nieuws

Draagvlak voor stakingen op puur demagogische wijze verkregen ‘Integrale benadering cao is wennen voor bonden’

bouwbreed

“Op weg naar een nieuwe bouw-cao zijn de bonden steeds bezig geweest af te tikken op punten. Ze weigeren het cao-pakket integraal te benaderen en daarvan de consequenties te trekken. De winst van het te formele cao-overleg is dat de bonden met de billen bloot zijn gegaan. Ze voelden dat ze niet meer om een integrale benadering heen konden. Het is even wennen voor ze.”

Zelfverzekerd en voor het oog niet gehinderd door de druk van de stakingen (“Het is natuurlijk meer dan kwalijk, dit kost ongelooflijk veel geld”) opent eerste werkgeversonderhandelaar Jan Vahstal, na twee weken van acties door werknemers, opnieuw de aanval. Afwisselend praat hij gedecideerd over het ontstane cao-conflict, om zich vervolgens in snijdende bewoordingen (“Het is pure demagogie. Ze wisselen al naar gelang het hen uitkomt van argumenten om bouwvakkers van de steigers te krijgen”) uit te laten over het gedrag van de bouwbonden in deze dagen van stakingen en acties.

Simpel

“De zaak is in feite vrij simpel. Deze werkgeversdelegatie is niet langer bereid om aan dit aftik-spel mee te doen. Bij vorige cao’s is op die manier te veel tegemoet gekomen aan de bonden. Er werd een probleem bij de kop gepakt, er werd een compromis gesloten, de bonden meldden het resultaat aan de pers en vervolgens kwam het volgende probleem aan de orde. Op die manier zijn in het verleden dure cao’s afgesloten. De werkgevers zijn niet meer bereid om op die manier een contract tot stand te brengen. We drukken de bonden keer op keer op het totale loonkostenplaatje, en geven daarmee aan dat er keuzes gemaakt moeten worden. Je kan niet alles in een keer regelen”.

De huidige patstelling die is ontstaan in het cao-conflict is terug te leiden op de verschillende berekeningswijzen van beide partijen. De bonden tellen de in de toekomst dalende Ziektewet-kosten op bij de cao-ruimte en komen zo op een contract dat rond 10 % hoger ligt dan het vorige. Werkgevers vinden dat de loonkostenstijging in een nieuwe tweejarige cao beperkt moeten blijven tot 5,5 %.

Zorgen

Vahstal: “Met dit percentage zijn we bewust 1 % hoger gaan zitten omdat ook wij ons zorgen maken over de vut. Daar moet een structurele oplossing voor komen. Doe je dat niet – zoals de bonden, die op een gekke manier gaten willen vullen en daarmee de vut-problematiek in feite voor zich uitschuiven – dan wordt ze alleen maar duurder. Door de onzekerheid gaat men dan ook in die vut op 57-jarige leeftijd. Stel je voor dat je vrijwillig een jaar blijft doorwerken en ze wordt ineens afgeschaft… Er zijn echter mensen van 57 die nog graag een aantal jaren mee zouden willen lopen. Anderen zijn al eerder rijp om uit te treden. Om die reden hebben we op enig moment de deeltijd-vut ter sprake gebracht, in te voeren op een latere leeftijd. Om meer flexibiliteit in het systeem te brengen. Je kunt namelijk niet ontkennen dat de bouw een zwaar proces is. Het gaat mij echter te ver om, zoals de bonden nu willen, over vijf jaar elke bouwvakker van 57 jaar 3,75 maal het jaarsalaris als vut-uitkering te garanderen. Wij willen tot 3,5 maal het jaarsalaris gaan. Het voorstel van de bonden is ook niet reeel, omdat bij 3,75 maal het jaarsalaris je hooguit aan een uitkering van 47 % komt. Het zal in de praktijk niet voldoende blijken en dat betekent dat de bonden er de volgende keer op terug komen. Dan leg je een tijdbom onder de volgende cao-ronde. En, zoals gezegd, willen werkgevers nu juist naar een structurele oplossing.”

Netto uitkeren

Vahstal is niet onder de indruk van het draagvlak, juist ook onder jongere bouwvakkers, voor een goede vut-regeling. “Dat komt omdat die jongere werknemers zich er niet van bewust zijn hoeveel ze er eigenlijk voor betalen. Ze kijken alleen naar hun netto-loon. Ze hebben geen relatie met de ‘bruto-zijde’ van hun loonstrookje. Ik zal een voorbeeld geven. De mensen die vanaf het eerste moment aan de vut hebben meebetaald, hebben nu hoogstens f. 60.000 bijgedragen. Als ze nu met de vut gaan krijgen ze, vertaald in uitkeringen, 6 ton uitbetaald tot hun 65ste. Met alle respect voor deze regeling, maar dat verschil van f. 540.000 moet ook worden opgebracht door jongeren in de bedrijfstak die straks niet, of in een sterk afgeslankte vorm, van die vut ke profiteren. Dat is naar mijn idee onverantwoord. Ik daag de bonden uit om te bewijzen of er wel zo veel draagvlak is onder de jongere werknemers. Om dat goed in beeld te brengen zouden ze de vut-premie eenmalig netto moeten uitkeren aan alle werknemers. Vervolgens zou je ze een paar dagen later moeten vragen om dat bedrag, vrijwillig, weer terug te storten ten behoeve van het vut-fonds. Ik ben benieuwd hoe groot het draagvlak dan nog is.”

Brinkman

Op de vraag hoe de onderhandelingen weer vlot getrokken moeten worden blijft Vahstal het antwoord schuldig (“De zon schijnt, het leven gaat door”). Wel vindt hij dat de bonden directer zouden ke handelen.

“Ik heb al een paar keer van werknemerszijde pleidooien gehoord als zou een onafhankelijk voorzitter soelaas ke bieden. Ook Elco Brinkman is genoemd als intermediair die het conflict kan sussen. Ik denk dan: je zal die man of vrouw die je voor dat karretje wil spannen toch enig gereedschap mee moeten geven om uit de huidige patstelling te komen. Als dat gereedschap dan blijkbaar voorhanden is, waarom leggen de bonden dat dan niet in een formeel overleg gewoon op tafel.”

Zich nog eenmaal opwindend: “Dat draagvlak van de bonden is met pure demagogie verkregen. Ze ke zich helemaal niks permitteren. Kaderleden en beleidsmedewerkers, die bouwvakkers in het land van objecten halen, roepen maar wat in het wilde weg. Zo wordt in de zuidelijke provincies tegen de bouwvakkers gezegd dat wij hen het vakantiegeld willen afnemen. Pure onzin. Het zijn vaak bouwvakkers die geen cao-afhankelijk loon hebben, en dus meer krijgen uitbetaald. Het is gewoon onthutsend om te zien hoe mensen achter dit soort kretologie aanlopen.”

Jan Vahstal: winst van laatste formele cao-overleg is dat de bonden eindelijk zijn gaan rekenen.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels