nieuws

Groot bouwen gaat vaak fout

bouwbreed

Het is bijna een wet aan het worden. De bouw van grote en vooral ingewikkelde utilitaire werken loopt meestal fout. Een lijst van probleemgevallen van de laatste tien jaar kan zonder meer worden opgedreund, met als hekkensluiter het nieuwe hoofdkantoor van ABN-Amro.

Het gigantische pand van deze bank in Amsterdam werd gisteren opgeleverd, maar de betrokkenen beleefden er weinig vreugde aan. De aannemers hebben er niet aan verdiend en de bank kwam uiteindelijk tientallen miljoen guldens duurder uit.

De vraag is nu of dergelijke werken wel zonder kleerscheuren zijn te volbrengen. Toch zeggen aannemers en installateurs dat ook op dergelijke projecten fatsoenlijke rendementen moeten worden gehaald. Er zijn inmiddels ondernemers die uiterst gereserveerd reageren als het gaat om de realisatie van zo’n werk. Toch zijn er altijd weer aannemers die te gretig op een dergelijk werk intekenen. ‘Het staat mooi op je cv’.

De eerste weddenschappen over het nieuw te bouwen kantoor van ING zijn al afgesloten. De vraag is of er aan het futuristische ontwerp van Meyer en Van Slooten valt te verdienen.

Bemensing

Wat moet er gedaan worden om het niet fout te laten lopen? Bij de nieuwbouw van ABN-Amro school een deel van het probleem in de bemensing van het bouwconsortium. Er werden weliswaar gerenommeerde aannemers geselecteerd, maar daar bleef het ook bij.

De nieuwe lichting bouwers heeft de mond vol van voorwaartse integratie, maar in de praktijk komt daar bar weinig van terecht. In de kern zijn het nog steeds leveranciers van capaciteit en spelen ze niet een volwaardige bouwteampartner. De architect van ABN Amro was het Amerikaanse bureau Pei Cobb Freed. De ‘verbindingsarchitect’ was de Architecten Cie. Dit vermaarde architectenbureau kreeg van de aannemers veel kritiek over hun rol – ze waren te traag en de tekeningen niet goed – zonder de hand in eigen boezem te steken. Bouwteams op zulke projecten moeten mijns inziens bestaan uit mensen die de wereld van installateurs, architecten en adviseurs door en door kennen.

Neem een architect aan als bouwcombinatie en leer die snel de mores van de bouw. Dat is een vorm van voorwaartse integratie die onvoldoende wordt gepraktiseerd. Grote internationale softwarebureaus doen dit al sinds jaar en dag.

Tijdsdruk en krappe budgetten vormen de boosdoeners van het krakend vastlopen van een project. Ook bij ABN-Amro zie je dat op de achtergrond meespelen. Het gevolg is dat mensen gestrest raken. Dat communiceert slecht. Het bouwteam van ABN-Amro geraakte een keer zo over zijn theewater dat “een goed gesprek op de hei” van enkele dagen noodzakelijk was.

Neem voldoende voorbereidingstijd is de andere boodschap, ook al duldt de opdrachtgever dat niet. Bij een van de bouwers van de banktoren, NBM-Amstelland, is een speciaal programma gestart om kritischer met de opdrachtgever om te gaan. Pim van Ommen, lid raad van bestuur NBM, wil dat zijn bouwers de opdrachtgever duidelijk maken als iets beslist niet kan. Te veel laten zij nog de oren hangen naar wat de opdrachtgever wil. Het effect als je dat laatste doet, is duidelijk: een marge van nul procent op het grootste bankgebouw van Nederland.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels