nieuws

Flexibilisering antwoord op wensen van maatschappij Veranderende eisen geen bedreiging voor de bouw

bouwbreed Premium

De bouw dient door marktorientatie en gedrag in te spelen op de veranderende eisen van de markt. Die veranderingen moeten vooral niet gezien worden als bedreigingen, maar juist als een mogelijkheid voor het benutten van nieuwe kansen. Aldus dr. W.M. van den Goorbergh, lid van de hoofddirectie van de Rabobank tegen de leden van het NVOB op de algemene vergadering in Utrecht.

Zo’n duidelijke verandering is de individualisering van de maatschappij. Bouwers krijgen te maken met mondige, kritische en shoppende afnemers in een sterk concurrerende omgeving, aldus Van den Goorbergh.

“Zo zie ik dat de prijsregeling bij aanbestedingen is afgeschaft, de bouwcao wat betreft participatie en structurering onder druk staat, bouwvakkers steeds vaker als zelfstandige zonder personeel gaan ondernemen en de bouwmarkt door deregulering van de overheid steeds grilliger wordt.”

Door de tendens tot individualisering veranderen klassieke rollenpatronen in de bouw en ontstaan er kansen voor nieuwe combinaties binnen de bouwkolom, zowel individueel als collectief. Zo is de architect als produktontwikkelaar een belangrijke schakel naar de bouwmarkt. Met die beroepsgroep zijn volgens Van den Goorbergh interessante nieuwe combinaties denkbaar als men bouwwerken beter wil afstemmen op de wensen van de klanten.

Werkgevers flexibel?

Met de technologische ontwikkelingen als tweede trend wordt het mogelijk de produktie beter en sneller te verwezenlijken. Door de voortschrijdende informatietechnologie hebben afnemers overigens steeds meer kennis zelf in huis. “En dat betekent dat de bouw strikter zal worden afgerekend op de toegevoegde waarde.”

De steeds hogere en andere eisen, die door opdrachtgevers en gebruikers aan bouwprodukten worden gesteld, vragen om meer flexibiliteit. Die wordt door werkgevers dan ook van hun werknemers gevraagd, aldus voorzitter R. de Vries van de bouwbond FNV.

“Alsof die werknemers al niet flexibel genoeg zijn. Eenderde deel van alle werknemers reist dagelijks meer dan 70 km enkele reis om op hun werk te komen. Twintig procent van de werknemers werkt regelmatig over. Per cao is afgesproken dat werktijden ke worden verschoven naar de nacht of het weekend, bijvoorbeeld voor onderhoud aan wegen, en personeel in de gww-sector kan in de zomermaanden langer werken en die extra uren in de wintermaanden in vrije tijd opnemen.”

De vraag is voor De Vries veel meer of de bouwnijverheid wel flexibel is voor de werknemers. “Zo baseren nog steeds bouwbedrijven zich vijftien jaar na de formele afschaffing ervan op de collectieve vakantiesluiting. En het begrip deeltijdarbeid is ook nog geen gemeengoed in de bedrijfstak.”

Collectieve zaken

Andere vormen van flexibilisering dreigen de verworvenheden in de bedrijfstak aan te tasten. Bijvoorbeeld door uitbesteding van werk aan zogenaamde zelfstandigen zonder personeel. Het gaat dan om de schijnzelfstandigen, die zich al dan niet vrijwillig een andere status aanmeten en zo op bouwobjecten werkzaam zijn.

Een tweede ontwikkeling op flexibiliseringsgebied is het willen werken met uitzendkrachten. Voor De Vries lijkt het erop dat dit wordt ingegeven door de stille wens om via uitzendarbeid (met eigen cao) te komen tot inzet van goedkope werknemers. Daarmee valt de financiering weg onder collectief geregelde zaken als scholing.

Maatwerk mogelijk

Tegenover het gerechtvaardigd verlangen van werkgevers naar flexibiliteit staat eenzelfde verlangen van werknemers naar zekerheden: continuiteit in hun werktijden met aandacht voor gezondheidsaspecten. De bouwbond FNV wil best afspraken maken die toegesneden zijn op de specifieke situatie in een branche of bedrijf, of passen bij de wensen van individuele werknemers.

Voor dat soort maatwerk is de cao voor het bouwbedrijf, die algemeen verbindend wordt verklaard, maatwerk. Daarvan kan op onderdelen worden afgeweken als werkgevers en vakbonden in een branche een beter op die branche toegesneden regeling formuleren.

Reageer op dit artikel