artikel

Nemen de banken de bouw over?

bouwbreed 14

Nemen de banken de bouw over?

De nieuwe rechtbank in Amsterdam wordt gebouwd door een consortium onder leiding van een bank. Is dit een nieuwe stap naar een andere marktordening?

De bouw is geen sector die snel verandert. Waar in andere sectoren sprake is van ‘disruptieve innovatie’, lijkt de bouw zich alleen maar langzaam te kunnen ontwikkelen.

We beginnen intussen te wennen aan geïntegreerde contractvormen, zoals d&c. De afgelopen jaren hebben we ook te maken gekregen met life-cycle-contracten, zoals dbfm. Die kenmerken zich door een (zeer) lange contractduur, maar ook doordat de opdrachtnemer dient te zorgen voor financiering. In de zuivere dbfm wordt de vergoeding vervolgens uitgesmeerd over de hele looptijd van het contract.

Kostenbeheersing

De verwachting van opdrachtgevers is dat de kostenbeheersing hierdoor beter wordt én dat de kosten omlaag gaan. Deze bewering (of verwachting) is sterk afhankelijk van de houding van de financier, meestal een bank. In de kern is deze gericht op risicobeheersing, waarbij een groter risico zal betekenen dat de premie (lees: de te betalen rente) omhoog gaat.

In Amsterdam heeft het Rijksvastgoedbedrijf de dbfm-opdracht voor de bouw van de nieuwe rechtbank recent gegund aan een combinatie. Daarin participeren ABT, projectmanager DVP, Kaan Architecten en Heijmans. De penvoerder en formele contractant is de Macquarie Bank. Die laatste is van oorsprong een Australische bank, die sinds een paar jaar aan de weg timmert in Nederland. De bank heeft een grote, wereldwijde ervaring met privaat gefinancierde projecten. Een onderscheidend kenmerk is dat Macquarie niet alleen financiert, maar ook actieve betrokkenheid in haar projecten wil.

Ander model

Is dit nu de volgende stap in een ontwikkeling naar een ander bouworganisatiemodel? Vroeger waren architecten de bouwheer, maar die positie raakten ze kwijt, eerst aan de bouwprojectmanagers. Met de opkomst van geïntegreerde contractvormen kregen de bouwers het voor het zeggen en daarmee werden de belangen van de uitvoerende partij leidend. Nu neemt een bank het roer over en is het de vraag wat de drijfveren zullen zijn.

Is het project hiermee een doorsnee asset geworden die vooral zichtbaar is op de balans van de bank? Verdwijnt de techniek (zowel ontwerp als uitvoering) hiermee naar de achtergrond? Of realiseert de bank – bijvoorbeeld vanuit een risicoperspectief – zich dat technische keuzes sterk bepalend zijn voor levensduurkosten? Gaan de (faal-) kosten nu werkelijk omlaag? Of neemt de financiële sector nu ook de bouwwereld over?

Het is een zeer interessante ontwikkeling die hopelijk op een positieve wijze zal bijdragen aan de broodnodige ontwikkeling van de bouwsector.

Jaap de Koning, Witteveen+Bos

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels