nieuws

Grondverwerving begint op stratego te lijken

bouwbreed Premium

ede – Grondbedrijven snakken naar een reparatie van de Wet voorkeursrecht gemeenten en doen hierbij een dringend beroep op de minister. Tijdens de jaarvergadering van de Nederlandse Vereniging van Grondbedrijven gisteren in Ede bleek weinig vertrouwen dat juridische uitspraken afdoende zouden zijn om constructies te voorkomen.

Het gaat goed met de grondbedrijven. De prijzen van grond zijn nog nooit zo hoog geweest. De verwerving begint evenwel steeds meer op stratego te lijken, een spel met stategieen, middelen, winnaars en verliezers.

Voorheen kwam het grondbedrijf in de meeste gevallen pas in beeld bij de ontwikkeling van woningbouwlocaties, tegenwoordig houden ze zich veelal bezig met de aankoop voor bijna alle grondtransacties in een stad.

De grondbedrijven hebben een pittig pakket van maatregelen achter de hand om hun werk te kunnen uitvoeren. Het gebruik van de Onteigeningswet is in opkomst, maar vaak vallen de ambtenaren terug op de WVG. Aan het voorkeursrecht kleven in de praktijk flink wat nadelen.

A. Ashouwer, hoofd grondzaken van de gemeente Amersfoort, over de problemen die hij in de praktijk tegenkomt: “Het voorkeursrecht is bedoeld als aanvullend instrument om een actief gemeentelijk grondbeleid te voeren. De handel in grond waarop het voorkeursrecht is gebaseerd, gaat echter gewoon door en lijkt zelfs hoger.”

Ashouwer onderstreepte zijn betoog met een voorbeeld van de ontwikkeling van bedrijventerreinen bij de Amersfoortse Vinex-locatie Vathorst waarop de gemeente de WVG had toegepast. “We werden geconfronteerd met een eigenaar die van een ontwikkelaar een tientje per vierkante meter meer zou krijgen. En dan was er een pachter die eveneens drie gulden per vierkante meter was beloofd en bij realisatie nog eens 40 gulden de vierkante meter zou vangen. De rechter is er uiteindelijk niet aan te pas gekomen, maar de kwestie bleek in de praktijk vooral prijsverhogend te werken terwijl een prijsdempend effect was beoogd.”

De prijsopdrijvende werking die de wet heeft en de ondermijning van de regierol van de gemeenten die met gedwongen partners in zee moet, is het hoofd grondzaken dan ook een doorn in het oog.

Volgens Ashouwer nodigt de WVG bovendien uit tot constructies onder het mom van zelfrealisatie. Vooral transacties van ontwikkelaars en speculanten met boeren zijn populair. Diverse Hoven van Justitie hebben in hoger beroep de gemeenten Bleiswijk, Alkmaar, Maastricht en Utrecht in het gelijk gesteld. Binnen een paar maanden is de uitspraak van de Hoge Raad over de zaak Bleiswijk te verwachten. “Een positieve uitspraak zal niet afdoende werken en laat nog steeds ruimte bestaan voor nieuwe constructies. Dan zal opnieuw een juridisch steekspel volgen.”

De oplossing is volgens Ashouwer eenvoudig. Aanpassing van Artikel 26 van de wet moet afdoende zijn om constructies uit te bannen met uitzondering van eigenaren die echt zelf realiseren.

Reparatie Wet voorkeursrecht hard nodig

Reageer op dit artikel