nieuws

Burgers’ Zoo krijgt doorzichtige wereldprimeur

bouwbreed Premium

Momenteel is een spraakmakend doorzichtig dierenverblijf in de maak: Burgers’ Ocean in Burgers’ Zoo te Arnhem. Het lijkt erop dat zeebewoners en bezoekers van dierentuinen steeds meer oogcontact krijgen. Voor het 3500 m2 grote waterrijk heeft het Japanse bedrijf Nippura een 100 m2 grote ruit van acrylaat vervaardigd. Het samensmelten van de uit het oosten aangevoerde panelen vindt ter plekke plaats volgens een geheim procede.

“De bezoeker kan hier straks een wandeling naar zee maken” licht de enthousiaste directeur van Burgers’ Zoo, Van Hooff toe. Wie van de bush naar de bodem van de oceaan afdaalt loopt als het ware langs een strandscene, koraalrif en rotskust zo de tropische zee in.

Een groot aantal kunststof ruiten scheiden de bezoeker van verschillende soorten zwemmende zeebewoners die hij langs en boven zich heen zal zien schieten. De zeeontdekkingsreis leidt onder andere door een doorzichtige tunnel met een diameter van vier meter en een staande doorloopcilinder.

Breed in beeld komen de haaien. Voor hun bak komt een 20 meter brede en 5 meter hoge ruit van acrylaat, het grootste kunststofraam ter wereld. Van Hooff reisde stad en land af op zoek naar fabrikanten die deze ruit van afwijkend formaat konden verwezenlijken.

“Maar drie fabrikanten zijn in staat zo’n ruit te maken: Reynolds in de Verenigde Staten en de Japanse bedrijven Mitsubishi en Nippura. Wij kozen uiteindelijk voor het in Takamatsu gevestigde Nippura; een keuze op kwaliteit. Ze hadden de mooiste ruiten en maakten de beste lassen.”

Het gigantische raam van acrylaat bestaat uit zes 3,5 meter brede en 5,5 meter hoge panelen die ter plaatse worden samengesmolten. “Dat lassen gebeurt zo vakkundig dat je de naden nauwelijks ziet” aldus Van Hooff.

De hele ruit weegt zo’n 50 ton. Wanneer het samensmelten achter de rug is, zal de 20 meter lange ruit in een keer in de sponning worden geplaatst.

Transport

In totaal gingen 24 ruiten in twee zendingen op transport. Vanuit Kobe werd de lading, waaronder twee 10 meter lange tunnelelementen, verscheept naar Rotterdam. Eenmaal aangekomen in Arnhem werden de panelen onder politiebegeleiding over de weg naar hun eindbestemming vervoerd.

Momenteel zijn vijf Japanners bezig met het lassen van de platen. Deze werkzaamheden vinden plaats in een afgeschermde ruimte. De communicatie verloopt grotendeels via een vloeiend Japans sprekende Zwitser in dienst van het oosterse bedrijf.

Het samensmelten van de ruiten vindt plaats onder hoge temperaturen. Het uitharden van de lassen gebeurt in een tent bij een temperatuur van 80 tot 85 graden. Daarom zijn dan ook beschermende maatregelen getroffen die moeten voorkomen dat het beton schade oploopt.

“Het afkoelen gebeurt met een graad per uur”, weet bedrijfsleider C.W. van Schooneveld van Bam de Kinkelder. De hoofdaannemer van dit project is voor de dieren van Burgers’ Zoo inmiddels geen onbekende meer. Eerder was de plaatselijke bouwer verantwoordelijk voor de realisatie van de dessert, de bush, het olifantenverblijf en de panoramaloopbruggen. Burgers’ Ocean ontstond in bouwteam.

Van Schooneveld: “De betonwanden hebben een dikte van 70 cm en zijn gestort van een hoogte van 10 meter. Om de wanden en vloeren te beschermen tegen het agressieve zoute water werd een polyurethaan coating aangebracht. Als extra voorzorgsmaatregel kwam nog een betondekking van 50 mm.”

Van het betonwerk zal uiteindelijk weinig meer terug te zien zijn. Deense en Amerikaanse decorateurs zullen de wanden wegwerken achter een natuurlijke zeeomgeving.

In totaal werd in het waterrijk 5500 kuub beton milieuklasse 4 verwerkt. Het storten van grote hoogte gebeurde laag voor laag. Medewerkers van Bam de Kinkelder bedachten zelf een constructie waarbij de trilnaald over een geimproviseerd zeskantig wiel liep.

Internationaal gezelschap

In tegenstelling tot de grote hoeveelheden beton en acrylaat werd het gebruik van metalen zo veel mogelijk beperkt. Alleen daar waar het echt noodzakelijk was, zoals de verbindingsmiddelen voor de houten gordingen en hoofdspanten voor het dak, werd roestvrijstaal gebruikt verrijkt met titaan: RVS 316 TI.

De hele dakconstructie is van noordeuropees vurenhout met gelamineerde liggers van 20 cm bij 175 cm en 18 cm bij 125 cm. Na de aluminium onderplaat komt vervolgens een 18 cm dikke laag glaswol met daarop het aluminium dak (KAL-ZIP). De bijna 38 meter lange platen worden aangevoerd vanuit Koblenz. ABT uit Velp voerde de technische berekeningen uit.

Net als de materialen is ook het bouwplaatspersoneel van internationale samenstelling. Bij elkaar zijn nu zo’n 80 man van vijf verschillende nationaliteiten op de bouwplaats in de weer. Het eerste schetsje van A. van Hooff dateert uit 1994. Bijna drie jaar later is de ruwbouw voor het ambitieuze zeeonderkomen naast de ‘bush’ grotendeels gereed. Een wirwar van wanden dat zich nog het best laat omschrijven als een labyrint van beton.

In 1969 lag er al een masterplan. De uitbreidingsplannen vergden f. 100 miljoen waarna besloten werd de plannen uit te kleden en gefaseerd uit te voeren. Het hart van de uitbreiding vormde de bush, een 1,5 ha overdekt mini-oerwoud, dat in 1988 in gebruik werd genomen.

Waterattractie

Burgers’ Ocean, een groot waterattractie naar een ontwerp van het Arnhemse bureau Wiegerinck, is de eerste fase van het ‘randgebeuren’. Ook de winteronderkomens voor de dieren en andere accommodaties als een restaurant en museum moeten in de rondom de bush geplande ring worden ondergebracht. Het ovale geheel krijgt vanaf de gevel een golvend, schuin oplopend aluminium dak. Na voltooiing van het randgebeuren zal de totale oppervlakte (inclusief bush) zijn verdubbeld tot 3 ha.

Het onderkomen van de tropische oceaan komt aan de oostkant van de bush en vergt een investering van f. 30 miljoen. Voorjaar 1998, het jaar van de Oceanen, gaat de dierentuin de deuren openen voor het publiek. De nieuwbouw bestaat uit 12 bassins gevuld met in totaal 8 miljoen liter water. Voor de filtering en sturing alleen al is 10 km leiding en pijp nodig. Het waterrijk is bereikbaar via de bush en krijgt een oppervlakte van 3500 m2 verdeeld over drie niveaus, het nuttig vloeroppervlak beloopt 5500 m2.

Reageer op dit artikel