nieuws

Mediation: op kosten van Justitie conflict oplossen

bouwbreed

Sneller, goedkoper en als alles goed gaat, kunnen er na afloop weer gewoon zaken met elkaar worden gedaan. Mediation kan bij geschillen een aantrekkelijk alternatief zijn voor dure en vaak slepende juridische procedures. “In schier onmogelijke zaken zijn resultaten bereikt”, jubelde mr. H.N. ten Doesschate, deken van de orde van advocaten in Utrecht.

Vanaf 1 juli biedt de Utrechtse rechtbank extra service in de vorm van mediation aan partijen die in een zakelijk conflict verwikkeld zijn. Een team van vijftien mediators staat klaar partijen te helpen een oplossing te vinden. De meesten zijn van huis uit jurist. Eén is arts, een ander notaris. Na de rechtbanken in Arnhem en Zwolle is Utrecht het derde arrondissement dat meedoet aan het landelijk project Mediation Rechterlijke Macht. Op korte termijn zullen de rechtbanken van Amsterdam en Assen volgen. Het ministerie van Justitie wil met deze aanvulling op de gewone rechtspraak de werkdruk op de rechtbanken verminderen en een bijdrage leveren aan de dejuridisering van conflicten.

Onafhankelijk

Mediation is het gezamenlijk vinden van een oplossing via bemiddeling door een onafhankelijke derde, de mediator. “Anders dan bij procederen, arbitrage en bindend advies, brengen partijen zelf de oplossing tot stand”, onderstreepte staatssecretaris Cohen het wezenlijke verschil met de gangbare manieren om conflicten te beslechten. Over drie jaar wil het ministerie beoordelen in hoeverre mediation aan de hooggestemde verwachtingen voldoet. Tegen die tijd moet er in zo’n duizend zaken ervaring met deze voor Nederland betrekkelijk nieuwe vorm van geschillenbemiddeling zijn opgedaan, is de doelstelling van de landelijke projectorganisatie. Om de animo voor mediation te bevorderen, zal Justitie in gevallen waarin de rechter doorverwijst naar een mediator, de kosten van de bemiddelingsprocedure voor zijn rekening nemen. De voordelen van mediation werden tijdens het symposium ‘Mediation naast rechtspraak’ in alle toonaarden bezongen. “Mediation biedt nieuwe perspectieven, óók nadat pogingen om te schikken, zijn mislukt”, zei de Utrechtse deken Ten Doesschate. “De mediator pakt eerst de communicatie aan”, legde mr. M. Pel, landelijk projectleider en vice- president Gerechtshof Arnhem, uit. “Emoties en inhoud, zaken en personen worden bij conflicten vaak met elkaar verward”, vervolgde zij. “Mensen stellen zich op een standpunt en denken dat dit tevens de oplossing is. Dat is niet zo. Als je de belangen niet kent, kun je de oplossing niet bedenken. Mediation is herstel van de communicatie. Zodra partijen door elkaars bril naar het conflict hebben gekeken, ligt de weg naar een oplossing open. En dat heeft niks met een compromis te maken”, corrigeerde Pel bij voorbaat eventuele misvattingen over de aard van de oplossing.

Cursus

Hoe mediation precies in z’n werk gaat, werd tijdens het symposium niet echt helder. De rechter en de partijen die met elkaar overhoop liggen, kunnen op elk willekeurig moment in de procedure voorstellen te bezien of mediation wellicht uitkomst kan bieden, zo werd uitgelegd. Lukt het niet, dan kan de procedure bij de rechter onmiddellijk worden hervat. Dat is allemaal goed te begrijpen, maar niet waarom de mediator succes kan hebben, waar eerdere pogingen van de rechter en de advocaten om te schikken, zijn gestrand. In Trema, het blad van de Nederlandse Vereniging voor Rechtspraak, doet de vice-president van de Utrechtse Rechtbank mr. M.M.A. Spliet – die het mediationproject in Utrecht heeft opgezet – verslag van de cursus die zij en de door de rechtbank geselecteerde mediators hebben gevolgd. Daaruit valt op te maken dat partijen via ‘de Harvard onderhandelingsmethode’een proces doormaken waarin zij ontdekken waar hun wezenlijke belangen liggen.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels