artikel

Stofvrij werken

bouwbreed

Meer dan de helft van alle werknemers in de bouw heeft op de werkplek last van stof. Wie stofvrij werkt en stofvrij gereedschap gebruikt, kan gezondheidsschade door het inademen van kwartsstof vermijden. In de afgelopen jaren is veel aandacht aan deze problematiek gegeven. Toch blijkt het nodig het onderwerp regelmatig onder de aandacht te brengen van partijen in de bouw.

De kwaliteit van bodem, water en lucht ging er de afgelopen decennia flink op vooruit. Met de kwaliteit van het binnenmilieu lijkt het minder goed gesteld. Recente berichten over het slechte binnenklimaat in scholen, en over de blootstelling aan radongas in woningen en aan kwartsstof op de bouwplaats, spreken boekdelen. Maar liefst 58% van de onlangs 7.100 gekeurde werknemers in afbouw en onderhoud heeft last van (kwarts)stof op de werkplek. Eén op de vier heeft een afwijkende longfunctie, aldus Arbouw.

Stof in de bouw is geen nieuw of onbekend fenomeen. Verstandige klussers gebruiken sinds jaar en dag een ‘snuitje’ als ze moeten boren, frezen, hakken, schuren, slijpen, stralen of zagen. Maar wie beroepsmatig aan stof wordt blootgesteld, moet meer doen om op de lange termijn gezondheidsschade te voorkomen. Deeltjes kwartsstof zijn namelijk zó klein dat je ze nauwelijks kunt zien en er vrijwel niets van merkt. Diep in de longen verminderen ze na enkele tientallen jaren de elasticiteit van het longweefsel en veroorzaken ze zo kortademigheid en benauwdheid.

Om dit probleem onder controle te krijgen, zijn de afgelopen 10 jaar de belangrijkste stofbronnen in de bouwnijverheid opgespoord. Ook zijn door de sector stofvrije gereedschappen ontwikkeld (met een goede afzuiging of watertoevoer), zijn stofvrije procedures opgesteld (o.a. levering van materialen op maat, niet zagen maar knippen, industriële stofzuigers in plaats van perslucht), en heeft TNO via internet alle benodigde kwaliteitslabels en -classificaties beschikbaar gemaakt.

Toch dringt deze kennis en kunde nog onvoldoende door tot de praktijk. Volgens de Inspectie SZW neemt 15 procent van alle aannemers geen maatregelen tegen kwartsstof, en bij kleine bedrijven in het MKB vermoedelijk nog meer. Zouden opdrachtgevers stofvrij werken in hun bestekken niet op dezelfde wijze moeten meenemen, net zoals dat gebeurt met duurzaamheid? Ook aannemers roep ik op om innovaties, die stofvrij werken mogelijk maken, op grotere schaal toe te passen. Dit voorkomt gezondheidsproblemen, vermindert (maatschappelijke) kosten op de langere termijn en leidt tot tevreden werknemers.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels