infrastructuur en openbare voorzieningen van een project. Dat deel wordt na oplevering overgedragen aan de gemeente. Als deze werkwijze in de toekomst niet meer wordt getolereerd, heeft dat verstrekkende gevolgen voor de Nederlandse bouwpraktijk.

Op pagina 2: Pps toch aanbestedingsplichtig?

Op pagina 3: Middelburg werkt zich met bouwplannen in de nesten.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels