nieuws

Haagse kozijnenfabrikant ontwikkelt nieuw systeem Een nieuw leven voor het houten schuifraam

bouwbreed Premium

Een houten schuifraam piept, klemt en kiert. Tot nu toe was er bij renovatie eigenlijk maar een alternatief om die problemen op te lossen: vervanging door bijvoorbeeld een draaikiepraam. Dat piept, klemt en kiert niet, maar het is geen schuifraam.

En dat stuit op esthetische bezwaren. Arho Kozijnenindustrie uit Den Haag heeft een geheel nieuw concept bedacht, dat tijdens de BouwRai officieel wordt geintroduceerd: een schuifraam zonder de nadelen van de traditionele exemplaren, dat voldoet aan de esthetische eisen van de opdrachtgever.

“Het authentieke houten schuifraam was tussen 1685 en 1940 nagenoeg het enige toegepaste raamsysteem. In Nederland zijn nu nog drie tot vier miljoen exemplaren te vinden. Maar door ieder schuifraam gaat jaarlijks 300 kubieke meter aardgas verloren. Er is dus reden genoeg om de oude schuiframen te vervangen”, zegt directeur M.N. Trompert van Arho Kozijnen uit Den Haag.

Hij realiseerde zich enkele jaren geleden echter dat er geen systemen op de markt waren die tegemoet kwamen aan alle eisen van de opdrachtgevers. Ieder alternatief stuitte op hetzelfde esthetische bezwaar: het was geen schuifraam. “Eigenlijk verkracht je oude gebouwen als je een ander raamsysteem toepast”, aldus Trompert.

Hij heeft toen zelf een schuifraam bedacht dat wel tochtdicht was, dubbel glas bevatte, gebruikersvriendelijk was en als twee druppels water leek op de authentieke schuiframen.

Samen met het Produktcentrum TNO is zijn concept verder uitgewerkt tot een concreet produkt. De Nederlandse Onderneming voor Energie en Milieu (Novem) gaf hiervoor een financiele ondersteuning.

Oorspronkelijke vorm

Uitgangspunt bij het nieuwe raamsysteem was het behoud van de oorspronkelijke vorm en bediening. Daartoe moest het geleidingssysteem geheel worden vernieuwd. Dat was nodig, omdat de traditionele hout-op-houtgeleiding aan slijtage onderhevig is en zorgt voor de welbekende problemen.

Het door Trompert bedachte mechanisme bestaat uit twee onafhankelijk van elkaar werkende railsystemen waarin het raamgedeelte op en neer schuift. Op de plaats waar bij de oude ramen het gewicht hing wordt het geleidingssysteem tegen het kozijnhout gemonteerd.

Tijdens het schuiven ligt het raam met de afdichtrubbers enkele millimeters los van het kozijnhout, zodat het loopwerk vrijwel wrijvingsloos en daardoor slijtvast blijft. In gesloten stand drukt het schuifraam, door gebruik te maken van het contragewicht, met de afdichting tegen het kozijnhout. Daardoor is een tocht- en geluiddichte afsluiting gewaarborgd. De constructie is zo uitgevoerd dat voor het openen en sluiten geen extra handelingen nodig zijn. Het geleidingssysteem wordt geheel achter de houtconstructie ingebouwd. Alleen de band voor de ophanging van het gewicht blijft zichtbaar.

De prijs van het schuifraam komt door het contragewicht en extra hang- en sluitwerk op enkele tientjes boven die van het draaikiepraam.

Proefpoen

Inmiddels is een aantal proefpoen uitgevoerd in Den Haag en Haarlem, onder andere in de sociale woningbouw en in monumentale panden. Volgens Trompert is zijn nieuwe schuifraam in beide gevallen met gejuich ontvangen. “Voor het eerst hoefden men geen concessies meer te doen aan de vormgeving. Het is geen imitatie of aanpassing meer, maar een volledig nieuw concept dat volledig voldoet aan de technische en esthetische eisen.”

En ook de cijfers spreken voor zich: in het Haagse po werd een energiebesparing gemeten van 235 kubieke meter gas per raam per jaar en een geluidsreductie met standaard isolatieglas van 32 dB(A).

Hoewel het schuifraam in eerste instantie is bedacht voor renovatiepoen, zijn ook toepassingen in de nieuwbouw mogelijk. Want volgens Trompert is zijn schuifraam het enige raam dat elektrisch kan worden bediend. En dat biedt mogelijkheden die met andere systemen niet zijn te realiseren.

Een raam dat is voorzien van een elektromotor kan met behulp van een afstandsbediening worden geopend en gesloten. Dat biedt bijvoorbeeld voordelen voor gebouwbeheerders, die na sluitingstijd vanuit een centrale alle ramen kan sluiten.

Of voor de nachtwaker die in de centrale kan zien welke ramen zijn gesloten. In combinatie met een ingebouwd alarm kan bovendien de inbraakbeveiliging worden geoptimaliseerd.

Industrieel

Trompert verwacht veel van het nieuwe schuifraam, waarop hij wereldwijd patent heeft aangevraagd. Arho Kozijnen zal de huidige locatie binnen enkele maanden verwisselen voor een nieuwe fabriek waar de ramen industrieel zullen worden geproduceerd.

Voorlopig nog in iroko, merbau en robinia. Maar met het oog op milieu-effecten en om redenen van exclusiviteit zal binnenkort ook een versie in kastanje op het programma staan.

Het personeelsbestand van de kozijnenfabrikant zal worden uitgebreid van zes werknemers naar een man of 25.

Over het tempo waarin deze uitbreiding zich zal voltrekken, is Trompert nog niet helemaal zeker. Want hoewel hij ervan overtuigd is een gat in de markt te hebben gevonden, stuit een snelle introductie wellicht op de nogal conservatieve houding van veel aannemers.

Maar de eerste opdrachten (van de gemeente Den Haag en de Rijksgebouwendienst) zijn al in voorbereiding. En de Nederlandse grens betekent niet het einde van de markt.

Trompert heeft reeds contacten in bijvoorbeeld Groot-Brittannie, de Verenigde Staten, Japen en Duitsland, waar met name Berlijn vol staat met gebouwen die zijn voorzien van houten schuiframen.

Een detail van het schuifraam van Arho Kozijnen.

Een woning aan de Burgwal in Haarlem die is voorzien van nieuwe schuiframen.

Reageer op dit artikel