nieuws

Nog wachten op Staalprijs voor Smarthouse en A+woning

bouwbreed Premium

Alom waren de ‘buzzwords’ Smart en A-plus te horen op de Staalbouwdag. De voorzitter van de stichting Bouwen met Staal noemde ze ze zelfs in zijn jaarrede. Maar ze vielen buiten de prijzen.

De Nationale Staalprijs is dit jaar gegaan naar een gebouw voor indoor karting in Delft, een fabriekshal van Holec in Hengelo en het Millennium Wheel in Londen. In de categorie woningbouw viel zelfs geen eervolle vermelding. Smarthouse en A+pluswoning kwamen er niet aan te pas. “Het Smarthouse is niet genomineerd. Waarschijnlijk omdat het project nog niet af is, de eerste woning wordt binnenkort opgeleverd”, aldus een woordvoerder van Robert Winkel Architecten uit Rotterdam. In Zoetermeer zijn vier Smarthouses in aanbouw. “Er zijn nog geen nieuwe projecten, we zijn even gestopt, maar versturen wel brochures. De Smarthouses zijn de eerste stalen huizen met GIW-garantie”, aldus de woordvoerder. Ook de A+ woningen in Etten-Leur zijn nog niet gereed. Gegeven de criteria die de jury van de Nationale Staalprijs hanteert, kunnen zowel het Smarthouse als de A+ woningen volgend jaar hoge ogen gooien. Dit jaar vielen de inzendingen in de categorie woningbouw nog tegen. “Vooral uitbreidingen en verbouwingen van middelmatige kwaliteit. Het sprak de jury niet aan, daarom werd geen enkel project genomineerd”, verklaart Cor van Eldik van Bouwen met Staal.

‘Zoiets stopzetten’

De grote winnaar lijkt het gebouw voor indoor karting langs de A13 bij Delft. De jury onder leiding van architect Hubert-Jan Henket waardeert in het bijzonder dat het gebouw “communiceert met zijn snelwegomgeving. Meestal wordt karting beoefend in een oude, afgedankte fabriekshal. Langs de autosnelweg A13 heeft dé vrijetijdsbesteding van deze tijd een volwaardig onderkomen gekregen”, aldus het rapport. Het gebouw met de kartingbaan staat los rond een kern met verblijfsruimten en heeft een compleet glazen buitengevel. Volgens de jury is het karten daardoor van buiten te volgen. In werkelijkheid vangen de automobilisten hoogstens een glimp van de kartingbaan op. Menigeen zal niet eens weten, wat zich in de zwarte doos afspeelt. Curieus is, dat juist de Bond van Nederlandse Architecten (BNA) van Jan-Hubert Henket fel gekant is tegen het ‘laissez faire’ in de ruimtelijke ontwikkeling, waardoor een dergelijk gebouw op zo’n plek mogelijk is. BNA-voorzitter Jan Brouwer noemde zelfs de locatie langs de A13 als voorbeeld (in Cobouw 11 oktober): “De oostzijde van de verbindingsweg tussen Rotterdam en Den Haag bleef niet meer open, nadat de gemeente Delft aan het woonwarenhuis IKEA toestemming gaf daar een royaal filiaal te bouwen. Nu staat er een serie gebouwen. Iemand moet zoiets toch stopzetten?”, aldus Brouwer. Enkele dagen later krijgt ‘zoiets’ de Nationale Staalprijs.

Gietstalen knopen

Anders dan het gebouw voor indoor karting ligt het fabrieksgebouw van Holec netjes op een industrieterrein. Het krijgt de Staalprijs dan ook niet voor de relatie met de omgeving, maar vanwege het integrale ontwerp, de grote vrije ruimte en de vloeiend vormgegeven gietstalen knopen, die “helaas nog een zeldzaamheid zijn in de Nederlandse bouw”.

Reuzenrad

Het Millennium Wheel in Londen kreeg de Staalprijs in de categorie infrastructuur, hoewel het de reizigers niet meer biedt dan een retour naar boven en terug. Het publiek staat, anders dan bij de gewone infrastructuur, te trappelen om een betaalde rit te mogen maken. Het reuzenrad is in een extreem kort tijdsbestek door Nederlandse bedrijven uitgevoerd. Berekening, productie, montage en verificatie liepen gelijk op in een continu ontwerpproces. Het inhijsen van het fietswiel was een huzarenstukje van precisie. “De voorbereiding en de uitvoering maakten op de jury bijna evenveel indruk als het eindresultaat.” In twee categorieën is een eervolle vermelding toegekend. Zij gingen naar de overkapping van de binnenplaats van het stadhuis in Leiden (in de categorie utiliteitsbouw) en naar de Dintelhavenspoorbrug in Europoort (in de categorie infrastructuur). De jury waardeerde onder andere de elegantie, helderheid, allure en doordachte eenvoud van deze projecten. Over de overkapping schrijft de jury: “Zelfs wachten is niet vervelend onder dit atriumdak. De kap mist wellicht de allure van soortgelijke buitenlandse overkappingen, maar gezien het krappe Nederlandse budget is het een inspirerend voorbeeld, dat navolging verdient.” Dat is dus een uitdaging voor het inzenden van nog meer projecten voor de Nationale Staalprijs van 2002. Wat zullen dan de ‘buzzwords’ zijn? Helaas zullen dan opnieuw de meestbesproken, meest recente en spannendste projecten weer buiten de boot vallen.

Categorie A, Utiliteitsbouw

Nationale Staalpijs: Gebouw voor indoor karting.

Architect: Cepezed, Delft.

Constructeur: ECCS, Hoofddorp.

Aannemer: J.P. van Eesteren, Rotterdam.

Staalconstructie: Staalbouw Vianen, Vianen.

Categorie B, Industriebouw

Nationale Staalprijs: Fabrieksgebouw Holec, Hengelo.

Architect: Tuns + Horsting Architecten, Hengelo.

Constructeur: Schreuders Bouwtechniek, Hengelo.

Aannemer: Combinatie Hegeman Goossen, Almelo.

Staalconstructie: Romein Staalbouw, Roosendaal.

Categorie C, Industriebouw

Geen winnaars.

Categorie D, Infrastructuur.

Nationale Staalprijs: British Airways London Eye

(Millennium Wheel), Londen.

Architect: David Marks & Julia Barfield Architects, Londen.

Constructeur: Lubbers’ Constructiewerkplaats en machinefabriek ‘Hollandia’, Krimpen aan den IJssel, in samenwerking met Iv-Infra, Papendrecht.

Aannemer: Lubbers’ Constructiewerkplaats en machinefabriek ‘Hollandia’, Krimpen aan den IJssel.

Staalconstructie: Lubbers’ Constructiewerkplaats en machinefabriek ‘Hollandia’, Krimpen aan den IJssel, in samenwerking met Mercon Steel Structures, Gorinchem.

Reageer op dit artikel