nieuws

Aanpassing van rekenregels geluid vooral cosmetisch

bouwbreed

delft – Niet alleen windeffecten rond geluidsschermen zijn veronachtzaamd, ook de geluidsoverlast van auto’s wordt in de wettelijke rekenregels te positief voorgesteld. Auto’s zijn niet stiller geworden, zoals twintig jaar geleden de verwachting was. En bij de ophanden zijnde herziening van de rekenregels wordt die fout niet goedgemaakt.

Begin deze week werd TNO-onderzoek openbaar over lang genegeerde effecten van wind op de werking van geluidsschermen. Bij proeven in de windtunnel bleek dat de lucht rond de top van windschermen veel harder stroomt dan daaronder of daarboven, met als gevolg dat geluid veel korter achter het geluidsscherm neerslaat dan de rekenmodellen voorspellen.

Niettemin gaf zowel VROM als Verkeer en Waterstaat aan niets te doen met de uitkomsten van het onderzoek. Dat was immers op eigen initiatief van TNO uitgevoerd en niet in opdracht, dus de ministeries dachten de hun onwelgevallige uitkomsten eenvoudig naast zich neer te leggen. Tot gisteren, toen twee PvdA-parlementariërs Kamervragen stelden over het onderzoek. Nu kan niemand er nog omheen.

Publiceren

In de herziening van de wettelijke regels, die momenteel wordt doorgevoerd, krijgen de nieuwe inzichten in ieder geval niet hun beslag. De regels moeten in juni in werking treden en dus al in januari worden voorgepubliceerd. Maar daar heeft de omissie volgens TNO-onderzoeker ir. J.D. van der Toorn niet mee te maken. Want over de uitkomsten van het windtunnelonderzoek is al een jaar geleden in de internationale vakpers gepubliceerd. Bovendien kregen de leden van de werkgroep belast met de herziening al lang geleden het manuscript toegestuurd van de populaire versie van het verhaal voor vakblad Geluid, die de kwestie eerder deze week in de publiciteit bracht.

Wat volgens Van der Toorn misschien nog wel erger is, is dat de rekenregels niet aangepast worden aan de laatste stand van de techniek. Het betreft volgens hem vooral een cosmetische aanpassing. Er worden wat waarden ver anderd waarmee gerekend moet worden, maar een grondige herziening van de rekenmethode die nodig is door nieuwe inzichten vindt niet plaats.

TNO heeft de bezwaren ingebracht in de commissie die de rekenregels herziet, maar van politieke kant werd al snel opgelegd dat slechts een bescheiden aanpassing mogelijk was. Er wordt zogenaamd gewacht op een Europese richtlijn, maar die laat nog jaren op zich wachten, dus dat zet volgens Van der Toorn geen zoden aan de dijk.

De huidige regels dateren van 1981, toen de personal computer nog nauwelijks haar intrede had gedaan. Maar de nieuwe wettelijk voorgeschreven rekenregels mogen gek genoeg geen gebruik van maken van de spectaculair toegenomen rekenkracht, terwijl daarmee volgens Van der Toorn een hoop onzekerheden kunnen worden weggenomen. Zoals bijvoorbeeld het effect van de bodem op de draagwijdte van geluid.

Begin jaren tachtig werd bij het opstellen van de rekenregels bovendien een voorschot genomen op het stiller worden van het autoverkeer. Er werd toen vanuit gegaan dat door technologische vernieuwingen auto’s zeker vijf decibel stiller zouden worden. Daar mocht bij het ontwerpen van geluidsschermen alvast rekening mee worden gehouden. Maar in werkelijkheid heeft die reductie volgens Van der Toorn helemaal niet plaatsgevonden. De motoren zijn iets stiller geworden, maar tegelijkertijd werden auto’s groter en zwaarder en uitgerust met bredere banden. Per saldo is een personenauto net zo lawaaierig als twintig jaar terug. Alleen bij vrachtauto’s is een lichte verbetering geboekt, zij het lang niet zo groot als toen gedacht.

“Auto’s zijn dus rumoeriger dan gedacht en geluidsschermen presteren slechter als gevolg van onverwachtse windeffecten”, concludeert Van der Toorn.

Meer onderzoek

Maar hij is de eerste om toe te geven dat het windeffect meer wetenschappelijke onderbouwing behoeft. In de windtunnel moet worden bekeken of het geluid ook zo dicht achter het scherm neerslaat als de wind schuin invalt in plaats van loodrecht. En in de praktijk zal bestudeerd moeten worden hoe zo’n effect over een heel jaar genomen uitpakt en in hoeverre. “Maar er moet dus hoe dan ook iets gebeuren. Er is meer onderzoek nodig en misschien moeten zelfs het complete ontwerp en plaatsingsbeleid van windschermen opnieuw onder de loupe worden genomen.”

Auto’s zijn rumoeriger en geluidsschermen presteren slechter.

‘Auto afgelopen twintig jaar niet stiller geworden’

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels