artikel

Kostenverhaal

bouwbreed

Kostenverhaal

De regeling inzake grondexploitatie in de Wro gaat uit van verplicht door de gemeenten toe te passen kostenverhaal en, waar nodig, het stellen van locatie-eisen bij particuliere exploitatie.

Kostenverhaal is verplicht als het planologische besluit ruimte biedt aan een of meer bouwplannen die in artikel 6.2.1 Bro worden genoemd. Het publiekrechtelijk kostenverhaal is geregeld door middel van het exploitatieplan dat de gemeenteraad gelijktijdig met de planologische maatregel vaststelt (artikel 6.12 lid 1 Wro). Artikel 6.24 biedt de juridische basis voor de anterieure overeenkomst.

De wettelijke basis voor kostentoedeling in artikel 6.24 Wro is heel breed gehouden. Tegelijkertijd wordt de kanttekening geplaatst dat er geen sprake mag zijn van het “kopen van planologische wijzigingen. Alleen planologische overwegingen mogen een rol spelen”.

Naast het probleem van de planologische basis voor anterieure kostentoedelingsafspraken blijft ook de ongelijkwaardigheid van beide partijen bij dergelijke afspraken een complicatie. De minister stelt in de Nota naar aanleiding van het Verslag in dit verband: “Het wetsvoorstel biedt geen expliciete garantie ter voorkoming van zogenoemde betaalplanologie, maar zoals ik elders heb aangegeven, is een handelwijze van de gemeente die neerkomt op betaalplanologie in strijd met het wettelijk stelsel te achten ”.

En juist op dit punt doen zich in de praktijk ook ruim zes jaar na de invoering van de Wro nog steeds problemen voor: sommige gemeenten doen het jegens exploitanten zo voorkomen alsof zij verplicht zijn een bepaalde bijdrage te betalen, bedoeld voor investeringen in ‘ruimtelijke kwaliteit’. Als er niet wordt betaald, zal de gemeente niet meewerken aan een planologische maatregel, zo wordt dan te verstaan gegeven. Deze houding wordt wel ingenomen terwijl het vaststellen van een exploitatieplan in dergelijke situaties ofwel überhaupt niet mogelijk is omdat geen sprake is van een bouwplan als bedoeld in artikel 6.2.1. Bro, dan wel op grond van een wel mogelijk exploitatieplan geen of veel lagere kosten in rekening kunnen worden gebracht. In dergelijke situaties is het risico van betaalplanologie en – als er wordt betaald – onverschuldigde betaling levensgroot.

Op 24 september organiseert het IBR een studiemiddag waarin deze problematiek aan de orde komt.

Arjan Bregman, Instituut voor Bouwrecht

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels