nieuws

Megacontracten HSL-Zuid

bouwbreed

utrecht – Aannemend Nederland kan de mouwen opstropen. De komende weken komen na de boortunnel Groene Hart nog zeven megacontracten voor de HSL-Zuid op de markt. De proceduretijd tot gunning is met een jaar ambitieus te noemen. Daarom wil de projectorganisatie na de gunning in een aantal gevallen met een alliantievorm met de succesvolle kandidaat nog tijd nemen voor optimalisatie en een perfecte voorbereiding voor de feitelijke bouw.

De projectorganisatie HSL-Zuid heeft haar beleid voor de contracten die volgen na de boortunnel Groene Hart, vrijwel rond. Daarom kunnen binnenkort ook de andere aanbestedingen beginnen.

Het traject van de Belgische grens naar Schiphol is regionaal onderverdeeld in projectbureaus. Zij coardineren de uitvoering van zeven megacontracten. De hogesnelheidslijn zal in grote lijnen bestaan uit een onderbouw van een zettingvrije, gefundeerde baan, tunnels, bruggen en viaducten, en een bovenbouw met ballastloos spoor en alle voorzieningen voor elektrische tractie en de veiligheid.

Het hele traject van de Belgische grens tot aan Schiphol is in vijf tracCdelen verdeeld: Brabant (Brabant-Zuid en Brabant-Noord), Zuid-Holland Zuid (van Rotterdam tot en met het Hollandsch Diep), Zuid-Holland Midden (loopt tot en met Rotterdam), Boortunnel Groene Hart, Noordelijk Holland. Bij elkaar leveren deze, met de Boortunnel Groene Hart, zeven megacontracten met een omvang van ongeveer 1 miljard gulden elk. Het civiele werk voor de onderbouw voor de tracCdelen is ondergebracht in aparte projecten. Er is een apart contract voor het aanpassen van de railsystemen voor aansluiting op het bestaande werk. Ook de bovenbouw wordt een apart contract, maar dan voor het hele traject.

Het contract voor de bovenbouw is nog in studie. Directeur uitvoering ir. J.L.M. Konter en hoofd contractzaken mr. P.G. Diercks, beiden van de Projectorganisatie HSL-Zuid, verduidelijken dat: – Momenteel leeft het idee de aanleg voor de bovenbouw te koppelen aan beheer en exploitatie met private deelneming. De contractant zorgt voor beschikbaarheid van de spoorlijn. Spoorwegmaatschappijen moeten dan betalen voor het gebruik van de spoorlijn. Over dit idee moet nog een kabinetsbesluit vallen. Voor de hele onderbouw is de overheid de opdrachtgever voor de aannemer. – In de projectorganisatie HSL-Zuid werken samen: NS Railinfrabeheer, Holland Railconsult en DHV Milieu en Infrastructuur, onder verantwoordelijkheid van de ministeries van Verkeer en Waterstaat en VROM.

Zuinig

De zeven contracten betreffen niet alleen de bouw van een deel van de HSL, maar ook het ontwerp ervan. Na de boortunnel Groene Hart komen binnenkort op de markt: – Noordelijk Holland – , – Zuid-Holland Midden – en – Zuid-Holland Zuid – .

Publicatie van de aanbestedingsadvertenties markeert de start van de aanbestedingsprocedure. – Brabant – komt eind dit jaar, in het eerste kwartaal van volgend jaar volgt het contract voor de railaansluitingen op het bestaande spoorwegnet. De aanbestedingsprocedures zijn grotendeels hetzelfde als voor de boortunnel Groene Hart: – gunning via onderhandelingen met voorafgaande bekendmaking – volgens de Richtlijn Werken van de Europese Gemeenschap.

De tijd voor selectie en onderhandelingsprocedure is kort. Directeur uitvoering Konter: – Gezien de korte tijd moeten we dus zuinig omgaan met de ontwerpcapaciteit van de aannemer. Daarom zoeken we naar onderdelen waar met die capaciteit het meeste effect te behalen is. We hebben ook rekening te houden met het tracCbesluit, waardoor je sommige vrijheden niet hebt. Er bestaan referentieontwerpen waarin is vastgelegd waaraan het object moet voldoen. Dat is gedaan om zeker te weten dat we krijgen wat we willen hebben. Overwogen wordt de referentieontwerpen aan de aannemers ter beschikking te stellen. Maar we willen nadrukkelijk de aannemer wel voldoende ruimte laten om slimmere en betere idee-n in te brengen. –

De projectorganisatie is van plan na de gunning van enkele contracten een verdere samenwerking te regelen in een alliantievorm. Na de gunning moeten altijd nog zaken worden opgelost, die eerder niet konden. De alliantievorm is er dan voor om samen een technisch ingewikkeld optimalisatieproces te kunnen doorlopen. Ook in een – design and construct – contract gaat dat volgens Konter en Diercks het best als je dat samen doet. – Er zijn contracten die veel interactie hebben met bestaande infrastructuur. Met goede afstemming kan op logistiek vlak best winst te behalen zijn. Dat leidt tot optimalisatie binnen het prijs- en een tijdplafond dat al in het afgesloten design and construct contract is vastgelegd. –

In de offshore en de petrochemische industrie is de alliantievorm al veel langer in gebruik. In de gww bestaat niet zoveel ervaring met de combinatie van deze alliantievorm en design and construct contracten. Bij de bouw van de Maeslantkering in de Nieuwe Waterweg is wel zoiets ontstaan toen het even wat minder ging, maar dat was niet formeel vastgelegd. Bij de komende contracten voor de hogesnelheidslijn komt het allemaal in de aanbestedingsdocumenten.

Megacontact

De contractomvang van een miljard gulden is gekozen om de kans te vergroten dat buitenlandse partijen interesse tonen.

Zowel Konter als Diercks verwachten wel dat buitenlanders in combinatie met Nederlandse aannemers zullen inschrijven. Diercks: – De markt zal zich wel organiseren, dat blijkt elke keer weer. Europees gezien is de markt voor aanleg van infrastructuur niet ruim. In Nederland is het wel druk. Ook al zouden sommige grote bedrijven een contract wel alleen aankunnen, dan nog verwachten we dat combinaties worden gevormd. Dit om het risico van de projecten te delen. Grote kunstwerken, zoals tunnels en de brug over het Hollands Diep, zijn technisch moeilijk. Ook het baanconcept (dubbele u-baan en ballastloos spoor) leent zich voor het opzetten van een industri-le bouwwijze. Het ontwerp bestrijkt een grote lengte en is daarmee zeker interessant om er slimme dingen voor te verzinnen. Bovendien moet worden ontworpen met het oog op onderhoud en – nog belangrijker – de beschikbaarheid van de lijn. –

Het projectbureau zal alle aanbiedingen serieus nemen, ook al zou er een combinatie zijn die inschrijft op alle projecten. Er wordt nog wel gedacht aan het opnemen van een clausule die inzicht moet geven in het werk dat de combinanten onderhanden hebben. Dit om te zien of nog voldoende capaciteit beschikbaar blijft om het contract tot een goed einde te brengen. Het civiele werk voor de onderbouw moet eind 2003/begin 2004 beschikbaar zijn om nog voldoende tijd te hebben voor de bovenbouw aan te leggen. In 2005 moet de HSL klaar zijn.

Krap

De procedure van aanbesteden duurt ruim een jaar. Zij omvat de volgende fases: selectie, technisch overleg, inschrijving en onderhandeling. Bij de contracten die nu beginnen, kan eind volgend jaar de opdracht worden verleend. Konter denkt dat dit krap is. Daarom moet ervoor worden gekozen veel aandacht te richten op de zaken waar het echt om gaat. – Aannemers hoeven voor een re-le prijs echt niet alle bouten en moeren te berekenen. Gelukkig hebben we na de gunning nog wat tijd. In een alliantievorm kan in samenwerking nog worden gewerkt aan een goede voorbereiding. Want daar heb je in een later stadium alleen maar voordelen van. –

Reageer op dit artikel