nieuws

Grond niet meer in de aanbieding Minister Pronk zint op maatregelen

bouwbreed

nijmegen – Vierkante meters mogen niet van de hand voor weggeefprijzen en evenmin voor meeneemprijzen. Dat is de mening van minister Pronk van VROM die nog deze zomer wil ingrijpen op de grondmarkt. De huidige grondpolitiek leidt in zijn ogen tot verschraling van welzijnsvoorzieningen en infrastructuur.

Minister Pronk was dit weekeinde op het PvdA-kennisfestival in Nijmegen op zijn hoede met uitspraken over de grondpolitiek. Het is een heikel onderwerp. In de jaren zeventig is het kabinet Den Uyl er zelfs over gestruikeld. Pronk hoopt dat nu te voorkomen door zijn collega’s de mond te snoeren. “Ik heb ze gezegd: ‘hou je mond over de grond’. Anders gaat het fout.” Het devies is radiostilte tot deze zomer, wanneer Pronk het ‘fikse gevecht’ in de ministerraad aangaat.

De huidige grondpolitiek is de minister een doorn in het oog. De overheden profiteren in zijn ogen maar mondjesmaat van de enorme winsten. “Het gevolg is verschraling van voorzieningen. Op het gebied van welzijn noch op het gebied van infrastructuur wordt er alles uitgehaald wat erin zit. Gemeenten draaien zelf op voor de kosten en hebben moeite die te verrekenen.” Wethouders en gedeputeerden uit alle geledingen hebben de minister gevraagd daarvoor beleid te ontwikkelen.

Taboe

Wat Pronk betreft staan momenteel alle opties nog open en zijn evenzoveel oplossingsrichtingen bespreekbaar. “Niets is taboe.” Een interdepartementale werkgroep doet het voorwerk en heeft een brede opdracht meegekregen. Allereerst bestudeert deze de rolverdeling tussen ruimtelijke ordening en grond. Voorts buigt deze zich over de mogelijkheden om eigendomsrecht en bouwrecht los te koppelen. Daarbij hoort ook de vraag wat er dan moet veranderen in de grondverwerving en het beheer.

Bovendien wordt bekeken hoe de waardestijging van grond ook ten goede kan komen aan de overheid. De mogelijkheden winst af te romen, het omslaan van plankosten en financiering van ‘groen door rood’ zijn onderwerp van discussie. In mei komt de werkgroep met concrete voorstellen en daarna mag het kabinet knopen doorhakken.

Minister Pronk is niet van plan zijn eigen devies te verloochenen en houdt zijn mond over grond. Hij liet echter wel doorschemeren veel te voelen voor een heffing en een tegenhanger van planschade. “Het is toch absurd dat er geen spiegelbeeld van planschade bestaat. Je kunt een schadeclaim bij de overheid indienen als particulier bezit minder waard wordt door bouwplannen in de buurt. Maar het voordeel van diezelfde plannen komt geheel ten goede aan de toevallige eigenaar van de grond.”

Waarde

Bouwgrond is vele malen meer waard dan agrarische grond en daarmee zijn grote belangen gemoeid. Landbouwgrond kost gemiddeld acht gulden per vierkante meter en het is geen uitzondering dat een koper van een Vinex-huis in de Randstad duizend gulden voor diezelfde vierkante meter betaalt. Woordvoerder Titulaar van landbouworganisatie WLTO waarschuwt dat allerlei lieden van boerderij naar boerderij trekken om de eigenaren met aanlokkelijke contracten aan zich te binden. Het gevecht rond grond is weer in volle hevigheid losgebarsten in de verwachting dat de prijzen hoe dan ook verder zullen stijgen.

De claims voor natuur, water, infrastructuur en woningbouw stapelen zich op. Pronk wil gaan kiezen in gebieden waar te veel zaken tegelijk moeten gebeuren. Ook sluit de minister niet uit dat bepaalde claims geexporteerd worden. “Niet overal is ruimte voor. We moeten in Nederland niet alles willen.”

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels