blog

Zachte heelmeesters

bouwbreed Premium 873

Zachte heelmeesters

December is een mooie maand om terug te kijken. Dit is ook altijd hét moment waarin het woord van 2017 wordt gekozen. In mijn geval gaat dat om het ‘jeukwoord’ van het jaar: klimaatoptimist. Al denk ik dat de bedenker van het woord optimist zich omdraait in zijn graf.

Vanuit een vreemd soort maakbaarheidsdenken wordt, gespeend van enige wetenschappelijke kennis, geopperd dat de toekomst van het klimaat er geweldig uitziet en dat er vooral kansen liggen. Tijdens mijn studententijd noemden we dit een ‘broodje aap’. Haast grappig is dat tijdens enkele koudere dagen onder het langjarig gemiddelde meteen wordt gezegd dat het met klimaatopwarming wel meevalt.

Gelukkig staat dit jaar de klimaatverandering echt hoog op de agenda zoals ook blijkt uit het nieuwe Regeerakkoord. Natuurlijk is het nooit genoeg en is dit nog maar het begin, maar klip en klaar is dat klimaatverandering helaas heel concreet is en heel veel gaat betekenen. Minister Wiebes heeft het nu al over een jaarlijkse minimale investering van circa € 16 miljard. Deze week hoorde ik een mooie klimaattypering: “wie klimaatverandering ontkent, weet niet wat 1+1 is”.

De bouw- en vastgoedsector staat niet bepaald bekend om haar vooruitstrevende karakter. De klimaatagenda heeft gelukkig aandacht. Er zijn steeds meer voorbeelden dat de noodzakelijke transitie plaatsvindt. Oktober jl. was ik juryvoorzitter van de ABN circular economy awards met als winnaar plug-in-city Eindhoven en circulair Friesland. Ook belangrijke partijen zoals BAM en corporaties als Woonbedrijf Eindhoven, HEEM wonen Kerkrade en Eigen Haard Amsterdam zetten vol in op circulair bouwen en slopen. In toenemende mate zien we ook aandacht voor circulariteit in onze afstudeeronderzoeken en projecten vanuit de minor circulaire economie.

Ernstig is alleen dat de sector weg denkt te komen met een zachte-heelmeesteraanpak. Kijk alleen al naar het gepruttel en gedraai over gasloos en klimaatbestendig bouwen, angsthazerij over de stevige rem op bouwen in het groen en neerkijken op circulaire bouwconcepten. Toch is het transitieteam voor de circulaire bouweconomie en haar voorzitter professor Nelissen zeer helder. In de bouw moeten gebouwen ontstaan die niet meer belastend zijn, grondstoffen uitputten en de omgeving aantasten.

Ook de Taskforce Wientjes was voorjaar 2017 in haar bouwagenda helder: “Parijs en een omslag naar een circulaire economie zijn alleen te realiseren door een revolutionaire aanpak in de bouw”. De sector moet in 2018 snel beseffen dat klimaatverandering echt vraagt om een andere aanpak. Het zou mooi zijn als ook de Ministers Ollengren en Nieuwenhuizen, net als Minister Wiebes, aan de bouw- en vastgoedsector duidelijk maken hoe groot, kostbaar en complex de opgave is. Dit is de enige manier stinkende bouwwonden te voorkomen.


dr. Cees-Jan Pen is Lector ‘De Ondernemende Regio’ Fontys Hogeschool Management, Economie en Recht.

Reageer op dit artikel