blog

Onomkeerbare effecten

bouwbreed 657

Onomkeerbare effecten

De Franse filosoof Bruno Latour stelt dat we de natuur niet meer aan onze kant hebben, maar dat die zich tegen ons keert. Lang konden mensen hun gang gaan en leek de natuur een onuitputtelijk absorptievermogen te hebben, maar intussen zijn onomkeerbare handelingen door mensen gedaan, waardoor een kritieke grens is overschreden.

De natuurlijke wereld is niet langer stabiel, maar in beweging. “In de praktijk zijn wij allemaal contrarevolutionairen die proberen de consequenties te minimaliseren van een revolutie die zich zonder ons, tegen ons en tegelijk door ons heeft voltrokken”.

Dat klinkt allemaal zwaarmoedig, maar wordt in alle scherpte geïllustreerd door een artikel in de Financial Times over de omstandigheid dat de duurste steden ter wereld het meest bedreigd worden door natuurlijke rampen. Enerzijds is er gekeken naar de prijs van onroerend goed en anderzijds naar natuurlijke risico’s. Steden als Taipei, Shanghai, Mexico City, Hong Kong, Los Angeles, Tokyo. Miami, New York en London liggen in het oog van de storm. De bedreigingen zijn aardbevingen, overstromingen, branden en heftige wind. Soms gevolgd door een pandemie.  Als verschijnselen tegelijkertijd optreden kan het leiden tot effecten die niemand in scenario’s had kunnen voorspellen. Water en wind blijken een explosief mengsel.

De vraag is in dat verband hoe de ramp in Fukushima achteraf moet worden getypeerd. Als een aardbeving (100 doden), een tsunami (18.000 doden) of een nucleaire ramp? Onze natuurlijke reflex is om er wat aan te gaan doen: hogere dijken, waarschuwingssystemen en ergens anders gaan wonen.

Maar helpt dat? “De gebeurtenissen waar we het hoofd aan moeten bieden liggen niet in de toekomst maar in een recent verleden”, zegt Latour.  Is er dan geen uitweg? Misschien is dat wel een mooi onderwerp voor de jaarlijkse Kerstpuzzel.


Lenny Vulperhorst, adviseur Andersson Elffers Felix Utrecht
l.vulperhorst@aef.nl

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels