artikel

Verzekerde garantie zorgt voor kwaliteit

bouwbreed Premium

Particuliere huizenkopers krijgen een afbouwgarantie en een gebrekengarantie. Professionele kopers kennen deze garanties doorgaans niet. Voor hen bedachten Rigo en ERB de ‘Erkende Technische Oplossing’.

Veel professionele opdrachtgevers grijpen vaker naar standaardproducten. Ze kopen gebouwen of gestandaardiseerde renovaties of inbouwpakketten in. Die inkoop lijkt in grote lijnen op de koop-aanneemovereenkomst die de particuliere woningkoper aangaat bij de koop van een woning op papier. Ook die koper heeft weinig invloed op vormgeving en kwaliteit en moet vertrouwen dat kwaliteit wordt geleverd. Heel wat bouwers hebben een uitgewerkt woningconcept in de aanbieding.

Vergeleken met de rol van bouwheer die ontwerper en adviseurs aanstuurt en aannemers uitnodigt in te tekenen op bestek en tekeningen, staan deze opdrachtgevers veel meer op afstand van het product dat ze inkopen. Dat is een bewust gekozen rol. Het kan een flinke besparing opleveren in bijkomende kosten en productspecificatie. Maar waar de individuele koper bescherming krijgt in de vorm van een afbouwgarantie (bij faillissement van de bouwer/ontwikkelaar) en gebrekengarantie (zes jaar na oplevering) moet de professionele opdrachtgever zelf zijn plan trekken. Want hij geeft veel zeggenschap uit handen.

Een bankgarantie kan in de plaats komen van de afbouwgarantie. En voor de periode na oplevering kan een verzekerde garantie worden aangeboden. In de praktijk zien we dat dit bij deze partijen zeker nog geen gewoonte is, voor de aanbieder van het woningconcept evenmin als voor de afnemer. Dat heeft tot gevolg dat de corporatie of belegger het risico loopt dat zich na oplevering onvoorziene problemen voordoen door tegenvallende kwaliteit of na oplevering blijkt dat de bouwer/ontwikkelaar een ander of slechter product heeft afgeleverd dan gedacht. Dan verhaal halen is in de bouwwereld complex, duur en langdurig, terwijl de uitkomst onvoorspelbaar is. In de praktijk kunnen zich omvangrijke schades voordoen doordat de bouwer onvoldoende of afwijkende kwaliteit leverde of omdat bijvoorbeeld nieuwe duurzame producten tegenvallen.

Toezicht

Een opdrachtgever die dit risico loopt, is eigenlijk dus niet professioneel. Want waarom zou je niet een klein deel van de uitgespaarde bijkomende kosten omzetten in een verzekerde garantie? Dat dwingt de bouwer/ontwikkelaar tot leveren van kwaliteit en maakt direct duidelijk waar het toezicht ligt: bij de verzekeraar. De variatie in de prijs van deze verzekering is een indicator voor de kwaliteit van de aanbieder. Een goede verzekerde garantie voor gebreken en eventueel ook afbouw vervangt een ingewikkeld proces met private kwaliteitsborging door derden: de interne kwaliteitsborging bij de bouwer en het toezicht door de verzekeraar ondervangen dit. Dat lijkt dus een must voor de inkopende opdrachtgever, die daar nog onvoldoende gebruik van maakt.

De door ons voorgestelde Erkende Technische Oplossing (ETO) kan in dit proces behulpzaam zijn om te garanderen dat het geleverde product (een woningconcept, een standaardrenovatie, een dakkapel, etc.) voldoet aan de specificaties die bouwer en afnemer overeenkomen en aan de specificaties die garanderen dat aan de wettelijke eisen (Bouwbesluit) wordt voldaan. Het maakt het proces voor veelvoorkomende bouwwerken, -delen en -constructies stukken efficiënter, dwingt de bouwer tot leveren van kwaliteit en garandeert de afnemer dat hij die ook krijgt.

We verwachten dat de toeleverende industrie in samenwerking met bouwers dit toejuicht en zien in de praktijk belangrijke aanzetten daartoe. Zowel professionele als incidentele en particuliere opdrachtgevers kunnen hiervan profiteren. De overheid kan dit faciliteren door de ETO een plek te geven in de bouwregelgeving en de ETO-constructies vrij te stellen van toezicht. We pleiten voor een specifieke ruimte hiervoor in de voorstellen voor verbetering van de kwaliteitsborging. Dit vergt bovendien vooral een duidelijke positie voor de ETO: het is wenselijk dat deze transparant en (publicatie van dossier op internet), eenvoudig (korte procedure) is en gegarandeerd de wettelijke eisen afdekt.

Rob de Wildt, RIGO Research en Advies en Nico Scholten, Expertisecentrum regelgeving bouw

Reageer op dit artikel