artikel

Afkicken van subsidie goed voor innovatie

bouwbreed

Tussen consultants en universiteiten zit een grijs gebied. Voor dat gebied zou maximale transparantie moeten gelden. Piet Oskam pleit voor een gedragscode.

Een goede uitwisseling tussen de bouwpraktijk en de wetenschap is belangrijk en kan wederzijds bevruchtend werken. Zo’n uitwisseling komt het best tot stand, als zowel bouwondernemers als wetenschappers op hun eigen werkgebied excelleren. Succesvolle ondernemers en uitmuntende wetenschappers kunnen samen veel bereiken. Dit wordt echter anders, als zogenaamde wetenschappers hun stokpaardjes gaan berijden en keer op keer platgetreden paden bewandelen. Dat komt de uitwisseling tussen de bedrijfstak en de universiteiten uiteindelijk niet ten goede. De kloof tussen de wetenschap en het bedrijfsleven wordt maar moeilijk gedicht. Nu de bouwsector een meer kennisintensieve branche wordt, is goede uitwisseling tussen universiteiten en hogescholen enerzijds en ondernemingen anderzijds van groot belang.

Het is van twee kanten altijd moeilijk geweest om een goed begaanbare brug te slaan. Wetenschappers werken nauwelijks projectmatig en bouwers hebben beperkte belangstelling voor de wetenschap. Steeds weer doen promovendi moeizame pogingen om externe financiering voor hun onderzoek te krijgen. Ondertussen neemt het kennisniveau binnen de bedrijven enorm toe. Een toenemend aantal ondernemers heeft een vooropleiding op het niveau van hoger beroepsonderwijs of universiteit. Dat maakt een betere uitwisseling van nieuwe wetenschappelijke inzichten mogelijk. De resultaten daarvan zijn zichtbaar in de vorm van nieuwe concepten, betere logistiek, slimmere organisatie, prefab bouw en nieuwe bouwtechnieken. Telkens is het de vraag hoe we sneller van kennis en kunde naar kassa kunnen komen. Die vraag heeft ook al lange tijd de aandacht van de overheid.

Nieuwe thema’s dienen zich aan, zoals lean bouwen, BIM, virtueel bouwen. Steeds weer wordt vanuit de overheid een serieuze poging gedaan om de kenniskloof tussen ondernemers en wetenschappers te overbruggen. Er is veel onderzoek gedaan naar de effecten van deze overheidsbemoeienis. Steeds weer blijkt dat het maar moeilijk of geheel niet te meten is wat de inzet van publieke middelen heeft opgeleverd. De ontwikkelingen volgen elkaar snel op. De tijden veranderen. Generatie X en generatie Y volgen elkaar snel op. De nieuwste generatie beschikt over een onovertroffen capaciteit om kennis te vergaren en toe te passen. Het opleidingsniveau is sterk toegenomen. De weg waarlangs expertise gekoppeld wordt aan ondernemerschap is in veel gevallen een snelweg geworden. In de nieuwe context is het ondenkbaar dat de overheid zich nog een actieve taak toedicht op het gebied van de kennisoverdracht in de richting van ondernemers. Ondernemers zijn kenniswerkers pur sang geworden. Via internet is elk denkbaar stukje informatie snel te traceren en te benaderen. De overheid is van huis uit niet de meest innovatieve organisatie en zal niet gemakkelijk de benodigde aanpassingen doorvoeren.

Ondertussen is de consultancymarkt tot grote rijpheid gekomen. Er is geen enkele reden meer om een overheidsbedrijf voor innovatieadvies in de lucht te houden. Zo’n overheidsbedrijf krijgt steeds meer vertakkingen en schijnconstructies, die een verstikkend effect hebben op de marktwerking. Overheidsorganisaties gedragen zich veelal als Holle-Bolle-Gijs voor wie het nooit genoeg is. Er wordt veel belastinggeld verspild en veel ondernemers verafschuwen het pampergedrag van de overheid.

Er zijn echte professoren en nep-wetenschappers die zich gretig bewegen op het grijze gebied tussen de universiteit en het bedrijfsleven. Een pleidooi voor maximale transparantie geldt zeker voor personen die zich op dit grijze gebied ophouden. Het is niet transparant om van twee walletjes te eten. Het wordt tijd voor een gedragscode, waarin de omgangsnormen van wetenschappers met bedrijfsprojecten wordt vastgelegd.

Tijden veranderen, waardoor de kloof tussen bedrijfsleven en wetenschap op een verassende eigentijdse wijze wordt overbrugd. Zowel ondernemers als wetenschappers zien steeds meer het belang van een gezonde kruisbestuiving, Het is van het grootste nationale belang, dat de overheid op deze snelweg geen sta-in-de-weg is, maar goede verkeersregels ontwikkelt en toepast. Dan kan de kloof tussen wetenschap en bedrijfsleven omgezet worden in een begaanbare weg.

Piet M. Oskam

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels