nieuws

Gemeenten verheugd over uitbreiding voorkeursrecht

bouwbreed

De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) is verheugd over de aangekondigde uitbreiding van het voorkeursrecht voor gemeenten bij de aankoop van grond. Alleen met dit instrument ke gemeenten hun regisserende rol bij de verstedelijking waarmaken, zo schrijft de VNG in een brief aan de Vaste Kamercommissie VRO en de bewindslieden van VROM.

Begin deze maand stuurden de bewindslieden een notitie over het grondbeleid en de uitvoering van de Vinex naar de Tweede Kamer. Daarin lieten zij weten de Wet Voorkeursrecht zodanig te willen wijzigen dat deze niet alleen in de stadsvernieuwingsgebieden, maar ook in de 26 Vinex-stadsgewesten van toepassing kan worden verklaard. Daarmee zou een stok achter de deur zijn gezet, voor het geval dat overleg tussen gemeenten en marktpartijen over de aankoop en verkoop van grond tot niets zou leiden.

De Nederlandse Vereniging van Bouwondernemers heeft inmiddels laten weten tegenstander van dit voornemen te zijn. De gewenste samenwerking komt in veel gevallen al tot stand, en dat maakt extra wettelijke instrumenten overbodig, aldus de bouwondernemers.

Wel blij

De VNG daarentegen is wel blij met het voorstel van Heerma en Alders, zo blijkt uit de brief aan de Kamer. Particuliere grondexploitatie neemt snel in betekenis toe, zo constateert zij. Op sommige locaties is al meer dan 50% van de grond in het bezit van particulieren. Dit betekent een aanzienlijke verzwakking van de positie van de gemeenten op de grondmarkt, als gevolg waarvan de gemeentelijke regie over de produktie van voldoende bouwgrond en de totstandkoming van infrastructuur in de knel komt. Ook betekent het een extra stijging van de grondproduktiekosten, en daardoor wordt de financiele ruimte voor een ‘hoogwaardige planinvulling’ beperkt.

Een ander argument is volgens de VNG dat, wanneer grond te vroeg en te duur wordt gekocht door particulieren, het grondbeleid van de gemeenten en het grondkostensubsidieringsbeleid van het rijk worden ondergraven en achterhaald.

Immers: verevening van de kosten van verwerving en de opbrengst van het in ontwikkeling brengen van een locatie is niet meer mogelijk.

Hoewel de VNG evenals de NVB onderkent dat er goed overleg nodig is en ook wordt gevoerd tussen gemeenten en de private marktpartijen, verenigd in de Raad voor Onroerende Zaken en de Neprom, meent zij toch dat uitbreiding van het voorkeursrecht op zijn plaats is. “Gemeenten moeten in staat zijn hun regisserende rol bij de verstedelijking waar te maken.

Het is daarvoor niet noodzakelijk dat de gemeenten alle benodigde gronden verwerven. Het voorkeursrecht moet met name preventief werken. Voorts verwachten wij van dit instrument een grondprijsdrukkende werking.”

Spoed

Wel dringt de VNG aan op spoedige invoering van de wetswijziging: “De effectiviteit van het voorkeursrecht zal des te groter zijn naarmate de wetswijziging eerder beslag krijgt.”

Ook vraagt zij de bewindslieden om de uitbreiding van het voorkeursrecht niet te beperken tot de gemeenten in de 26 Vinex-stadsgewesten.

Ook de gemeenten buiten deze stadsgewesten, die een bijzondere taak hebben toebedeeld gekregen op het gebied van de verstedelijking of infrastructuur, moeten op deze wet een beroep ke doen.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels