nieuws

Openbare aanbesteding niet per se besparend

bouwbreed

Openbare aanbesteding zou gunstiger zijn dan andere vormen van aanbesteding. Volgens ir. J.C. Rothweiler is dat grote kletskoek.

Vianed (Verenigde Infrastructuur Aannemers in Nederland) is het oneens met recente uitspraken van enkele landelijk politici en gemeentelijke opdrachtgevers dat de openbare aanbesteding tot fors lagere prijsaanbiedingen leidt dan andere vormen van aanbesteding. Als bewijs van deze stelling wordt aangevoerd dat bij wijziging van het aanbestedingsbeleid richting openbare aanbesteding de ingediende prijzen zo’n 15 procent onder de raming liggen en dat daardoor het project ook 15 procent goedkoper wordt. Wellicht gaat deze stelling op voor het aanschaffen van potloden of kantoormeubilair.

Wat betreft de gww-markt klopt de redenatie van geen kant. Het is dan ook complete onzin.

Appels en peren

De kosten van een project zijn niet te meten op basis van de enkelvoudige vergelijking tussen raming en de uitslag van de aanbesteding. Als je al een vergelijking zou kunnen maken tussen een project dat onderhands of anderszins wordt aanbesteed, en een project dat openbaar wordt aanbesteed, moet je ten eerste twee projecten hebben die gelijkwaardig zijn en vervolgens alle kostenposten van het project in de vergelijking betrekken.

Dat zijn er minimaal elf. Het betreft de kosten van het aanbestedend apparaat, de voorbereidingskosten, de al dan niet inschakeling van een ingenieursbureau als adviseur, het zorgvuldig opstellen van een bestek, de kosten van de aanbesteding / selectie, van de eventuele arbitrage als de procedure niet goed is gevoerd, de directievoering, de meerwerkkosten door noodzakelijke bestekswijzigingen, de eventuele claims en arbitragekosten, die bij een afrekening zouden kunnen ontstaan, de garantie, die door de aannemer op de kwaliteit wordt geleverd, de onderhoudskosten, etc.

Een vergelijking waar al deze kostenplaatsen zijn meegewogen is nooit gemaakt en het is twijfelachtig of je een dergelijke vergelijking wel kunt maken zonder dat je in de appels en peren terechtkomt.

Vianed staat achter het uitgangspunt dat per project zorgvuldig wordt gekeken welke vorm van aanbesteding het beste past. De opdrachtgever kan kiezen uit vier varianten: openbaar, met voorafgaande selectie, onderhands en onderhands na selectie. Deze vier vormen staan keurig omschreven in het UAR 1986 en straks in het UAR 2000. Een reglement, dat verplicht is voor de opdrachtgevers van de rijksoverheid en ondertekend door drie ministers, beleefd aanbevolen bij de overige aanbesteders.

De opdrachtgever bepaalt de keuze uit de vier varianten of voor een zogenaamde een-op-een benadering van een aannemingsbedrijf onder het motto: de aannemer is mijn beste adviseur. En dan zijn er natuurlijk ook de nieuwe ontwikkelingen van innovatieve contractvormen, waar weer andere vraagtechnieken bij horen.

Gekte

Dit alles wetende is het dus eigenlijk van de gekke, dat enkele opdrachtgevers recentelijk van de daken riepen dat zij met openbaar aanbesteden een enorme besparing hadden gerealiseerd. Nog vreemder werd het toen zij hun collega’s opriepen in hun geluk te delen door ook openbaar aan te besteden. Elke zichzelf respecterende opdrachtgever zal dat zelf wel bepalen. De gww-werken in Nederland worden in geld uitgedrukt voor ruwweg eenderde openbaar aanbesteed en voor tweederde onderhands met concurrentie of enkelvoudig.

Opgemerkt moet worden dat de grote infrastructurele projecten van de laatste tijd tot de openbare aanbesteding worden gerekend, hetgeen de verhouding eenderde/tweederde fors beinvloedt in het voordeel van openbaar aanbesteden. Het aanbestedende bedrijfsleven besteedt nauwelijks openbaar aan. In de b&u-sector wordt de openbare aanbesteding slechts bij een paar procent van de projecten toegepast. Als de twee roepende gemeenten gelijk hebben, lijdt aanbestedend Nederland aan een complete gekte. Dat gelooft u niet en Vianed zeker niet.

Verstandig

Immers in Nederland wordt over het algemeen gevarieerd gebruik gemaakt van de verschillende mogelijkheden van marktbenadering. Dat gebeurt door mensen die weten wat er te koop is en die de praktijk goed kennen. Zij zijn in staat zelf de vorm van aanbesteden te kiezen, die past bij de mogelijkheden van de eigen dienst en de mogelijkheden die de markt biedt. Verstandige aanbesteders waar de leden van Vianed graag zaken mee doen.

Ir. J.C. Rothweiler

Voorzitter Vianed

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels