artikel

Wat als een combinant in een combinatie failliet gaat?

bouwbreed Premium

Veel werken worden gerealiseerd door een bouwcombinatie. Vaak omdat alleen als bouwcombinatie kan worden voldaan aan de eisen van de aanbesteder, maar tevens omdat er wordt gedaan aan risicospreiding. Maar wat nu indien een van de combinanten failliet gaat?

Allereerst is bij een faillissement van belang hoe de bouwcombinatie is vormgegeven. Vaak hebben partijen daartoe een vennootschap onder firma (vof) opgericht. Dat hoeft echter niet. Ook zonder een vof op te richten kunnen partijen als combinatie een werk uitvoeren.

Bij een vof geldt dat ieder van de vennoten hoofdelijk aansprakelijk is voor de verplichtingen die de vennootschap is aangegaan. Dit maakt dat de opdrachtgever de andere vennoot/combinant kan aanspreken aangezien opdrachtgever een overeenkomst is aangegaan met een vennootschap/combinatie waarbij ieder der vennoten/combinanten hoofdelijk tot nakoming gehouden is. Het risico van een faillissement van een of meer combinanten wordt door de overblijvende combinanten gedragen. Dit zal ook vaak zo zijn als partijen geen vof hebben opgericht. In de meeste overeenkomsten met combinaties heeft de opdrachtgever bedongen dat elk van de combinanten verantwoordelijk is voor de juiste nakoming van de gehele overeenkomst.

Schade verhalen

Maar wat betekent dit nu voor de overblijvende combinant? Dient deze volledig in te staan voor tekortkomingen veroorzaakt door zijn failliete combinant? Het antwoord is ja . Dat betekent niet dat hij geen enkele mogelijkheid heeft om zijn schade te verhalen. De overblijvende combinant doet er goed aan met de curator te spreken om te bezien of er nog vorderingen bestaan op onderaannemers en leveranciers van de failliete combinant die – meestal tegen een vergoeding – kunnen worden overgenomen en of personeel van de failliet voor de duur van het project kan worden ingehuurd. Op die wijze zou hij zijn schade kunnen beperken.

Van groot belang is dat de deelnemers aan de combinatie hun onderlinge verhoudingen goed vastleggen in de samenwerkingsovereenkomst. Voldoende duidelijk dient te zijn wie exact voor welk deel van het project verantwoordelijk is. De samenwerkingsovereenkomst werkt alleen tussen de combinanten onderling maar bij een faillissement van een combinant is de regeling leidend voor hoe er met de curator moet worden afgewikkeld. Vaak wordt er onvoldoende vastgelegd, zo leert de praktijk. Dan wordt het lastig afwikkelen met de curator.

Faillissement

Ten slotte, uitgangspunt was (tot februari 2015) dat het faillissement van een vof noodzakelijkerwijs ook het faillissement van haar vennoten tot gevolg heeft. In februari 2015 is de Hoge Raad, de hoogste rechtsprekende instantie in Nederland, in een uitspraak daarop teruggekomen. In die uitspraak heeft de Hoge Raad beslist dat een faillissement van een vof niet meer automatisch het faillissement van de afzonderlijke vennoten tot gevolg heeft. De gedachte van de Hoge Raad is dat het heel goed zo zou kunnen zijn dat een vennoot, in tegenstelling tot de vof zelf, voldoende vermogen kan hebben om zowel de schuldeisers van de vof als zijn schuldeisers te voldoen. Ook als deze vennoot bepaalde vorderingen niet voldoet,

Wat nu? Een faillissement van een bouwcombinatie (vof) betekent niet automatisch het faillissement van de combinanten. En omgekeerd: het faillissement van een van de combinanten betekent niet het faillissement van de combinatie. In beide gevallen moet de vennoot die niet failliet is, het project vaak op eigen kracht afmaken. Kunt u dat?

Francine Daemen, advocaat insolventierecht Poelmann van den Broek

Reageer op dit artikel