nieuws

Economenfabels

bouwbreed

De Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO, de club van achttien rijkste industrielanden), maakt zich bezorgd over een eventuele inzakking van de huizenprijzen in Nederland. Ook verwacht zij in eerste instantie een lagere economische groei, gevolgd door een opleving later dit jaar. Het geeft maar weer eens aan dat economen ook niet alles weten.

Want terwijl de OESO dit voorspelt, hanteert het Centraal Planbureau weer wat andere cijfers. En als klap op de vuurpijl geeft het Nyfer, het Economisch Instituut van Nijenrode, een weer veel optimistischer beeld.

Om te beginnen met de huizenprijzen. Nog afgezien van het feit dat het weinig uitmaakt of de prijzen dalen aangezien de meeste mensen langlopende hypotheken hebben, zolang ze maar niet verhuizen, gelooft werkelijk niemand in die prijsdaling. Er is derhalve sprake van een academische discussie. Altijd boeiend, maar daar moeten anderen niet mee worden lastiggevallen.

Dan de verwachtingen over de economische groei. Dat blijkt in de praktijk net zo lastig als het voorspellen van het weer, of misschien nog beter, het voorspellen van de beurskoersen.

Ook op de beursvloer gebeuren er dingen met de koersen, die rationeel niet te beredeneren zijn. Die hebben dus duidelijk te maken met andere, meer emotionele redenen.

Ongeveer hetzelfde is er aan de hand met economische groei. De economische instituten werken alle met prachtige modellen, die op basis van ervaringsfeiten telkens beter worden. Een ding echter is absoluut nooit in modellen te vangen, en dat is emotie.

Economen van naam zoals Keynes hanteren al decennia lang de stelling ‘massaproductie vergt massaconsumptie’. Andersom geredeneerd betekent dit dat er zonder consumptie geen productie is. Een open deur welhaast.

Maar zeker bij sterk stijgende welvaart wordt consumptie, zeker van niet essentiele zaken, hoe langer hoe meer een zaak van emotie. Reclamebureaus hebben dat al veel eerder door, getuige het grote aantal reclameboodschappen waarin juist geappelleerd wordt aan emotie.

Dit betekent tevens dat economieen in toenemende mate afhankelijk worden van de ‘grillen’ van de consument. Consumentenvertrouwen is derhalve een element dat een factor van belang is geworden.

Vertrouwen is evenwel goeddeels een kwestie van emotie, al dan niet gevoed door objectieve feiten. Daarop voorspellingen baseren is daarom een moeilijke zaak. Wanneer topeconomen dan ook voorspellingen wensen te verkopen als wetenschappelijk verantwoorde feiten, dan verkopen zij fabels.

Ferry Heijbrock,

redacteur Cobouw

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels