nieuws

Onwetendheid is vaak oorzaak van slechte ontwerpwedstrijden

bouwbreed

De meeste problemen bij ontwerpwedstrijden zijn het gevolg van onervarenheid en onwetendheid van de uitschrijvers, veelal gemeentes en corporaties. Verbeterde reglementen en een permanent secretariaat voor advies ke soelaas bieden.

Deze conclusies zijn het resultaat van een onderzoek van het Stimuleringsfonds voor de Architectuur, de BNA en de studievereniging van woningbouwarchitecten Stawon. Hun rapport “Ruimtelijke ontwerpwedstrijden kritisch bekeken” is gebaseerd op onderzoek van tien prijsvragen en meervoudige opdrachten, een beperkte enquete en inventarisatie van ervaringen in enkele andere Europese landen.

Vooral onervaren uitschrijvers hebben geen idee van de consequenties. Ze overschatten de mogelijkheden en onderschatten de eigen inzet die nodig is. Als hun doelstellingen onduidelijk of tegenstrijdig zijn, of niet met de gekozen wedstrijdvorm ke worden bereikt, levert dat knelpunten in het hele verloop van de procedure, constateert het rapport.

Maar ook adequate uitschrijvers ke in de problemen komen. Met name als het niet gaat om een ideeenprijsvraag of dergelijke, maar gestreefd wordt naar een realiseerbaar ontwerp zijn er in de ingewikkelde procedure veel haken en ogen. Hoe complexer de opgave, des te groter de kans op problemen. Deze zijn vaak ingrijpender dan tijdens een directe opdracht, omdat er tijdens de wedstrijd geen communicatie tussen opdrachtgever en ontwerper kan zijn. Bij gemeentes zijn wisselende politieke belangen nogal eens een stoorzender.

Wedstrijden worden, volgens de rapporteurs, ten onrechte gezien als een goedkope manier om aan ontwerpen te komen. Ze kosten meer tijd en geld dan een directe opdracht. Dat kan het waard zijn als een uitzonderlijk ontwerp of ongekende keuze aan ideeen het resultaat is. Heel vaak is er echter niet zo’n meerwaarde.

Gunstig klimaat

Buitenlandse voorbeelden tonen aan dat het wel degelijk mogelijk is om een gunstig klimaat voor ontwerpwedstrijden te creeren die zowel voor de uitschrijvers als de deelnemers profijtelijk ke zijn. De rapporteurs bevelen aan om daartoe de reglementen die er nu zijn aan te passen en van een uitgebreide handleiding te voorzien, met een permanent bereikbare adviesinstantie op de achtergrond. De reglementen zijn opgesteld door de gezamenlijke ontwerpersverenigingen en vooral bedoeld om de belangen van de ontwerpers te beschermen. Veel uitschrijvers hanteren ze niet, omdat ze niet aansluiten bij hun doelstellingen en tot te hoge kosten leiden. De beroepsverenigingen moeten zich positiever opstellen, aldus de rapporteurs, en wedstrijdvormen opnemen die tegemoetkomen aan de wensen van de uitschrijvers. Het negeren ervan leidt niet tot ontmoediging. De verenigingen moeten ook harder optreden tegen eigen leden die zich niet aan de regels houden.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels