nieuws

Funderen met grindkolommen raakt in de mode Eerste omvangrijke project in Helmond

bouwbreed

helmond – Met kolommen van verdicht grond is het goed funderen. In Belgie is dit al lang bekend. In Nederland is dat ook het geval in situaties waarbij de draagkrachtige laag zich op een diepte tussen de drie en de tien meter bevindt. Een werk in Helmond met driehonderd grindkolommen voor het funderen van een fabriekscomplex is een eerste project van enige omvang in ons land. Ing. R.J. Looij MBA, directeur van adviesbureau Tensa in Alphen aan den Rijn, is heel duidelijk over het introduceren van nieuwe technieken in Nederland. “Nieuwe methoden vergen wel een lange adem. Klein beginnen en dan volhouden. Je moet als marketeer een beetje een plaat voor je kop hebben. Maar nu begint het met de grindkolommen te komen. Het werk in Helmond is met ongeveer driehonderd grindkolommen het eerste grote werk in Nederland.”

Palenland

Looij, tevens agent in Nederland voor het Belgische Smet Foundation en Consolidation, hoort vaak dat de methode niks voor Nederland zou zijn. Nederland zou meer een palenland zijn omdat zo’n fundering hier zo goedkoop is dat niks anders kan concurreren. Maar in Nederland zijn steeds meer buitenlandse bouwers actief. Belgen bijvoorbeeld hebben al meer dan vijftien jaar ervaring met wat zij ‘opgestopte grindkernen’ noemen. Duitsers kennen ze nog veel langer, de methode om grindkolommen te maken komt oorspronkelijk uit Duitsland.

De methode is uitermate geschikt voor gebouwen met een stalen draagconstructie. De stalen kolommen komen op poeren te staan die op een of meer grindkolommen zijn gestort.

Grindkolommen zijn goed toe te passen in het oosten en zuiden van Nederland. In het westen zijn betonpalen beter. Bij funderingsdiepten kleiner dan drie meter komt eerder een grondverbetering en funderen op staal in aanmerking. Boven de tien meter zijn volgens Looij paalfunderingen economischer.

Blubberzooi

De bouwplaats in Helmond aan de Graandijk is gemakkelijk te vinden. We zijn wat te laat, het verkeer zat tegen en het regent ook nog. Maar dat is niet erg want de machine staat stil met pech, er is een draad gebroken. Inscheren van een nieuwe zal nog even kosten.

Op naar de bouwkeet waar betrokkenen kunnen uitleggen wat ze hier precies doen en hoe ze dat doen. De blubberzooi op weg naar de keet doet het ergste vermoeden voor een kijkje bij de machine die de grindkolommen maakt als de nieuwe draad erin zit.

Op het terrein aan de Graandijk bouwt Edibo uit het Belgische Lommer in opdracht van het familiebedrijf Van Rijsingen uit Helmond een fabriekscomplex voor opslag en verwerking van groenten waarin Rijko uit Helmond zich gaat vestigen. Edibo is gespecialiseerd in ontwerp en aanleg van industriele gebouwen.

Een groot deel van het werk wordt onderhands verkregen. De ontwerpen die daarvoor worden gemaakt voorzien bij voorkeur in funderingen met grindkolommen voor de kolommen van de staalconstructie boven de grond. Op het terrein komen twee kantoorgebouwen en vier loodsen met een totale oppervlakte van achthonderd vierkante meter.

Smet F en C is eind maart in Helmond begonnen. Met de vergunningen is het snel gegaan, want Rijko moet verhuizen in verband met plannen voor huizenbouw op de bestaand locatie in de wijk Brandevoort. Er zijn twee ploegen ingezet en die doen vijftien tot twintig grindkolommen per ploeg van acht uur. De draagkrachtige laag zit hier zeven meter diep.

Berekening

Het maken van grindkolommen is een beheerst proces, benadrukt ir. Jean-Paul vander Cruyssen van Smet-F en C in de bouwkeet. De plaats van de verdichtingspunt en de amperes die de elektromotor bij het roteren van het excentrisch gewicht trekt, wordt tijdens het verdichten geregistreerd. In verdicht grind neemt het amperage sterk toe. Ook de hoeveelheid grind wordt gemeten. Dit om inzicht te hebben in de gemiddelde diameter van de grindkolom.

Vander Cruyssen berekent de grindkolommen volgens bezwijkmechanismen die in Nederland, Frankrijk en Duitsland worden gehanteerd. In Nederland moeten grindkolommen worden berekend volgens de Nederlandse norm voor heipalen. De Duitsers rekenen met de effectieve hoek van inwendige wrijving voor verbeterde grond en voeren die in bij de theorie van Prandtl. De Fransen daarentegen rekenen met horizontale uitbuiging door belasting van de grindkolom en gebruiken daarvoor de theorie van Mohr. Voor het project in Helmond is het draagvermogen van een grindkolom met een diameter van tachtig centimeter bepaalt op dertig ton bij een veiligheidscoefficient van twee.

Als het bericht komt dat de machine weer draait blijkt het buiten te zijn gestopt met regenen. De blubber op het terrein valt mee, maar op weg naar de machine moeten we de graafmachine die het grind aanvoert ruim laten passeren om niet ondergespat te worden. Bij de machine gaat alles perfect. Het verbaast dan ook niemand dat de machinist al dertig jaar op ‘zijn’ machine werkt.

Het grind wordt door een graafmachine gestort in een bak bij de machine. Met die bak wordt het bovenin de buis met de trilnaald gebracht. Foto: Bert Jansen

Grindkolommen

Grindkolommen worden gemaakt met behulp van een trilnaald van ongeveer vier meter en een gewicht van twee ton. Bovenaan de trilnaald zit een elastisch verbindingsstuk tussen de verlengstukken die al naar gelang de gewenste diepte gekoppeld worden. De buis van de opzetstukken wordt met grind gevuld. Dat grind kan langs het motorcompartiment uit een opening aan de onderzijde van de trilnaald stromen. Het geheel heeft een diameter van ongeveer veertig centimeter.

De buis is opgehangen aan een mast die is gemonteerd op een machine op rupsen. De buis – met het grind – wordt trillend tot op de draagkrachtige laag de grond in geduwd. De grond wordt daarbij verdrongen. Het gewicht van de machine dient als tegenwicht. Eenmaal op diepte wordt de buis een meter geheven. Om te voorkomen dat het gat instort wordt luchtdruk in de buis gezet. Bovenaan bij de vulopening zit daarvoor een speciale afsluitklep. Bij het heffen van de buis stroomt grind in het gat. Door de buis trillend weer naar beneden te duwen, wordt het grind verdicht. Het wordt daarbij zijwaarts weggeduwd. Eenmaal verdicht wordt de buis weer een meter geheven voor een volgende verdichting. Stapsgewijs wordt zo een kolom gemaakt van verdicht grind.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels