nieuws

Hoge Sterkte Beton nu te krijgen bij mortelcentrale

bouwbreed

Hoge Sterkte Beton (HSB) is binnenkort verkrijgbaar bij de reguliere betonmortelcentrale. Het materiaal heeft veel meer eigenschappen dan alleen een hoge sterkte. Het verhardt snel, is duurzaam, vervormt weinig, is goed verwerkbaar, slijtvast, dicht en niet vochtig. Constructeurs hoeven niet bang te zijn voor het brosse gedrag. Vrees voor ‘betonrot’ is al helemaal overbodig. Eigenlijk zou HSB ‘beton met hoge prestaties’ moeten heten.

Dat kwam aan de orde op de studiedag over HSB, gehouden in de Goudse Schouwburg, georganiseerd door de Betonvereniging in samenwerking met de Bond van Fabrikanten van Betonprodukten in Nederland (BFBN), de CUR en de Vereniging van Ondernemingen van Betonmortelfabrikanten in Nederland (VOBN). Het motto van de studiedag was ‘Hoge Sterkte Beton – nu overal verkrijgbaar’. Ing. J. de Jong van Mebin BV bevestigde, dat de centrales klaar staan voor het leveren van HSB-mortel. Er is inmiddels al veel literatuur over HSB. Tijdens de studiedag werd de uitgave van CURrapport 93-7 ‘Hoogwaardig Beton’ bekendgemaakt, waarin regels gegeven worden naar aanleiding van onderzoeksresultaten. Het wachten is nu op de doorbraak van HSB bij ontwerpers en constructeurs.

Ir. H. Ouwerkerk van NBMAmstelland Utiliteitsbouw BV en ing. B. Obladen van Ballast Nedam Beton en Waterbouw BV deden verslag van hun ervaringen met Hoge Sterkte Beton. Onlangs heeft Rijkswaterstaat nog met succes een proef gedaan met het gebruik van het materiaal bij vrije voorbouw. Ouwerkerk maakte bekend dat de voorbereidingen voor een kantoorgebouw met dragende gevels van stortHSB begonnen zijn. Het krijgt vijf bouwlagen en wordt begin 1994 in Breda uitgevoerd.

Doelstellingen daarbij zijn een hoger bouwtempo (door de snelle verharding), meer vormvrijheid voor de architect en het opdoen van ervaring met het materiaal, ten behoeve van hoogbouw.

Brosse explosie

Onder constructeurs bestaat nog weerstand tegen de toepassing van HSB, onder andere vanwege de brosheid van het materiaal. Bij de kubusdrukproef springen de stukken in het rond alsof het proefstuk explodeert. Prof.dr.ir. J.C. Walraven van de TU Delft wees op een proef, waarbij ook een belasting in dwarsrichting wordt aangebracht. ‘Die proef is wel beheersbaar’, zei hij.

‘Ook bij trekproeven blijkt HSB brosser dan NSB (Normale Sterkte Beton). Overigens is niet alleen van belang hoe sterk het materiaal is, maar ook hoe het scheurt. Bij bezwijken, valt de spanning niet direct naar nul terug, er is sprake van ‘softening’. De breuk loopt dwars door de toeslagkorrels heen, waardoor een relatief glad scheurprofiel ontstaat. De scheurwrijving loopt terug naar ca. 40%, en de wrijving vindt niet alleen op korrelniveau plaats.’ Volgens Walraven zou een combinatie van trek en afschuiving in een enkel geval wellicht kritisch ke worden. Hij gaf als voorbeeld de hoeken van een silo. Over het algemeen hoeven constructeurs echter niet bang te zijn voor de brosheid van HSB.

Walraven zei dat HSB in zoveel opzichten hoogwaardig is, dat het beter is te spreken van ‘high performance concrete

(beton met hoge prestaties).

Het is bijna zo hard als graniet en leent zich goed voor wegen, waarop met spijkerbanden gereden wordt. En in de woningbouw wordt HSB toegepast om de woning sneller te ke betrekken en minder last te hebben van bouwvocht.

Niet meer boren

De Jong van Mebin BV zei, dat niemand meer hoeft te vrezen voor ‘betonrot’. ‘HSB heeft een uitermate hoge dichtheid.

De betonboorbedrijven zijn daar niet zo gelukkig mee, want het betekent langer boren en meer slijtage. Het is dus beter betonconstructies in een keer goed te maken, dan zijn we van het boren af”, aldus De Jong.

Een bijkomend voordeel van de dichte structuur is dat HSB beter bestand is tegen brand.

‘Het schilfert eerder af, omdat door de dichte structuur bij brand een hoge dampdruk ontstaat. Tussen 100 gr en 350 grC.

verliest HSB relatief meer sterkte dan normaal beton, maar uit proeven in Duitsland blijkt dat HSB langer dan 180 minuten bestand is tegen brand.”

Ing. N.J.F. Vonk van Van Nieuwpoort Beheer BV gaf een toelichting bij de CURaanbeveling over HSB. Daarin is sprake van beton met een sterkte tot 105N/mm2. De meest opvallende eigenschap van HSB-mortel is de hoge plasticiteit. De specie wordt op het werk afgeleverd met een zetmaat van ca. 250mm. en een schudmaat van meer dan 600mm. Hij is verwerkbaar tot ca. een uur na aankomst.

Daarna begint de snelle verharding. In veel gevallen kan de constructie binnen een dag ontkist worden. HSB moet na ontkisting tenminste even zorgvuldig nabehandeld worden als normaal beton, om uitdroging en scheurvorming te voorkomen.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels