nieuws

Vakkennis ondermijnt juridische positie

bouwbreed

amsterdam – Een installateur of aannemer laat over zijn vakkennis zelden twijfel bestaan. Opdrachtgevers gaan er op hun beurt veelal vanuit dat zo’n professionele partij alles goed regelt. Als de aannemer zijn algemene voorwaarden niet goed of niet duidelijk van toepassing verklaart, kan dat in zijn nadeel uitvallen, waarschuwt bouwrecht-advocaat mr. J. Otten van Boekel De Neree Advocaten uit Amsterdam.

De bouw kent veel algemene voorwaarden. Te denken valt aan de UAV, AVA, SR, RVOI en de Metaalunievoorwaarden. Die voldoen alleen in de specifieke situaties. Het komt echter vaak voor dat grote bouwers met evenredige belangen de algemene voorwaarden voor kleine bouwwerken toepassen. Voor kleine bouwwerken wordt daarentegen vaak de UAV gebruikt. Die gaat bijvoorbeeld uit van toezicht op last van de opdrachtgever gehouden. Partijen gebruiken soms ook verschillende standaardvoorwaarden door elkaar. Zo kan de tekst van een overeenkomst naar de AVA verwijzen en naar het bestek. Het laatste maakt daarentegen melding van de UAV. AVA en UAV wijken op belangrijke onderdelen van elkaar af. Een aannemer die dat niet goed regelt, loopt het gevaar dat zijn algemene voorwaarden ‘niet toepasselijk’ worden verklaard. De Hoge Raad stelde eerder in dat verband dat ‘duidelijkheid voor alles’ gaat. Een contract met twee, drie regels werkomschrijving en een verwijzing naar het bestek is niet altijd voldoende.

Blind

Opdrachtnemers passen soms ook standaardvoorwaarden blind toe. Zo kan een bouwer op een groot project de UAV van toepassing verklaren waarin een boeteclausule van te late oplevering voor onderaannemers is opgenomen. Op een gegeven moment levert de onderaannemer te laat op en de bouwer eist een hogere boete dan deze algemene voorwaarden voorschrijven. Dat doet hij, omdat zijn schade door te late oplevering groter is dan de schade die op grond van deze standaard-boeteclausule voor vergoeding in aanmerking komt.

De onderaannemer kan zich dan vaak met succes op het standaardbedrag uit de algemene voorwaarden beroepen. Niet aantoonbare afspraken over een andere regeling gelden niet. Getuigenverklaringen van de (onder)aannemer zelf leggen, mede door de partijdigheid ervan, weinig gewicht in de schaal.Er ontstaan veel bewijsproblemen, omdat de afspraken niet goed op papier staan. Een mondelinge overeenkomst is echter ook rechtsgeldig, omdat het Nederlandse recht vormvrijheid hanteert. Artikel 177 Wetboek van Burgerlijke rechtsvordering stelt dat alles als bewijs kan dienen maar dat de rechter het laatste woord over de waarde ervan zegt.

Aansprakelijkheid

Een goed contract beantwoordt alleen maar vragen en moet voor iedereen duidelijk zijn. Contracten bevatten soms uitermate voortrekkende bepalingen, zoals uitsluiting van elke vorm van aansprakelijkheid. Soms gaat de rechter daarin mee. Voor de consument en het kleinbedrijf tot vijftig medewerkers voorziet het recht in een uitgebreide bescherming. De rechter zal nagaan of de standaardvoorwaarden als geheel toepasselijk zijn op het contract en daar deel van uitmaken. Als dat het geval is, moet een inhoudelijke toets uitwijzen of er bepalingen uit de algemene voorwaarden voor vernietiging in aanmerking komen. Bepalingen kunnen namelijk onredelijk bezwarend zijn.

Gebruikers lijken niet altijd te weten dat ze in zo’n geval ook een beroep kunnen doen op de vernietigbaarheid van (een bepaling uit) deze standaardvoorwaarden.

Goed contract laat geen vragen onbeantwoord

De bouw kent veel algemene voorwaarden, die veelal alleen in specifieke situaties voldoen.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels