nieuws

‘Inzinking kantorenmarkt is slechts tijdelijk’

bouwbreed

De markt voor kantorenbouw eist commitment voor de lange termijn. De inzinking van deze markt is tijdelijk, want er is nog zeer veel goede huisvesting nodig. De trend daarbij moet gericht zijn op het bouwen in de binnenstad.

Dat is de mening van drs. C. van Zadelhoff van Zadelhoff Makelaars. Hij sprak op het Belton Seminar in ’t Spant te Bussum over de toekomst van de kantorenbouw. Belton is de branchevereniging van fabrikanten van prefab betonelementen. Van Zadelhoff: “Er is op het moment te veel kantoorruimte in West-Europa en in Amerika. Zon situatie ontstaat als er opdrachtgevers zijn die hun portemonnee opentrekken. De bouwwereld gaat dan bouwen en de makelaars gaan dan verhuren. Er zijn periodes geweest waarin de Engelsen respectievelijk de Zweden veel hebben geinves teerd. Op het moment durft niemand meer. Dat is jammer en te veel een reactie op de korte termijn, in plaats van een commitment voor de lange termijn. We moeten weer vertrouwen wekken, beleggers kwaliteit aanbieden en de rendementen omhoog brengen.”

Volgens Van Zadelhoff is de huidige inzinking van de kantorenmarkt niet alleen een kwestie van meer aanbod dan vraag. “De waarde is ook op incidenten gebaseerd geweest.

Er zou meer naar het reeele rendement gekeken moeten worden.”

Afschrijving Daarom stelde hij voor om de afschrijving op kantoorgebouwen niet op 2 of 3% maar op 4 of 5% te stellen. “De investeerders moeten nu belasting betalen over bedragen, die ze eigenlijk zouden moeten reserveren. En de gebruikers hebben in wezen baat bij een hogere huur, want dan worden de beleggers weer bereid om de portemonnee op tafel te leggen.” Van Zadelhoff zei be nieuwd te zijn waar de volgende ‘golf’ van investeerders vandaan zal komen. “Ik heb aan de Chinezen gedacht” , zei hij.

Van Zadelhoff pleitte voor voortzetting van de trend van de binnenstadsontwikkeling.

“We moeten spijt hebben van kantoorwijken zoals de Plaspoelpolder in Rijswijk” , zei hij.

“Ik hoop dat de overheid steden als Amsterdam, Utrecht en Den Haag blijft steunen bij de bouw van kantoren in de binnenstad. Planologie hoort van bovenaf geregeld te worden. De binnenstadstheorie moet daarbij handen en voeten krijgen. Er zijn natuurlijk wel bedrijven die beter buiten de stad gevestogd ke worden, maar daar horen de kantoren niet bij.”

Oost-Europa Bij het bouwen in de binnenstad hoort volgens Van Zadelhoff prefabricage. “Je hebt minder overlast van de bouw als je de elementen geprefabriceerd kunt aanvoeren.”

Wat Van Zadelhoff verbaast, is dat Nederlandse bouwers zo weinig belangstelling tonen voor Oost-Europa. “Ik volg de ontwikkeling vanuit Wenen.

De Oostenrijkse bouwers zijn zeer actief in het oosten. Waarom kopen Nederlanders daar geen betonfabriek, om de westerse know-how te implementeren? Het is beter om 3% te beleggen in Oost-Europa dan grote bedragen in West-Europa en de USA. De rendementen in landen als Hongarije, Tsjechie, Polen en de Oekraine zijn op het moment zeer hoog.

Er zijn in Warschau huren, hoger dan die in de USA. Die situatie is weliswaar ongezond, maar dat zal zich stabiliseren.

In het GOS gaat alles wat langzamer, maar ook daar komt de markt op gang.”

Tijdens het Belton Seminar sprak ook ing. F.F.A. Diekstra van ingenieursbureau Starke Diekstra BV. Hij zei het als adviseur op het moment druk te hebben. Op basis daarvan voorspelde hij, dat de inzinking in de bouw tijdelijk zal zijn.

“Even twee jaar volhouden” , was zijn devies.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels