nieuws

Wet Voorkeursrecht Gemeenten geen prijsdrukkend effect NVB wil meer openheid bij grondprijsbepaling

bouwbreed

Gemeenten moeten meer openheid geven over de totstandkoming van grondprijzen. Te vaak vertienvoudigen gemeenten de grondprijs nadat ze het voor f. 20 de m2 hebben aangekocht. Na bouwrijpmaken wordt de grond zomaar voor f. 250 m2 weer verkocht. Het geeft dan ook geen pas om bouwers en poontwikkelaars speculatie te verwijten.

Aldus mr. F.A.H. Nuss, van de Nederlandse Vereniging van Bouwondernemers (NVB) gisteren in Apeldoorn. Daar was door Juridische Praktijkopleidingen een studie over de Wet Voorkeursrecht Gemeenten op touw gezet. Deze wet waarmee de Tweede Kamer onlangs heeft ingestemd moet zoals bekend grondspeculatie de kop indrukken en gemeenten meer armslag geven als het gaat om het verwerven van grond in de uitbreidingsgebieden. De Wet Voorkeursrecht Gemeenten wacht nog een behandeling in de Eerste Kamer. De kans dat de wet daar uiteindelijk alsnog sneuvelt is niet gering. De VVD staat nu niet echt positief tegenover de wet die het principe van vrije marktwerking enigszins beteugeld. De vraag is echter hoe de CDA-senatoren straks gaan stemmen.

De jurist van de Nederlandse Vereniging van Bouwondernemers zou dat niet betreuren. Nuss zegt niet al te hoge verwachtingen van het voorkeursrecht te hebben. “Gelet op de beperktheden die dit instrument heeft, ga ik er vanuit dat de gemeenten zeer terughoudend gebruik van het voorkeursrecht zullen maken. En dan vaak meer als stok achter de deur dan als echt wapen.”

Volgens de NVB-er wordt er vaak ten onrechte met de vinger richting de bouwers cq poontwikkelaars gewezen als de kwade genius achter prijsopdrijvende grondaankopen. “Kijkend naar de rol van marktpartijen op de Vinex-locaties dan kun je het ze niet kwalijk nemen dat zij massaal tot grondaankopen zijn overgegaan. Voor bouwondernemers en ontwikkelaars is het bezit van grond zelfs van levensbelang. Ook bedrijven die vanuit het verleden niet gewend waren om zelf grond aan te kopen, werden hiertoe gedwongen. Zonder grond in de Vinex-gebieden is de toekomst zeer onzeker, omdat buiten die gebieden vrijwel niet meer gebouwd mag worden.”

In de hand gewerkt

Speculatie daarentegen is volgens Nuss uit ten boze maar is door de overheid min of meer in de hand gewerkt. “Het is een logisch gevolg als aan de ene kant de overheid een beleid van schaarste kweekt en aan de andere kant nalaat om aan te geven hoe daarmee moet worden omgegaan. Speculatie roep je dan als rijksoverheid op.”

Dat de Wet Voorkeursrecht Gemeenten een prijsdrukkend effect heeft, zei Nuss gisteren in Apeldoorn te betwijfelen. Volgens der jurist zijn de prijsontwikkelingen van de laatste jaren niet meer terug te draaien. Boeren zijn goede ondernemers die zich vaak laten adviseren door deskundige adviseurs. “Ook de waardeberekening op grond van het voorkeursrecht houdt met de marktontwikkelingen rekening.”

Nuss breekt in dit kader een lans voor meer samenwerking tussen marktpartijen en gemeenten. Aan de andere kant moeten gemeenten dan wel openheid van zaken geven als het gaat om de totstandkoming van gemeentelijke grondprijzen. Nuss noemde in dit kader het voorbeeld van het door de gemeente terugkopen van grond van de bouwondernemer voor f. 20 per m2.

“Na het bouwrijp maken door de gemeente wordt het in de vrije sector voor f. 250 per m2 uitgegeven. Wanneer marktpartijen dan speculatie verweten wordt omdat zij een of twee tientjes per m2 te veel aan een boer betalen dan vraag ik me af waarom die f. 230 verschil geen f. 200 kan zijn?”

Grondprijscalculatie

Argumenten van gemeentezijde dat zij zo hun kosten hebben en dat er veel geld naar de infrastructuur gaat worden door Nuss maar ten dele onderschreven. “Het gemak en het automatisme waarmee sommige gemeenten bijvoorbeeld hun begeleidingskosten berekenen, gaat wel erg ver. Er is bijvoorbeeld geen ontwikkelaar die 20 procent over z’n kosten berekent zonder enig afzetrisico”, aldus Nuss die dan ook pleitte voor een open grondprijscalculatie “wat normaal is bij een samenwerking.”

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels