nieuws

‘Het ritueel van de aanbesteding verandert nooit’

bouwbreed

De bouwfraude-affaire heeft het fenomeen aanbestedingen in een kwaad daglicht gesteld. Cobouw volgde in Rotterdam het ritueel rond de verzegelde bus.

In zaal 70 op de zeventiende verdieping van het kantoor van het gemeentelijke Havenbedrijf Rotterdam loopt de spanning op. De prijzen van acht van de zeventien inschrijvers op bestekcode 112801 – aanleggen van een kademuur in de Waalhaven – zijn al voorgelezen. De Antwerpse bouwer Heijen is met 3.271.076 euro de laagste. De Klerk uit Werkendam duikt echter 76 euro onder die prijs. Het leidt tot grote hilariteit onder de aanwezigen. De Belg schudt zijn hoofd vol ongeloof. “76 euro”, zucht hij.

Lang ziet het ernaar uit dat de net iets scherpere calculatie van De Klerk genoeg is om het project binnen te slepen, maar op het laatste moment worden de Werkendammers afgetroefd door de bouwcombinatie van M.N.O. Vervat en Colijn, dat 3.074.000 euro offreert.

Het oeroude spel van de aanbestedingen is hard, ondervinden de deelnemers maar weer eens. Na afloop worden de handen echter sportief geschud; een vaste gewoonte tijdens aanbestedingen.

Directeur J. Luijten van Colijn en zijn collega B. Kleinjan van M.N.O.Vervat nemen de felicitaties maar al te graag in ontvangst. “Ja wij zijn er heel blij mee”, zegt Kleinjan. “De zege was nipt, maar we hebben een goede prijs gemaakt.”

Luijten vult aan: “Tuurlijk zijn we blij. Je verliest immers vaker dan dat je wint. Dit jaar hebben we voor 1,5 miljard gulden uitgerekend. Als je daar onze omzet naast zet, is de kans dat je een project waarop je hebt ingeschreven gegund krijgt, één op dertig.”

Gevoel

Ondanks alle vriendelijkheden ontstaat er nog even discussie over de prijs van Colijn en Vervat. Een aannemer die naast het werk grijpt, vindt dat die te laag is. Hij wijst op de eerste tussenoplevering, die al in week 13 valt. “Om die te halen moet je wel met twee ploegen werken”, zegt de teleurgestelde bouwer. Luijten denkt de eerste deadline evenwel met één ploeg te kunnen halen en heeft daarop ook de prijs afgestemd. “Het is riskant, maar we zien wel hoe het uitpakt. Ik hoop natuurlijk wel dat het werk snel gegund wordt, zodat we snel kunnen beginnen.”

Aan de Boompjes in de Maasstad vindt bij Rijkswaterstaat ondertussen de aanbesteding plaats van onderhoudswerken aan de Nieuwe Waterweg. Voor een deel zijn er dezelfde waterbouwers te vinden, als bij het Havenbedrijf. De Klerk uit Werkendam is er weer, net als Van Oord ACZ, Van den Herik, Van der Straaten en nog een stuk of tien andere aannemers.

Om elf uur ’s ochtends gaat de deur van het bedompte zaaltje dicht en wordt de gele bus waar het allemaal om draait geopend. De vierde envelop – van Kraaijeveld uit Sliedrecht – leidt tot onrust in de zaal: 1.043.000 gulden. “Valt daar nog wat op te verdienen?”, wordt er gefluisterd. Een ander weet zijn buurman te vertellen dat De Klerk uit Werkendam daar nog onder duikt. En inderdaad: het bedrijf geeft een prijs van 1.024.000 en weet zich daarmee verzekerd van de klus.

Directeur C.W. van Berchum van De Klerk is zichtbaar in zijn nopjes. “Of je er wat aan verdient, kun je altijd pas achteraf zeggen”, vertelt hij. “Ik ben blij dat ik het werk heb.” Hoe een prijs tot stand komt is volgens Van Berchum voor een belangrijk deel ook een kwestie van gevoel. “Ik heb een paar dagen gecalculeerd, maar de prijs pas vanochtend bepaald. Ik heb me lang afgevraagd of ik onder de symbolische grens van een miljoen gulden moest duiken, maar ben achteraf blij dat ik dat niet heb gedaan.”

Symbolisch

Een symbolische handeling in elke aanbestedingsprocedure is het deponeren van de envelop in de verzegelde bus. Bij Rijkswaterstaat gebeurt dat in dezelfde zaal als waar de bus geopend wordt, bij het Havenbedrijf gebeurt dat in een apart kamertje. “Elke opdrachtgever heeft zo zijn eigen ritueel”, weet Luijten. “We letten er wel altijd even op of de bus verzegeld is. Dat is geen wantrouwen maar voorzichtigheid. Lang geleden gebeurde het wel dat de opdrachtgever voorkeur had voor een bepaalde aannemer en dus enveloppen van anderen uit de bus haalde.”

De bouwfraude-affaire heeft volgens de directeur van Colijn geen invloed op het aanbestedingsritueel. “Het gaat altijd op dezelfde manier en het zal ook nog wel even zo blijven gaan. Alleen de uitslag is elke keer weer anders.”

‘Of je er wat aan verdient, kun je altijd pas achteraf zeggen’

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels