nieuws

SBR publiceert arbo-handleiding bouw

bouwbreed

Tegelijk met de aankondiging dat de Arbeidsinspectie na de vakantie boetes gaat opleggen aan bedrijven die nog steeds geen risico- inventarisatie en -evaluatie (RI&E) hebben gemaakt, verscheen de handleiding ‘De Arbowet en de bouwuitvoering’. Daarin geeft de Stichting Bouwresearch (SBR) tekst en uitleg over de verplichtingen uit de Arbowet en het systeem van bestuurlijke boetes van de Arbeidsinspecties. Een interview met projectmanager ir. G. Mars.

Is SBR niet wat laat met deze publicatie?

“Beter laat dan nooit. De publicatie lag al een tijdje klaar, maar het heeft even geduurd voordat het verhaal van de bestuurlijke boetes rond was. We hebben nu twee publicaties over de herziene Arbowet. Het eerste rapport ‘De opdrachtgever en de Arbowet’ is al in maart verschenen.”

Pas nu er boetes worden opgelegd, beginnen veel bedrijven orde op

zaken te stellen. Die stok achter de deur is blijkbaar niet overbodig. “Om nou meteen de beschuldigende vinger naar de bouw te richten, vind ik vervelend. Ik heb in mijn voorwoord geschreven dat de Arbeidsinspectie in de eerste maanden na de invoering zo’n driehonderd boetes heeft opgelegd, waarvan 50 procent aan bouwbedrijven. In de andere bedrijfstakken functioneert het blijkbaar ook niet. De bedrijfstak is er echt heel intensief mee bezig. Natuurlijk is er een aantal bedrijven dat er achteraan sukkelt.”

Zijn de sancties voor opdrachtgevers niet veel te laag, in

vergelijking met de hoge boetes die aannemers riskeren? Opdrachtgevers zullen niet wakker liggen van boetes van enkele honderden guldens tot maximaal tweeduizend gulden. “De mening die ik geef, is puur persoonlijk. Ik vind dat er grote verschillen in zitten. Maar ik moet wel zeggen dat je een opdrachtgever of ontwerper niet verantwoordelijk kunt stellen voor het niet dichtleggen van een gat in een liftschacht. Ik denk dat men vooral de aandacht heeft willen vestigen op de eenvoudige dingetjes, zoals het dichtleggen van een gat, of het aanbrengen van een steiger langs een bekisting.”

Opdrachtgevers en ontwerpers kunnen een bestuurlijke boete krijgen

als “de risico’s in de ontwerpfase niet of onvoldoende aan de bron zijn weggenomen”, zo staat in het rapport te lezen. Het zal dus wel loslopen met het opleggen van boetes aan opdrachtgevers. “Die conclusie zou je inderdaad kunnen trekken. Niettemin is er voor het eerst ook naar opdrachtgevers een sanctie in de vorm van een boete. Het begin is er. Daar ben ik op zich al bijzonder blij mee.” De kennis over bouwregelgeving laat bij architecten nogal te wensen over. Zijn de ontwerpers wel in staat de risico’s in de uitvoering te overzien? “Ik doe geen uitspraak over een eventueel kennisgebrek op het gebied van arbeidsomstandigheden. Wij hebben in 1995 samen met de BNA (Bond van Nederlandse Architecten, red.) en de stichting Arbouw al een rapport uitgegeven over ontwerp en arbeidsomstandigheden op de bouwplaats. Nog niet zo lang geleden is de publicatie ‘Veilig ontwerpen binnen het Arbobesluit, maatregelen voor daken’ verschenen. Daarin geven we heel uitgebreid met detailtekeningen aan hoe je daken moet ontwerpen. Over gevels is een soortgelijk rapport gepubliceerd. Op dit moment zijn we bezig met een rapport over arbeidsomstandigheden in de beheerfase. Ook bij glazenwassen, schilderen, het opnieuw aanbrengen van dakbedekking en dergelijke is de Arbeidsomstandighedenwet expliciet van toepassing. Dat wordt wel eens vergeten.”

Niet duidelijk is wat ieders verantwoordelijkheden zijn bij de

samenstelling van het veiligheids- en gezondheidsdossier. Wordt het daardoor opdrachtgevers en ontwerpers niet te gemakkelijk gemaakt risico’s door te schuiven naar de aannemer? “Dat gebeurt ook in de praktijk. Je moet het in dezelfde sfeer zien als de boeteoplegging. Op de een of andere manier bestaat er blijkbaar een niveauverschil tussen de verantwoordelijkheid van de opdrachtgever en de ontwerpers enerzijds en die van de aannemer anderzijds.” De handleiding geeft een opsomming van de verplichtingen van de opdrachtgever. “Met minder moet de aannemer eigenlijk geen genoegen nemen”, stelt SBR. Dat is een prachtige oproep maar… “Als dat nou maar eens kon in de praktijk. Een aannemer mag bijvoorbeeld, nadat hij de opdracht heeft gekregen, drie maanden de tijd nemen om alles op orde te stellen zodat hij perfect aan zijn project kan beginnen. Maar hoe vaak gebeurt het niet dat hij die tijd niet krijgt? Hij zou daarmee geen genoegen moeten nemen, maar soms dwingt de situatie hem daartoe.”

Zouden de bevoegdheden van de veiligheids- en gezondheidscoördinator

niet veel strikter moeten zijn vastgelegd? Zou hij niet de bevoegdheid moeten hebben het werk stil te leggen? “Ik durf er geen uitspraak over te doen om de arbocoördinator net zulke bevoegdheden te geven als de uitvoerder. Bij veel bouwbedrijven zal de taak van de arbocoördinator trouwens in handen liggen van de uitvoerder of de projectmanager. In ieder geval zal de coördinator worden gedekt door de uitvoerder. Die zal ervoor moeten zorgen dat de vereiste maatregelen worden getroffen.”

Veiligheidsmaatregelen kosten altijd geld. Moet de arbocoördinator

daarom niet iemand zijn die bij de contractonderhandelingen is betrokken? “Is misschien een goede suggestie.”

U heeft een paar keer aangegeven het al mooi te vinden dat er in de

Arbowet überhaupt iets is geregeld over de verplichtingen van de opdrachtgever. Betekent dit dat de Arbowet zoals die er nu ligt best wat meer zou mogen worden aangescherpt? “Het is een voortschrijdend proces. Zowel opdrachtgever als aannemer hebben belang bij goede arbeidsomstandigheden, want die bepalen voor een belangrijk deel de uiteindelijke kwaliteit van een bouwwerk.” ‘Verheugend, voor het eerst kunnen opdrachtgevers een boete krijgen’

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels