artikel

De 3D-printer in de bouw

bouwbreed

Minister Kamp gaf onlangs te kennen dat de maakindustrie nog meer digitaal moet gaan. Als grote voorbeeld noemde hij de 3D-printer. Alsof de echte maakindustrie op dit soort opmerkingen zit te wachten.

Ze weten heus wel raad met de digitale wereld en ook de (on)mogelijkheden van de 3D-printer. Zij weten als geen ander dat 3D-printers alleen effectief en efficiënt zijn voor het maken van kleine producten met ingewikkelde vormen – die niet uit een mal te halen of te frezen zijn – en die opgebouwd zijn met homogeen materiaal dat op elke gewenste printplaats beschikbaar is.

We printen al eeuwenlang

Op het eerste gezicht dus niets voor het maken van hele gebouwen, zou je zeggen. Mooi niet, de bouw is er juist zeer van gecharmeerd. De eerste gebouwen die met een 3D-printer zijn gebouwd, schijnen er al te staan. Tenminste, dat denken de jongens en meisjes die zich daarvoor hebben uitgesloofd. Zij beseffen kennelijk niet dat de bouwsector al millennia lang zijn bouwwerken print. Immers elke muur in de wereld wordt en werd 3D geprint van homogeen materiaal (bakstenen) met homogeen plakmiddel (cement) ertussen. De steigers en de metselaars zijn nu nog steeds de 3D-printer en de stenen en specie het te gebruiken materiaal.

De enige verandering voor het digitaal 3D printen van een gebouw is dan dat steigers en metselaars door een digitaal aan te sturen machine worden vervangen. Hoewel, de metselaars worden tegenwoordig ook al digitaal aangestuurd met een BIM. BIM legt de geometrie van een bouwwerk vast en fungeert als coördinator van uitsluitend de geometrische consequenties van gefragmenteerd ontwerpen. Elk baksteentje heeft zijn eigen x-, y-, z-coördinaten. Daar zit vooralsnog de enige digitale vooruitgang in de bouw. Vroeger werd dat met 2D-tekeningen gecoördineerd. Dat is moeilijk en leidt dus tot foutjes. Het enige wat we dan eigenlijk nog moeten doen is de metselaar vervangen door een machine. Maar ook dat hebben sommige bouwers ook al in de prefab fabrieken.

Jeempie, het 3D digitaal printen is er dus allemaal al, maar alleen in stukken. Het gaat er dus alleen maar om een heel bouwwerk uit één stuk met één machine te maken. Millimeter voor millimeter. Als het af is, is het als in beton gegoten. Je kunt er niets meer aan veranderen, zelfs niet met een anti-printer. Het zijn geen steentjes die je van elkaar kunt halen. Je realiseert een onveranderbare monoliet. Ben je het bouwwerk zat, dan dient het gesloopt te worden. Geen greintje hergebruik. Wie zeurt er nou eigenlijk over die circulaire economie?

Hennes de Ridder, emeritus hoogleraar integraal ontwerpen aan de faculteit der Civiele Techniek en Geowetenschappen van de TU Delft

Reageren op deze column? Dat kan via redactie@cobouw.nl of via Twitter op @HennesdeRidder

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels