nieuws

Vinex valt duidelijk voor lage temperaturen

bouwbreed

sittard – Het leek lange tijd stil rond de lage-temperatuurverwarmingssystemen, die Novem sinds twee jaar promoot. Niets is echter minder waar. De organisatie is ervan overtuigd dat het merendeel van de nieuwbouw zal met worden uitgerust met met zo – n systeem, waarvan de vloerverwarming de belangrijkste exponent is. De voordelen ten

opzichte van traditionele hoge-temperatuursystemen zijn namelijk legio.

– Ik verwacht dat vanaf komend jaar tachtig procent van de bouwplannen op Vinex-locaties wordt ontworpen met lage temperatuurverwarming – , voorspelt Paul Ramsak van de sector energievoorziening en brandstoffen van de Nederlandse Onderneming voor Energie en Milieu Novem. – Bovendien wordt het systeem opgenomen in de Energie Prestatie Norm. Het afgelopen halfjaar ben ik eindelijk gaan geloven dat ons werk niet helemaal voor niets is geweest. –

Novem is twee jaar geleden begonnen met de promotie van lage temperatuurverwarmingsssystemen (LTS). Dat zijn systemen die gebruik maken van water met een aanvoer-temperatuur van maximaal 55 graden, waarbij de retour-temperatuur maximaal 45 graden bedraagt. Bij een traditionele verwarming is dat negentig/ zeventig.

– LTS is zuiniger bij elke energiebron – , stelt Ramsak, – en wordt in de ons omringende landen dan ook veelvuldig toegepast. In Denemarken en Zweden is het verplicht, terwijl Duitsland ook al een tijd negentig bezig is met de promotie. Nederland loopt op dit gebied dus achter en daar proberen wij iets aan te doen. –

Aanleiding is het overheidsbesluit dat het energieverbruik in Nederlandse huishoudens tot het jaar 2020 met dertig procent moet verminderen. – En dat terwijl we druk aan het bijbouwen zijn. Dat betekent dat het energieverbruik per huis met veel meer dan dertig procent terug moet. Daarbij ligt het voor de hand veel aandacht te besteden aan nieuwbouw, omdat bezuinigen daar het eenvoudigst is. –

Novem stelde zich twee jaar geleden dus tot doel te zorgen dat alle nieuwbouw op Vinex-locaties LTS zou krijgen. En dat lijkt aardig te lukken. – Behalve voor de bouwplannen die al rond waren voordat we begonnen met de promotie; daar gaan ze niet meer in veranderen. Dus het gaat om woningen die vanaf volgend jaar worden gebouwd. –

Het is een flinke klus geweest. – Ten eerste omdat verwarming een beetje een ondergeschoven kindje is in de bouw; men denkt daar pas over na als verder alles klaar is. Ten tweede omdat LTS grotere radiatoren vraagt en architekten bang zijn dat dat hun hele muren kost. Terwijl ze gewoon onder het raam passen, net als bij een hoge temperatuur systeem. Maar als mensen inzien hoe het werkt en wat de voordelen zijn, gaan ze eigenlijk allemaal om. –

Vari-ren

Novem heeft zich in eerste instantie gericht op de afgifte-elementen. – Die vormen de energie-infrastructuur binnen de woning: als die eenmaal ligt, kun je met de bronnen vari-ren. In eerste instantie zullen nog veel HR-ketels worden geplaatst, maar een LT-systeem kent veel zuiniger bronnen. Die werken allemaal beter met LT en sommige uitsluitend met LT. –

De mogelijkheden voor afgifte zijn radiatoren, convectoren, vloerverwarming, wandverwarming en LT-luchtverwarming. – Vloer- en wandverwarming hebben daarbij een extra voordeel. Als de lucht daarbij 18 graden is, ervaart de mens dat namelijk als net zo comfortabel als twintig graden met een radiator. Dat komt door de grotere hoeveelheid stralingswarmte. Maar zelfs met radiatoren en een HR-ketel – in feite het minst zuinige LT-systeem – bespaar je al tussen de drie en tien procent. Sterker nog: een HR-ketel zonder LT-systeem is kul, dan kun je net zo goed een VR-ketel nemen. –

