nieuws

Bouwfouten oorzaak renovatie stadhuis

bouwbreed

De gevels van het gotische stadhuis in Gouda worden grondig gerenoveerd. “Niet de zure regen is de boosdoener van de aantasting van de kalksteen in de gevels, maar het verkeerd gebruik van bouwmaterialen en gemaakte bouwfouten”, aldus Sanders Schellevis van het Natuursteenadviesbureau te Amerongen.

Te snel is iedereen bereid om aantasting van kalksteen, dat in veel monumentale gebouwen is gebruikt, toe te schrijven aan de invloed van zure regen. Het is zo’n beetje een modekreet geworden, maar de werkelijkheid is vaak anders. Vaak moet het verval van oude gebouwen, gebouwd met de zachte kalksteen toch worden toegeschreven aan gewoon verkeerd materiaalgebruik en verkeerde detaillering”, aldus Schellevis. “Dat geldt zeker voor het oude stadhuis op de Markt in Gouda. Er zijn bij de vorige grote restauratie tussen 1946 en 1952 toen ook de binnenkant van het monumentale stadhuis werd aangepakt, verkeerd samengestelde mortels en ook stenen gebruikt. Tevens zijn oneigenlijke materialen toegepast. Er zijn betonnen balken en vloeren in het pand aangebracht. Dat stugge materiaal verhoudt zich nu eenmaal niet tot de gebruikt kalk- en zandsteen. De ijzers die voor de aanhechting zijn gebruikt zijn gaan roesten. Zettingen en scheuren zijn dan onvermijdelijk en het weer doet de rest”, aldus Schellevis.

Restauratie

Daarom is de restauratie van het monumentale pand hard nodig. Op het ogenblik staat de voorkant van het stadhuis in de steigers. Ze zijn van de achterkant van het schavot verhuisd naar de voorkant. Hier blijft men tot half dit jaar bezig met het restaureren van de gevel. Kapotte moppen worden eruit gehaald en heel zorgvuldig vervangen door kalkstenen uit Tsjechie. “Dat was het enige land in Europa dat deze natuurstenen had, die overeenstemmen met die van het stadhuis”, aldus Schellevis.

Aan de noordzijde wordt nog tot ongeveer mei gewerkt aan de renovatie van het schavot. De laatste die daar is opgehangen in 1860, is een veroordeelde uit Reeuwijk. Tijdens de restauratie van het ijzerwerk en het vullen van het schavot met zandsteen is het schavot onderstempeld, zodat de gewelven daaronder intact blijven.

De gevel aan de zuidkant, de voorkant van het stadhuis, blijft nog ongeveer een half jaar aan het oog onttrokken. Na de restauratie van het bovengedeelte van het stadhuis inclusief de klokketoren, volgt de onderkant met het bordes met het baldakijn. Deze werkzaamheden zullen tot medio november duren.

Franse kalksteen

“Voor de restauratie van de pinakels en balustrade is tijdens de vorige renovatie Franse kalksteen gebruikt. Dat is op zich een goede kalksteen maar niet geschikt voor het Nederlandse klimaat. Natuurlijk wil ik de invloed van zure regen niet ontkennen. Zeker de Ph-waarde in regen is aanzienlijk toegenomen, maar de zure regen is in ieder geval bij het stadhuis van ondergeschikt belang. Wij proberen waar mogelijk de oude steen te behouden. Voor de verankering van de verschillende elementen gebruiken we nu brons en kunststof. Die geven geen uitzettingsproblemen en roesten niet. Het is verder gebleken dat de pinakels, de spitse torentjes van het gotisch stadhuis, niet meer zijn te redden. Deze zullen worden vervangen, waarbij gebruik wordt gemaakt van vulkaansteen en tragiet uit Tsjechie”, aldus Schellevis. Volgens Bouwbedrijf Hulshof moeten de werkzaamheden per 1 december gereed zijn.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels