artikel

Aanpak lawaai in bouw juist succesvol

bouwbreed Premium

Aanpak lawaai in bouw juist succesvol

De bouwnijverheid zou de sector zijn met de meeste gehoorschade, meldde het NOS-journaal op 1 december. Klopt niet, weet Jan Warning, de bouw is juist de enige sector waar actief gehoorschade wordt opgespoord.

Waarom laat een instituut van de bedrijfstak het nummer ‘Someone like you’ van Adele horen? Op de website van Arbouw kan men in een jukebox verschillende populaire nummers beluisteren. Met alleen de ingebouwde luidspreker van de pc klinkt de zang met pianobegeleiding best nog redelijk. Tot na een halve minuut. Het nummer begint opnieuw. De piano klinkt dof. De stem van Adele lijkt over minder registers te beschikken. Het ligt niet aan de weergave van de pc. Deze versie klinkt zoals iemand het hoort die lawaaidoof is.

De jukebox is een voorbeeld van een actie om de bewustwording rond lawaaidoofheid te vergroten. Sinds 2000 spannen sociale partners zich in om lawaai op het werk te verminderen en het dragen van gehoorbescherming te stimuleren. In het archief van Arbouw is een keur aan onderzoek en voorlichtingsactiviteiten terug te vinden. Zo won in 2007 de voorlichtingsfilm ‘Wie niet horen wil…’ een internationale prijs in Hamburg.

Lawaaidoofheid is een ernstige handicap. Op feestjes of in de kroeg haakt men af bij een gesprek in de groep. Mensen raken in een isolement. Daarnaast vormt lawaaidoofheid een risico op de bouwplaats. Werknemers met gehoorschade horen iets niet aankomen of reageren niet op waarschuwingen. Het ergste is dat lawaaidoofheid onherstelbaar is. Eenmaal doof is altijd doof. Maar lawaaidoofheid door het werk is te voorkomen. Door de aanschaf van geluidsarme machines. Of in de cabine het raam dicht te doen. En door het werk zo te organiseren dat het aantal werknemers dat aan lawaai blootgesteld is zo klein mogelijk te houden. Daar waar het lawaai niet te voorkomen is dienen persoonlijke beschermingsmiddelen te worden gebruikt. Er zijn al jaren goede geluidskappen en op maat gemaakte otoplastieken op de markt.

Gulden stelregel

Het klinkt simpel en dat is het misschien ook wel. Toch zijn deze maatregelen moeilijk in te voeren in een bedrijfstak waar het werk gebeurt op wisselende locaties en door kleine ondernemers die zelf niet altijd op het project aanwezig zijn. Er geldt wel een gulden stelregel: de kracht van de boodschap zit in de herhaling.

En wat hebben al deze inspanningen sinds 2000 nu opgeleverd? Weinig, als we het 8 uur journaal van zondag 1 december mogen geloven: “De meeste gehoorschade vindt plaats in de bouwnijverheid”, las de nieuwslezer op. Jammer dat de nieuwslezer niet even op de website van de NOS heeft gekeken waar een onderzoeker de stelling dat de bouw verantwoordelijk is voor de meeste gehoorschade een vertekend beeld noemt: “De bouwnijverheid is de enige branche waarin actief gehoorschade wordt opgespoord door systematisch preventief medisch onderzoek. In bijvoorbeeld de industrie is het preventief medisch onderzoek door een vrijblijvend karakter onvoldoende ontwikkeld. Daardoor is er ook een onderrapportage van meldingen.”

Inderdaad is het zo dat in de bouwnijverheid een gehoortest in een geluidscabine een onderdeel is van het periodiek medisch onderzoek. Een dergelijke test geeft de werknemer een beeld van de kwaliteit van zijn gehoor en zo nodig voor de bedrijfsarts een aanknopingspunt voor advisering.

De gegevens van het gehooronderzoek komen in een centrale database. Deze data geven wel een indruk van het succes van de inspanningen. Sinds 2005 is het aantal bouwplaatsmedewerkers die lawaaidoof zijn geworden afgenomen van 18,7 naar 14,3 procent. Dat is een afname van bijna een kwart in zeven jaar; dit resultaat mag gerust spectaculair worden genoemd.

Veertien procent van de werknemers met gehoorschade is overigens nog steeds veel te veel. Het is belangrijk om door te gaan op de ingeslagen weg. Onderzoek naar lawaaipreventie en voorlichting blijft nodig.

De moraal van het verhaal is dat de bouwnijverheid het dus eigenlijk heel goed doet. De bouw is de enige bedrijfstak waar actief gehoorschade wordt opgespoord. En het beleid van actieve voorlichting leidt tot een afname met een kwart. Jammer dat deze successtory niet werd verteld op het NOS-journaal.

Jan Warning, directeur Arbouw 

Reageer op dit artikel