nieuws

Commotie rond vergruisde pilaar Martinikerk

bouwbreed Premium

Tegenstanders van een parkeergarage onder de Grote Markt in Groningen hebben een nieuwe troef in handen. De pilaren van de nabijgelegen Martinikerk zijn wellicht minder stevig dan gedacht. Wanneer in verband met de komst van de garage tunnels moeten worden gegraven, is het niet ondenkbaar dat de monumentale kerk verzakt.

Technisch gezien is de bouw van een ondergrondse parkeergarage mogelijk, zegt onderzoeksbureau Geodelft. Maar er moet aan een aantal randvoorwaarden worden voldaan. De Martinikerk en de Martinitoren moeten in ieder geval ongeschonden blijven. Oud-diamantboorder J. Sandee, 25 jaar geleden betrokken bij de restauratie van de Martinikerk, kwam deze week naar buiten met zijn verhaal dat zeker één dragende pilaar in de kerk te zwak is. Als ex-bouwvakker moest hij de preekstoel bevestigen aan één van de pilaren. Hij bemerkte dat de drager voor een groot deel is opgevuld met gruis. Van de twee meter dikke zuil is de eerste kolom, met een dikte van veertig centimeter, opgebouwd uit kloostermoppen. Gezien de eenvoud waarmee Sandee vervolgens met zijn boor naar binnen schoot, rees het vermoeden dat de pilaar opgevuld is met bouwafval als losse delen kalk, scherven en dakpannen.

Opgedikt

Zijn verhaal komt de tegenstanders goed uit, want het zou nog wel eens veel erger gesteld kunnen zijn met de toestand van de kerk. Volgens architect L.W. Barneveld van OVT Architecten in Groningen, die bij de restauratie en het onderhoud van de kerk de vinger aan de pols houdt, is het zeker niet onmogelijk dat ook andere pilaren zijn ‘opgedikt’ met zachtere bouwmaterialen. “De pilaar waaraan het preekgestoelte is bevestigd is echter wel de oudste en dateert uit het jaar 1250. Als je de bouwnormen van toen toepast op de tegenwoordige tijd, zijn de pilaren te zwak. Wij pleiten dan ook voor een risicoanalyse.” Eerste secretaris van de Stichting Martinikerk, J.W. Idema, nauw betrokken bij de restauratie van de kerk, zou graag zien dat de gemeente Groningen de situatie serieus nam. “De komst van de parkeergarage en de nieuwbouw van de noordzijde van de Grote Markt is een prestigezaak voor de huidige wethouder Smink. Tegenstanders worden onfatsoenlijk behandeld. Er moeten twee tunnels van tien meter diep gegraven worden, één voor de ingang, één voor de uitgang. In een globaal rapport wordt gezegd dat het technisch uitvoerbaar is, maar ik heb grote twijfels.” Recent gebouwde parkeergarages, zoals aan de Rademarkt, geven aan hoe moeilijk het is de situatie in te schatten. “Diep onder de grond houdt een keisteenlaag het water binnen de perken. Maar bij de bouw van de garage onder de Rademarkt begon het karkas al te drijven. Nu luidt het advies dat er nog vijf meter dieper een waterkerende wand moet worden aangebracht. Maar die keileemlaag bevat hunebedstenen. Het is een enorm karwei om die er eerst uit te halen.”

Reageer op dit artikel