De energie die een HR-ketel meer oplevert dan een VR, wordt namelijk gewonnen uit neerslaande waterdamp. – Een VR-ketel heeft al een rendement van 97 procent uit de gasvlam. Dat is het hoogst haalbare, daar is niets meer aan toe te voegen. Maar bij de verbranding van gas verbinden kool- en waterstof zich met zuurstof tot koolstofdioxide en waterdamp. Die waterdamp kun je laten condenseren, wat energie oplevert. Liefst tien procent, gratis, waarmee je anders het universum verwarmt. Een HR-ketel is daarop gebouwd, maar de waterdamp moet wel ergens op neerslaan. En die oppervlakte moet koel zijn. In ieder geval kouder dan vijftig graden. Dat is de warmtewisselaar van een hoge temperatuursysteem vaak niet, omdat de retourtemperatuur van het water te hoog is. Dus dan werkt het alleen soms een beetje, in de lente en de herfst, wanneer je je verwarming niet zo hoog hebt staan. Maar in de winter, wanneer je de klappers kunt maken, heb je eigenlijk een gewone VR-ketel. –

Verlies

Bij een LT-systeem is de aanvoerwarmte op zijn hoogst 55 graden en de retourtemperatuur 45. – Maar een lagere temperatuur is nog beter, met name voor alternatieve systemen, zoals de warmtepomp. Die werkt als een koelkast, alleen dan net andersom. Hij onttrekt met behulp van elektriciteit warmte aan lucht, water, of bodem en brengt die in het verwarmingssysteem. Dat is zuinig, omdat je met bijvoorbeeld 100 elektriciteit 400 warmte kunt onttrekken, waarbij je dus op een totaal van 500 warmte komt.

– Hij moet de warmte daarbij wel opkrikken tot een ander temperatuurniveau en dat verschil kan niet te groot zijn. Dus als de grond in de winter tien graden is, kan hij dat wel opkrikken tot dertig graden, maar niet tot negentig. Wat betekent dat LTS voor dit systeem een voorwaarde is. –

Andere mogelijkheden zijn bijvoorbeeld zonne-energie en warmtekrachtkoppeling. Een collectief systeem op zonne-energie is tot zestig procent zuiniger met LT dan met een hoge temperatuur-systeem – wat betekent dat het eerder haalbaar wordt. Bij warmtekrachtkoppeling wordt de energie gebruikt die normaal gesproken verloren gaat bij het opwekken van elektriciteit. – En dat is flink wat. Nederlands – beste elektriciteitscentrale heeft een verlies van liefst 46 procent. Dat wordt in de vorm van warm water gebruikt om de Waddenzee mee op te warmen. Terwijl dat prima warmte is, niets mis mee, als je het maar even ergens naartoe brengt waar ze het kunnen gebruiken. En dat is bijvoorbeeld een woonwijk. –

Al met al komt het er volgens Ramsak op neer dat LTS eigenlijk voor alle opties beter werkt. – Er zijn dan ook drie redenen om een LT-systeem aan te leggen.

ECn: je bespaart altijd energie. Twee: in de toekomst kun je er alternatieve systemen op aansluiten die op een hoge temperatuursysteem niet werken. Drie: het wordt waarschijnlijk verplicht.

– Daarnaast levert het comfort in de woning en een extra energiebesparing omdat het eerder warm aanvoelt. En het kost niet veel meer: radiatoren ongeveer 650 gulden, vloerverwarming 1500 E 2000 en wandverwarming ook zoiets. Peanuts, op de bouw van een huis. –

Die boodschap is volgens Ramsak ook luid en duidelijk aangekomen bij de markt. – Alle grote bouwondernemingen en projectontwikkelaars zien dit. Ze begrijpen dat dit toch is waar we naartoe gaan en denken – dan maar nu – . En ook steeds meer gemeentes willen alleen nog LTS. We zijn er nog niet, maar het gaat de goede kant op. –

Novem werkt op dinsdag 8 december samen met Isso mee aan een symposium van TVVL over duurzame concepten en duurzaam installeren in hotel Figi in Zeist. Meer informatie geeft TVVL: telefoon (033) 434 57 50.

– Sterker nog: een HR-ketel zonder LT-systeem is kul –

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels