nieuws

Gevolgen uitbreiding EU marginaal Migratie bouwvakkers uit Oost-Europa beperkt tot buurlanden

bouwbreed

brussel – Het aantal werkers uit landen in Centraal- en Oost-Europa dat in de Europese Unie komt werken na de uitbreiding van de EU, zal beperkt zijn. Bovendien zullen ze voornamelijk gaan werken in de buurlanden en dan ook nog vooral in de grensstreken. Ook de gevolgen voor de lonen in de EU zullen beperkt zijn.

Ondanks het verschil in lonen in Oost-Europa en de EU zal de stroom arbeiders uit die landen zodra ze lid zijn van de EU, minder groot zijn dan wel eens wordt gevreesd. Dit schijven onderzoekers in het rapport ‘The impact of Eastern enlargement on employment and wages in the EU member states’. Het rapport is gepubliceerd door Europees commissaris voor werkgelegenheid en sociale zaken.

Aanleiding is de zorg van een aantal landen dat na de openstelling van de EU-grenzen een grote stroom immigranten uit Centraal -en Oost-Europa op gang komt. Die vrees is ingegeven door de grote verschillen in inkomens. Gemiddeld ligt het inkomen er per hoofd van de bevolking op een tiende van dat in de EU. De koopkracht is er een kwart tot een derde. Bovendien merken landen als Oostenrijk en Duitsland nu al de gevolgen. Met name in Duitsland werken nogal wat Polen in de bouw waardoor er sprake is van een relatief hoge werkloosheid onder Duitse bouwvakkers.

De onderzoekers geven toe dat de inkomensverschillen aanleiding geven tot zorg. Dit temeer omdat wordt verwacht dat het tientallen jaren kan duren voordat die verschillen enigszins zijn weggenomen. Maar, zo schrijven zij, momenteel zijn er maar zo’n 300.000 werknemers van buiten de EU, inclusief tijdelijke en seizoenarbeiders. Dat is maar 0,3 procent van het arbeidsbestand in de EU.

Restricties

Tegelijkertijd constateren zij echter dat 80 procent van de immigranten in Oostenrijk en Duitsland zitten. De meerderheid daarvan zit er al van voor 1993. In dat jaar heeft een aantal immigratielanden toenemende restricties opgelegd aan de binnenkomst van arbeiders uit Centraal- en Oost-Europa.

Als de grenzen eenmaal opengaan verwachten de onderzoekers dat het aantal immigranten uit Oost-Europa naar de EU-landen zal oplopen tot 335.000 mensen per jaar. Dat zal echter al snel dalen tot onder de 150.000. Duitsland zal van deze toestroom het gros krijgen.

Ongewenst

Ongewenste effecten van de migratiestromen zullen vooral optreden in de industrie en bij laag geschoold werk. Die effecten zullen overigens beperkt zijn zo menen de onderzoekers. Zo is het effect op de gemiddelde lonen in de bouw in Duitsland vij een procent meer instroom van bouwvakkers beperkt tot 0,6 procent. Het individuele risico van ontslag is naar verwachting 0,2 procentpunt.

De onderzoekers verwachten overigens dat de immigranten slechts kort werkzaam zullen blijven in laag geschoolde banen. Zij hebben de potentie om zich snel aan te passen aan de eisen die de arbeidsmarkt stelt aan hoger geschoolden. Dan zullen zij in toenemende mate gaan concurreren met hoog opgeleiden.

De onderzoekers zien weinig in beperkingen die landen zouden willen opleggen aan de immigratie van arbeiders. Afgezien van het feit dat dit in strijd zou zijn met de Europese regelgeving, werkt het niet zoals de geschiedenis leert. Zij wijzen daarbij op het voorbeeld van Spanje en Portugal, waarvoor tot 1991 beperkingen hebben gegolden. Toen die werden opgeheven werd de rest van de EU niet ineens overspoeld met Spanjaarden en Portugezen.

Bovendien verwachten de onderzoekers dat de geldstromen die vanuit de EU naar de tien Centraal- en Oost-Europese landen vloeien, zullen zorgen voor een hogere dan gemiddelde economische groei. Daardoor zal er in die landen sprake zijn van een booming arbeidsmarkt. Ook kunnen daardoor de inkomensachterstanden sneller worden weggewerkt.

Reageer op dit artikel