nieuws

Rem Koolhaas probeert hoofd boven water te houden

bouwbreed

Verkeert het roemruchte bureau van Rem Koolhaas, Office for Metropolitan Architecture (OMA), in de problemen en glijdt het naar de afgrond? Het Rotterdamse architectenbureau is al maanden niet in staat de salarissen te betalen van de twintig medewerkers. Het bureau in Rotterdam weigert elk commentaar. Men zal “vandaag of morgen” in een eigen persbericht opening van zaken geven.

In de architectenbranche is het niet ongebruikelijk dat een bureau na een grote opdracht (even) terugvalt. Voor OMA kan dit deels opgaan. Rond de jaarwisseling heeft het bureau in Lille het zeer omvangrijke Grand Palais opgeleverd, een zalencomplex met tentoonstellingshal. Het is onderdeel van een nog veel meer omvattend stedebouwkundig plan voor de omgeving van het tgv-station in Lille dat ook door OMA is ontworpen. De samenstelling van het bureau is mogelijk nog afgestemd op een dergelijke omvangrijke opdracht, al heeft een deel van de medewerkers in een bezuinigingsronde vorig jaar al ontslag gekregen. Overigens bestaat een deel van de bezetting van het bureau uit minimaal gehonoreerde stagiaires uit alle werelddelen, wat bij dergelijke internationaal befaamde bureaus gewoon is.

Volgens OMA-directeur A.J. Schippers, die wordt geciteerd in de landelijk media, zit de onderneming te wachten op geld van buitenlandse klanten. Deze uit Papendrecht afkomstige directeur meldt in NRC Handelsblad dat een banklening garant staat voor de salarissen van januari.

In architectenkringen is het bekend dat in het verleden de medewerkers wel vaker op hun geld moesten wachten. Dat was vooral in periode van opbouw van het bureau met veel onzekere ‘papieren’ poen (o.a. prijsvragen) en nog weinig bouwpoen in de portefeuille.

De problemen geven aan dat het management van het bureau maar matig is ontwikkeld. In de vakwereld staat het bureau al langer bekend als chaotisch en slecht georganiseerd. Slecht ondernemerschap is een algemeen euvel bij Nederlandse architectenbureaus; de Bond van Nederlandse Architecten probeert al enige jaren dat te verhelpen door onder andere het geven van workshops op het vlak van management.

Financiele positie

Over de financiele positie van het bedrijf is weinig bekend. OMA weigert na de stroom berichten in de media elk commentaar. “Wij zijn bezig met een persbericht”, meldt de telefoniste van OMA. “In het bericht geven we onze visie op de berichten in de kranten. Het moet een goed persbericht worden. Het kan daarom pas vandaag of morgen klaar zijn.”

Duidelijk is wel dat de ontwikkeling bij OMA niet symptomatisch is voor de gehele beroepsgroep. Het Centraal Bureau voor de Statistiek meldt sinds begin vorig jaar een toename van de opdrachten voor de architectenbureaus.

De bij de Kamer van Koophandel Rotterdam gedeponeerde cijfers van OMA Stedebouw BV, een van drie geconsolideerde dochters van OMA Holding, reiken tot en met 1992. Over dat jaar werd bij een omzet van f. 7,63 miljoen een netto resultaat behaald van f. 269.108 (1991: f. 50.639). De holding toont een winst van f. 279.048.

Vraagtekens

Alsof de financiele perikelen nog niet genoeg zijn, plaats het achtergebleven personeel grote vraagtekens bij de persoon Koolhaas. Hij is voortdurend afwezig, want hij woont in Londen en heeft een gastdocentschap in de VS en optredens in uiteenlopende werelddelen, zoals een wereldster betaamt.

Daarnaast is hij al jaren bezig met het schrijven van een lijvig boek van 1400 pagina’s. Dat heeft veel tijd, mankracht, subsidies en voorschotten opgeslokt. Zo is een jaar lang op het bureau in Rotterdam een redacteur van de Amerikaanse uitgever werkzaam geweest. De verschijning van het boek “S M L XL” is steeds uitgesteld, maar wordt nu definitief medio september verwacht. Het wordt uitgegeven door Monacelli in New York in samenwerking met 010 in Rotterdam, dat al een paar duizend bestellingen heeft genoteerd. Binnen de vakwereld wordt, zoals dat heet, reikhalzend naar dit belangwekkende werk uitgekeken.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels