artikel

Naar een transitie in de bouw?

bouwbreed

Naar een transitie in de bouw?

De activiteiten die op een breed front in de bouwsector in april werden ontplooid ten behoeve van de nieuwe Nationale Wetenschapsagenda (NWA) hebben veel onderwerpen opgeleverd voor een nationale bouwonderzoeksagenda.

Mocht de bouw onverhoopt toch niet kunnen scoren in de NWA, dan kan de bouw zich beter concentreren op haar eigen onderzoeksagenda. Die heeft tot doel meer voorbereid en beter uitgerust de toekomst tegemoet te kunnen treden dan met de huidige kennis, ervaringen en inzichten. Daarvoor is het goed te verkennen wat de toekomst zal brengen. Gezien de veranderingen in de maatschappij die sinds het begin van de crisis optraden, vragen velen in de bouw zich af hoe die veranderingen in de toekomst hun invloed gaan hebben op de rol van de bouw in de samenleving. Het is eenvoudig om het recente verleden of het heden te extrapoleren naar de toekomst. Maar wat gebeurt er als de samenleving zich anders gaat gedragen in de gebouwde omgeving? Invloeden van belang in willekeurige volgorde zijn: bevolkingsgrootte, vergrijzing, gezondheid, individualisering, informatisering, culturele beleving, mobiliteit, verstedelijking, veiligheid, toegankelijkheid, energieschaarste, milieuverontreiniging, bouwefficiëntie, juridisering en procescomplexiteit.

Architecten zijn voor 60 procent uitgestroomd; ingenieurs voor 20 procent; de bouw ging van het naoorlogse piek van 70 miljard omzet terug naar 55/50 miljard euro. In plaats van nieuwbouw gaan we nu veel kleinschaliger herbestemmen, vernieuwen en upgraden. Techniek wordt ontwikkeld door producenten, minder door aannemers. Gaan er nieuwe consortia van samenwerkende bedrijven ontstaan naast de ketenintegratie zoals gewenst vanuit de hoofdaannemers? Bestaan er over 10 jaar nog architecten of hoofdaannemers? Er komt ongetwijfeld een stoelendans, een transitie in de bouw, een overgang naar een volgende fase. Als men die nu ontkent is het te laat om straks in te stappen. In die zin is breed denken, brainstormen endiscussiëren in de sector een goede aanloop voor de toekomst van de bouw.

Mick Eekhout, emeritus hoogleraar Productontwikkeling TU Delft, oud-formateur 3TU Speerpunt Bouw

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels