artikel

Arbocatalogus slaagt voor praktijktest

bouwbreed

Arbocatalogus slaagt voor praktijktest

De arbocatalogus, geïntroduceerd in 2007, geeft een overzicht van gezonde werkmethoden per beroep. Werknemers en uitvoerders kennen het begrip catalogus niet, blijkt uit recent onderzoek. Jammer, vindt Jan Warning.

Welke maatregel kan een timmerman nemen om ervoor te zorgen dat hij niet lawaaidoof wordt? Een mogelijkheid is om een cirkelzaag met hardmetalen sandwichbladen te nemen. Deze maakt twee tot bijna drie keer zo weinig lawaai als een cirkelzaag met chroom-vanadium bladen.

Wat kan een stukadoor het beste doen als hij slijtage aan zijn bewegingsapparaat wil voorkomen? Dan kan hij bijvoorbeeld een verrijdbare mengkuip met mixer op statief gebruiken, dat voorkomt het met de hand opsteken.

Er zijn tal van maatregelen die ervoor zorgen dat werknemers gezond blijven op het werk. De bedrijfstak heeft veel geïnvesteerd in innovatie en ontwikkeling van gezonde werkmethoden. Zo is onlangs bekend geworden dat er de afgelopen tien jaar veel vooruitgang is geboekt om blootstelling aan gevaarlijk kwartsstof te verminderen. De bedrijfstak gaat de goede kant op, toch worden nog lang niet alle maatregelen door iedereen toegepast.

Een overzicht van gezonde werkmethoden per beroep geeft de arbocatalogus. De term arbocatalogus is geïntroduceerd in 2007 door de rijksoverheid. De gedachte erachter is dat de overheid algemene doelvoorschriften opstelt in de Arbowet. Werkgevers en werknemersorganisaties hebben vervolgens de mogelijkheid om af te spreken hoe die doelen worden bereikt. Deze middelvoorschriften staan in de arbocatalogus. Zo staat bijvoorbeeld in de Arbowet dat het geluidsniveau gemiddeld niet hoger mag zijn dan 85 db(A). Dit wordt in de arbocatalogus uitgewerkt voor de timmerman met het advies om de cirkelzaag met hardmetalen sandwich bladen te gebruiken.

Sinds 2010 hebben sociale partners in de bedrijfstakken bouw, infra, afbouw en onderhoud tien arbocatalogi gelanceerd. In totaal zijn er voor zo’n tachtig beroepen maatregelen opgenomen voor alle belangrijke risico’s. Het lijkt ingewikkeld maar dat valt mee. Wie de webpagina ‘arbocatalogi bouwnijverheid’ opent, een beroep en een risico aanklikt, is binnen drie muisklikken op de pagina met voorgestelde maatregelen.

De vraag is of de arbocatalogus ervoor heeft gezorgd dat het werk echt gezonder en veiliger is geworden. Recentelijk heeft een praktijkonderzoek plaatsgevonden naar de ervaringen met de arbocatalogus. Een onderzoekster ging op bouwplaatsen in gesprek met werkgevers of werknemers. Bij een concrete werksituatie is besproken of er sprake is van risico’s voor de gezondheid. Met de iPad in de hand wordt vervolgens gezocht of de arbocatalogus duidelijke en begrijpelijke maatregelen suggereert. De derde stap is de beoordeling of de gesuggereerde maatregelen in deze situatie ook praktisch uitvoerbaar zijn. In totaal zijn op deze manier 68 ‘zoekacties’ uitgevoerd. In de meeste gevallen zijn mensen op de bouwplaats het eens met de genoemde risico’s én ze vinden dat in deze situatie de getoonde maatregelen duidelijk en toepasbaar zijn. Dat is goed nieuws.

Minder positief is dat de werknemers en uitvoerders het begrip arbocatalogus niet kennen. Werkgevers en KAM-coördinatoren zijn wel op de hoogte van de arbocatalogus. Het is jammer dat een instrument dat goed geslaagd is voor de praktijktest bij belangrijke doelgroepen onbekend blijft.

De bekendheid en het gebruik van de arbocatalogus dient te worden verhoogd. Hiermee krijgen betrokkenen inzicht in de maatregelen die nodig zijn om risico’s voor de gezondheid te minimaliseren.

En er is nog een reden om de bekendheid van de arbocatalogus te vergroten. Door de koppeling van de arbocatalogus met de Arbowet is de werkgever ervan verzekerd dat de Inspectie SZW geen boete uitdeelt zolang de arbocatalogus wordt gevolgd. Naast de gezonde en veilige werksituatie is dat een extra stimulans om deze catalogus vaker te raadplegen!

Jan Warning, directeur Arbouw

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels