nieuws

Rol Bos cruciaal in fraudezaak

bouwbreed

Zonder de medewerking van oud-directeur Bos van Koop Tjuchem en andere betrokkenen is het onmogelijk voldoende bewijzen te verzamelen voor een strafvervolging in de bouwfraude-affaire.

Dit schrijft minister Korthals in een eerste notitie naar aanleiding van de beschuldigingen van Bos dat de grote Nederlandse bouwbedrijven zich schuldig hebben gemaakt aan omkoping en illegale prijsafspraken die de overheid jaarlijks honderden miljoenen guldens zouden hebben gekost.

Het stuk, dat mede is ondertekend door de ministers Netelenbos (verkeer) en Jorritsma (economische zaken) is gisteren naar de Tweede Kamer gestuurd als basis voor het interpellatiedebat over de bouwfraude. Bij het sluiten van deze editie van Cobouw was het debat nog gaande.

Minister Korthals baseert de cruciale rol van Bos op eerdere onderzoeken naar bouwfraude van het Openbaar Ministerie. Hieruit blijkt dat onderzoek geheel afhankelijk is van spijtoptanten, omdat officiële boekhoudingen van verdachte bedrijven geen informatie blijken te bevatten over onderlinge verrekeningen. Verder ontkennen aannemers prijsafspraken te maken en zijn van aanbestedingen weinig tot geen gegevens voorhanden.

Bovendien hebben medewerkers van betrokken bedrijven weinig tot geen belang bij het afleggen van een belastende verklaring. Het is ook nog eens zo dat verdachte medewerkers zich kunnen beroepen op zwijgrecht, waardoor het onderzoek naar bruikbare informatie wordt afgesloten, schrijft Korthals.

Theorie

De rol van oud-directeur Bos zal dus cruciaal zijn in het onderzoek van het OM. Omdat Bos de boekhouding zonder voorwaarden bij justitie heeft ingeleverd, is het in theorie mogelijk dat onderzoek kan uitwijzen dat Bos verdachte is in deze zaak, en niet tipgever of informant. Ook hij behoudt in dat geval de mogelijkheid zich te beroepen op zwijgrecht.

Bij justitie is inmiddels een indrukwekkend team van financieel deskundigen opgetuigd onder leiding van twee officieren van justitie.

Nadat Bos zijn boekhouding heeft ingeleverd bij het ministerie is direct ook een kopie naar de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa) gestuurd. Ook die is bezig met het formeren van een speciaal team dat met name overtreding van de Mededingingswet zal onderzoeken. De kartelpolitie heeft tot nu geen vinger kunnen krijgen achter kartelvorming in de bouw. Onderzoek naar de aanbesteding van metrostation Bijlmer en de HSL-Zuid hebben onvoldoende bewijs opgeleverd voor een rapport of sanctie door de NMa. Opvallend is wel dat het onderzoek heeft geleid tot het opheffen van een blokkade, die bestaande partijen tegen een nieuwkomer in de betonsector hadden opgeworpen.

De NMa hoopt dat andere bouwbedrijven schrikken van het ingeleverde bewijsmateriaal. Woordvoerder Roest van de kartelpolitie benadrukt dat een bedrijf dat uit een kartel stapt en meewerkt aan bewijsvoering, daarvoor in aanmerking komt voor strafvermindering. “Je hoort allerlei geruchten dat meer bedrijven over schaduwboekhoudingen beschikken.”

Deze ‘klikregeling’ is formeel nog niet ingevoerd, maar zal wel worden gebruikt als dat onderzoeken ten goede komt.

Reageer op dit artikel