nieuws

Architect Ploeg kiest voor houten, gelamineerde, brandveilige kolommen

bouwbreed Premium

Toepassing van traditionele houten palen als onderdeel van een bovengrondse constructie. Dat moet een aannemer wel aanspreken. Strukton Bouwprojecten sputterde echter aanvankelijk behoorlijk tegen toen architect Tijmen Ploeg uit Amsterdam een voorstel deed om gelamineerde vuren kolommen toe te passen met in het werk gestorte betonnen vloeren.

In opdracht van woningbouwvereniging Het Oosten ontwierp Tijmen Ploeg Architecten een drie verdiepingen tellend kantoorgebouw pal tussen het spoorviaduct en de bebouwing van het Prinseneiland.

Al vanaf de ontwerpfase had Ploeg het plan houten palen toe te passen in plaats van de geijkte stalen of betonnen kolommen. Ploeg: “Een deel van de gevel loopt rond en staat bovendien op vlucht. De kolommen die in een dergelijke gevel komen, zijn verschillend van lengte en staan niet haaks op de verdiepingvloeren. Daarom had ik het plan houten kolommen toe te passen, omdat je hout altijd pas kunt maken.”

Onbekend

Maar met een plan ben je er nog niet. Ploeg: “De toepassing van houten kolommen met in het werk gestorte betonnen vloeren is totaal niet bekend in Nederland. Bovendien had ik zelf het idee dat het misschien niet zou kunnen vanwege kruip van de constructie. Maar na onderzoek bleek dat helemaal geen bezwaar te zijn.”

Een ander mogelijk probleem door de combinatie met gestort beton is het contact van de kolommen met vocht. Daarbij is hout, als materiaal, constructief niet constant. Ploeg: “Door te werken met gelamineerd hout is dit goed te ondervangen. Bovendien is het krimp- en zwelgedrag van hout in de lengterichting te verwaarlozen.”

Brandveilig

Naast een esthetisch mooi resultaat is een houten kolom brandveilig. Ploeg: “Op basis van de NEN 6073 heeft een kolom met een diameter van 340 millimeter en een inbrandsnelheid van 36 millimeter per uur, een gereduceerde diameter van 268 millimeter. De berekening is gemaakt op basis van lijnvormige bouwdelen. Omdat de toegepaste kolommen gelamineerd zijn, is de brandwerendheid nog beter.”

Pendelstaven

De houten kolommen zijn te beschouwen als pendelstaven. De kolommen zijn enkel en alleen gestapeld, en voeren alleen verticale krachten af naar de fundering. Aan onderzijde zijn de verjongde kolommen verlijmd aan een stalen voetplaat met manchet. Om de druk in de kolom over de gehele doorsnede over te brengen op de onderliggende constructie, moet de kolomvoet goed worden onderkauwd. Aan de bovenzijde zijn de kolommen met stekeinden ingestort.

Strukton Bouwprojecten uit Maarssen die zich voornamelijk bezighield met de reeds ontwikkelde plannen, moest verschillende keren worden overtuigd van de keuze voor houten kolommen. Ploeg: “Het kostte nogal wat moeite de aannemer een keer iets anders te laten bouwen dan volgens de conventionele methoden met kolommen van staal of beton. Ook de detaillering van het kop- en voetdetail was een onderwerp van discussie. Met veel moeite heeft de constructeur de aannemer overtuigd van de uitvoerbaarheid en goede werking van de details.”

Volgens C. Moerland, projectleider van Strukton, viel die reserve allemaal wel mee. Moerland: “Constructief gezien twijfelde ik eigenlijk niet. Maar mijn zorg ging uit naar het uiteindelijke resultaat. Als je in de ruwbouw blanke ongelakte vurenhouten kolommen plaatst, hoe houd je die dan gedurende het bouwproces goed? Uiteindelijk is het redelijk gelukt door de kolommen goed in te pakken. Hoewel je bij de kop- en voeteinden wel enige verkleuring ziet, doordat daar het folie vanwege de koppeling met de vloeren eerder moest worden verwijderd.”

Toekomst

Moerland ziet zeker toekomst voor de houten kolom, maar dan met name om esthetische redenen. Want als het puur om de keuze voor een draagconstructie gaat, denkt hij toch in eerste instantie aan staal of beton.

Reageer op dit artikel