nieuws

Liberalisering markt van invloed op energiesystemen

bouwbreed

delfzijl – De liberalisering van de energievoorzieningen (gas en elektra) zal ook van invloed zijn op de energiesystemen voor de woningbouw. Binnen afzienbare tijd is het mogelijk woningen van energie te voorzien door middel van een micro warmte-krachtkoppeling in combinatie met een brandstofcel of een micro warmtekrachtkoppeling in combinatie met een stirling-motor.

Op langere termijn biedt in duurzaam opzicht een warmte-krachtkoppeling (wkk) in combinatie met een zonnepaneel het hoogste rendement.

In zijn pleidooi tijdens de Jaarconferentie van Cogen Nederland, afgelopen week, maakte Wouter Schatborn, directeur van ECN Nederland, echter een voorbehoud. “We spreken dan over een dusdanig lange termijn, dat je je mag afvragen of de consument bereid is een dergelijke investering te doen, als het beoogde rendement pas over jaren merkbaar is”, zei Schatborn, die tevens lid is van de Raad van Bestuur van Cogen Nederland. De conferentie vond plaats bij Akzo Nobel Chemicals, locatie Delfzijl.

De invloed van de vrije markt voor elektriciteit op warmte/kracht-concepten zal ook merkbaar zijn in de veranderende energiesystemen voor onze woningen, zo luidde een van de stellingen. Termen als lage specifieke investeringen, hoge benutting van de brandstofwaarde en flexibiliteit gaan juist in een vrije markt een belangrijke rol spelen. De ontwikkeling en liberalisering van de elektriciteitsmarkt hebben dus invloed op het ontwerp van onder meer warmte-krachtinstallatie. Belangrijk element is tevens de CO2 uitstoot.

Markt

Er staat dus veel te gebeuren in elektriciteitsland. De markt bepaalt en de markt waardeert. In een vrije markt met overcapaciteit, zoals die nu geldt, worden de marges op de elektriciteitsproductie lager. De marktprijs voor elektriciteit wordt bepaald door variabele kosten. Aspecten als reservevermogen en piekvermogen krijgen in de markt een waardering.

Voor warmtekracht in een vrije markt wordt het belangrijk aandacht te besteden aan het realiseren van zo laag mogelijke variabele kosten. Juist warmte-krachtkoppeling biedt mogelijkheden om bij een goed ontwerp met optimale warmte-integratie de variabele kosten van elektriciteit, met name het brandstofaandeel, te verlagen.

Additioneel flexibel

Additionele flexibiliteit is een andere interessante mogelijkheid. De marktprijs voor elektriciteit zal overdag hoger zijn dan ’s nachts. Als het mogelijk is bij het ontwerp in deze flexibiliteit te voorzien, kan het economisch rendement van een installatie beter zijn.

Al deze ontwikkelingen houden in dat ook de energiesystemen voor onze woningen aan veranderingen onderhevig zijn. Hoewel er de laatste jaren duidelijke resultaten zijn behaald in de terugdringing van de CO2-uitstoot, zullen de voor 2010 gestelde doelstellingen van de overheid ten aanzien van duurzame energie waarschijnlijk niet worden gehaald.

De vermindering van het gebruik van fossiele brandstoffen kan alleen worden gehaald als de energievraag vermindert, meer duurzame energie wordt aangewend en de energie efficienter wordt opgewekt.

Huishoudelijk

Het huishoudelijke energiegebruik omvat een zesde deel van het totaalverbruik, waarbij de warmtevraag 85 procent is ten opzichte van 15 procent elektriciteit. Het is dus zaak de warmtevraag te verkleinen.

In de huidige nieuwbouw is de gemiddelde warmtevraag 1000 kubieke meter. Ten opzichte van 1985 is deze met een factor 3,5 teruggenomen. Doelstelling is echter een reductie naar 100 kubieke meter aardgas per woning per jaar.

Zonne-energie (photovoltaische panelen, boiler, warmtepomp), wind en biomassa (groen gas) vormen duurzame energiemogelijkheden. Een efficientere opwekking wordt onder meer geboden door de toepassing van een micro- of mini warmte-krachtkoppeling. Belangrijke parameter is de vraag naar elektriciteit en warmte. Uit onderzoek blijkt de vraag naar warmte weliswaar af te nemen (hoewel sterke variaties bestaan tussen dag/nachtvraag en zomer/wintervraag), maar de elektriciteitsvraag neemt daarentegen juist toe. Voor de toepassing van een wkk-installatie in het huishouden is dus maatwerk nodig.

Nieuwe technologieen

Inmiddels zijn er vijf technologieen, waarbij de combinatie met een micro warmte-krachtkoppeling mogelijk is.

Belangrijkste ontwikkeling op het gebied van fossiele brandstoffen is de combinatie van een micro-wkk met een brandstofcel of een micro-wkk in combinatie met een stirling-motor.

Beide opties zijn momenteel in een vergaand stadium van ontwikkeling en zullen binnen afzienbare tijd op de markt verschijnen. ECN in Petten heeft drie testwoningen in voorbereiding, waarin onder meer onderzoek en metingen worden verricht naar de rentabiliteit van onder meer deze energiesystemen.

Op langere termijn biedt op het gebied van een niet-fossiele brandstof de combinatie van een micro-wkk met zonne-energie (bijvoorbeeld photovoltaische cellen) of groen gas de meest rendabele oplossing. Al wordt bij deze duurzame oplossing wel de kanttekening geplaatst dat de investering van deze installatie zich pas na vele jaren laat terugverdienen.

De toepassing van warmte-krachtkoppeling in huishoudens biedt echter voor de toekomst mogelijkheden op de sterk gedifferentieerde markt in te spelen.

‘Doelstellingen duurzame energie niet gehaald’

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels