nieuws

Gebrek kennis architect oorzaak veel geluidhinder Akoesticus ergert zich aan kostenramingen van VROM

bouwbreed

“Sprookjes”, noemt Boy Feitsma de verhalen dat geluidsisolatie van woningen zo veel zou kosten. “Betrekkelijk eenvoudig kun je woningen heel goed isoleren. Dat hoeft niet meer dan f. 1000 a f. 1500 te kosten.” Feitsma is coordinator van de ‘hogere opleidingen akoestiek’ van het PHTO-‘A’ aan de Hogeschool van Amsterdam. Hij wijt veel misverstanden over geluid aan kennisgebrek, vooral onder architecten.

Tijdens het congres van de Nederlandse Stichting Geluidhinder (NSG) stelde VROM de extra kosten van een ankerloze spouwmuur op f. 3500 voor eengezinswoningen, oplopend tot f. 8000 voor gestapelde bouw. Bij bestaande woningen zouden de kosten nog hoger liggen.

Feitsma was niet de enige die zich zat te verbijten toen deze bedragen over tafel gingen. “Er klopt geen fluit van”, klonk het van meerdere kanten.

Feitsma, auteur van ‘De ankerloze spouwmuur’ (uitgave SBR), waarin onder meer de akoestische consequenties en de extra kosten aan de orde komen, baseert zich op calculaties van het Bouwfonds Nederlandse Gemeenten. Vergelijkbare cijfers zijn volgens Feitsma afkomstig van het Bouwcentrum.

Hersteloperaties

Feitsma ziet over de gehele linie een gebrek aan akoestische kennis. Projectontwikkelaars hebben vaak grote ontwerpafdelingen, maar slechts weinig mensen kunnen een rapport lezen. Ze kijken naar de conclusies en geloven alles. Architecten denken dat het wel meevalt. Onder de deelnemers aan de akoestische cursussen telt Feitsma als regel niet een architect. Bij corporaties is nauwelijks iemand te vinden die weet waar de knelpunten zitten. “Je kunt iets vreselijk goeds doen op het gebied van warmte en compleet de mist in gaan met geluid. Omgekeerd ook, maar dan is financieel vaak nog wel op te lossen. Akoestische hersteloperaties kosten vaak heel veel geld.

Wanneer de bewoners de herrie niet kunnen verdragen en besluiten alsnog iets aan geluidsisolatie te doen, rijzen de kosten al gauw de pan uit. Voor eigen rekening wel te verstaan, want op dat moment zijn bouwers en ontwerpers doorgaans niet thuis. Huurders kloppen vergeefs aan bij de woningbouwvereniging. Want het heeft financiele consequenties.

Probleem bij geluidhinder is dat de kosten zo versluierd zijn. Bij thermische maatregelen zijn kosten en baten duidelijk te berekenen. De opbrengst van geluidsisolatie bestaat uit een afname van de klachten. Minder stress, minder tranquillizers. De politie is minder uren kwijt aan bestrijding van overlast.

Goedkoper

Kopers en huurders vertrouwen volgens Feitsma ten onrechte op de architect, de aannemer en de verhuurder – ‘het zal wel goed zijn’, denken ze.

“Architecten zijn geinteresseerd in volume, esthetica, thermische kwaliteit, maar nauwelijks in de akoestische aspecten”, stelt Feitsma. “Daarvoor huurt hij een adviseur in, althans bij grote projecten. In de ontwerpfase wil hij zich nog wel laten adviseren – ‘mij kan niks meer gebeuren’ – maar dan komt de ellende. Voordat de bouw van start gaat, zijn allerlei wijzigingen aangebracht. De aannemer komt met een ander materiaal aan dat minstens even goed zou zijn, maar veel goedkoper”, geeft de akoesticus als voorbeeld. “Aan geluid denkt niemand meer.”

Alles wat fout kan gaan, gaat fout. “Als je bijvoorbeeld twee muren van elkaar scheidt, komt er een installateur die ze weer aan elkaar zet.”

Onverschilligheid

Bij klachten heeft de aannemer het altijd gedaan. De architect gaat vrijuit. “Zodra het project is afgerond, ga je weg, heb je er verder niks meer mee te maken”, typeert Feitsma de onverschilligheid onder architecten.

‘Hoe beter de isolatie is, hoe meer de bewoners klagen’, werd tijdens het NSG-congres geventileerd. “Nee”, corrigeert Feitsma, “huizenkopers wordt voorgehouden dat de geluidsisolatie fantastisch is, maar dan blijkt in de praktijk dat de buren toch te horen zijn; er is wel degelijk hinder.”

De woningen voldoen vaak wel aan de eisen, maar die zijn te laag en houden geen rekening met het veranderde gedrag. “Jongelui kopen al voor f. 400 een hifi-installatie”, licht Feitsma toe, “terwijl veel ouders niet meer in staat zijn om te zeggen: ‘zet dat ding zachter’.”

Het gaat niet alleen om burengerucht. Ontwerpers moeten zich realiseren dat de bouwakoestische constructie ook een heilzaam effect kan hebben op de verhoudingen binnen het eigen gezin.

De ‘hogere opleidingen akoestiek’ van het PHTO-‘A’ aan de Amsterdamse Hogeschool gaan in september van start en nemen zo’n 40 avonden in beslag. De kosten bedragen gemiddeld f. 5000.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels