nieuws

Sloop soms enige remedie bij schade aan gevels

bouwbreed Premium

tuk – Spontane glasbreuken in gevels, filiforme en putcorrosie in aluminium, ruiten die ondoorzichtig worden, afdichtingsschade; zomaar een greep uit calamiteiten die zich voordoen bij metalen gevels. Hoe ontstaan ze, wat is er aan te doen en zijn ze te voorkomen?

“Schade aan metalen gevels is meestal een zeer kostbare aangelegenheid”, stelt directeur J.W. Kohler van het gelijknamige Geveltechnisch Bureau in Nieuwerkerk aan den IJssel. “In sommige gevallen sloop van een gevel de enige optie om het probleem aan te pakken. Al is dit uiteraard een zeer vergaande maatregel.”

Een veelvuldig voorkomend probleem is onder meer filiforme en putcorrosie bij aluminium gevelprofielen. Dit probleem manifesteert zich meer bij gevels in de kustprovincies en ontstaat vooral door de inwerking van de zilte lucht die een hogere concentratie chloriden heeft.

Draadvormige of filiforme corrosie ontstaat onder meer door een te hoog kopergehalte in de aluminium legering in reactie met chloriden. Ook kan het zijn dat de chromateerlaag te dik of te dun is uitgevallen. De eerste corrosie ontstaat vooral op snijkanten en scherpe randen door breuk in de laklaag en inwerking van de buitenlucht. Als gevolg hiervan krijg je een volumevergroting, waardoor het lak van de onderlaag loslaat.

Preventie

Kohler: “Dit is een heel vervelend soort schade, waarvan de oplossing zeer kostbaar en meestal zeer gebrekkig is. In eerste instantie wordt de schadeplek kaalgemaakt en de corrosie verwijderd. Vervolgens past men nieuwe verftechnieken toe. Hoewel de oplossing op zich doelmatig is, de corrosie wordt weggenomen en de schadeplek van een nieuwe laklaag voorzien, ontstaan er na verloop van tijd toch problemen. De nieuwe verf reageert namelijk anders op het uv-licht, waardoor er verkleuringen optreden, die de gevel een zeer lelijk aanzien geven.” Kohler geeft als voorbeeld een klein bedrijfsgebouw met een geveloppervlak van 200 vierkante meter, waarvan alleen de behandeling van de ergste corrosieplekken al f. 8500 moest kosten. “De kosten voor een gevel van een groot utiliteitsgebouw kunnen tot vele tienduizenden guldens oplopen. Hoewel de corrosie de constructie van het aluminium niet aantast, is het natuurlijk wel een gigantisch esthetisch probleem. In zo’n geval is herstel van de schade een onhaalbare zaak en is het slopen van de gevel nog de beste optie.”

Het nemen van preventieve maatregelen is uiteraard de beste oplossing. Zo zijn er ontwikkelingen waarbij men aluminium profielen eerst licht anodiseert en daarna chromateert en moffelt. Er zijn fabrikanten die op dit proces een absolute garantie geven tegen het ontstaan van filiforme corrosie.”

Glas

Andere problemen kunnen ontstaan bij het glas in de gevel. Geharde ruiten kunnen breken, het glas kan ondoorzichtig worden.

Het probleem van glasbreuk bij geharde ruiten ontstaat al tijdens het fabricageproces door de insluiting van nikkelsulfide in het glas. Bij opwarming van de ruit zet deze verontreiniging uit, waardoor de ruit kapot springt. “Een betere methode is tijdens het fabricageproces de glazen elementen tot 250 graden Celsius te verwarmen, waardoor de ruiten met verontreinigingen dan al stuk springen. Maar wanneer men het probleem te laat onderkent, kun je weer met zeer hoge kosten te maken krijgen. Dan moeten panelen worden verwijderd en opnieuw verlijmd en aangebracht. De kosten hiervan kunnen oplopen tot zo’n f. 150 per vierkante meter”, vertelt Kohler.

De veelal hardnekkige verontreinigingen die ondoorzichtig glas tot gevolg hebben, ontstaan door de aantasting van alkalihoudend vocht dat via de gevel op het glas terechtkomt en na droging daarop achterblijft. Behandeling met speciale chemicalien of polijsten zijn oplossingen. “Meestal zijn dit lapmiddelen en moet er nieuw glas geplaatst worden. Je kunt dit probleem voorkomen door een zinvoller geveldetaillering met terugspringende glasvlakken. Wanneer het glas wel vlak met de gevel wordt geplaatst, is het impregneren van het metselwerk of de betonnen elementen een optie”, geeft Kohler als oplossing.

Vochtproblemen

Een ander zeer veelvoorkomende calamiteit is afdichtingsschade bij profielaansluitingen en kitvoegen. “Dit probleem manifesteert zich vooral bij hoge gebouwen waar de aansluiting van de rubberprofielen op de raamconstructie slecht is. In die gevallen is de klemming niet stevig genoeg, waardoor er water achter het profiel kan komen. Soms is dit geen beletsel en kan het water via de sponningen of de ontwateringsprofielen worden afgevoerd. Maar bij te veel vocht komt ook te veel vuil mee, waardoor ontwateringsgaten verzanden. Dit probleem treedt meestal pas na een aantal jaren op en kan ook het gevolg zijn van onvolkomenheden bij bouwkundige aansluitingen als dakranden en muuraansluitingen of losscheurende kitvoegen”, legt Kohler uit.

In alle schadegevallen blijft de gebouweigenaar meestal gevrijwaard en moet de schuld worden gezocht bij de uitvoerende partijen als bouwondernemingen, gevelleverancier of glasfabrikant. Het spreekt haast voor zich dat de zoektocht naar de veroorzaker van de calamiteit haast een groter probleem is dan de calamiteit zelf.

Kohler: “Het probleem wordt er echter niet minder om. Er is altijd gesteld dat aluminium en glas als product onderhoudsvrij zijn. In de praktijk blijkt dit anders te zijn. Voor een gebouw is het van eminent belang dat calamiteiten vroegtijdig onderkend worden. Dit kan door bijvoorbeeld regelmatige onderhoudsdiagnose-inspecties. Wanneer daar tijdig op gereageerd wordt, kan dit veel leed en kosten voorkomen.”

Op 17 juni vindt in Utrecht het symposium ‘Schade aan metalen gevels’ plaats. Informatie: BouwkoN, Saskia de Heer, tel:. 0182 – 624202.

Reageer op dit artikel