artikel

Bedrijfstak eensgezind over belang veiligheid

bouwbreed Premium

De veiligheid op de bouwplaats moet worden verbeterd, maar hoe? Een rondetafelgesprek op uitnodiging van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid geeft een overzicht van mogelijkheden. Veiligheid is een complex onderwerp, merkte Jan Warning op een bijeenkomst.

“Wij hebben vooralsnog geen nieuwe regelgeving in de maak. We wachten af waar de bedrijfstak mee komt.” Het klinkt dreigend uit de mond van Marga Zuurbier, directeur van de Inspectie SZW, de voormalige Arbeidsinspectie. Zij heeft een overzicht gegeven van ongevallen in de bouwnijverheid. De teneur is: de bedrijfstak moet aan het werk.

In het kader van een groot congres van het ministerie van SZW op 25 maart vindt er een zogenaamde bestuurderskamer plaats, met een unieke opkomst. Alle partijen die er toe doen als het gaat om veiligheid zijn vertegenwoordigd. Grote bouwondernemingen, het midden- en kleinbedrijf, de vakbeweging, zzp-organisaties, maar ook de Onderzoeksraad voor de Veiligheid en Aboma zitten aan tafel. Wat gaat dit opleveren?

Elco Brinkman voert namens de bedrijfstak als eerste het woord. Een camera draait mee voor een afscheidsprogramma. Brinkman betoogt dat er relatief veel ongevallen zijn in de bouw omdat er ook relatief meer risico’s zijn. In de bedrijfstak zijn er instrumenten ontwikkeld zoals Storybuilder en de VI. Veiligheid wordt meer geborgd in de ontwerpfase door een artikel in het Bouwbesluit waarbij geen vergunning wordt verleend indien een bouwwerk niet veilig te onderhouden is. Samen met Aedes en BNA is de urgentie van aandacht in de ontwerpfase onderstreept met informatie naar de leden van deze verenigingen.

De reacties zijn niet van de lucht. FNV Bouw pleit voor een belangrijker rol voor de hoofdaannemer. Aboma benadrukt het belang van V&G-coördinatie. De directeur van Heijmans ziet de hoofdaannemer als de regisseur van de veiligheid.

Maar de concurrentie op prijs is belangrijk, benadrukt de voorzitter van Stichting ZZP Nederland. Als er steeds goedkoper wordt aanbesteed gaat dat ten koste van de veiligheid. En onderaan de keten is de zzp’er de klos. Brinkman had daarvoor al gezegd dat het achteraf misschien toch niet zo verstandig was geweest om vanuit de gedachte van vrije mededinging zo min mogelijk eisen aan zzp’ers te stellen.

Vertegenwoordigers van het kleinbedrijf stellen juist dat partnerschap van belang is. Bij telkens wisselende onderaannemers is er altijd sprake van verrassingen. De veiligheid is gebaat bij stabiele combinaties van ondernemingen die op elkaar zijn ingespeeld. Dan weet men wat men aan elkaar heeft.

Tot slot komt ook de veiligheidscultuur op de bouwplaats ter sprake. Vaak is op papier alles in orde, maar is de praktijk een rommeltje. Ook daarin heeft de hoofdaannemer een sturende rol. Heijmans stelt voor om elke dag te beginnen met een bouwvergadering, waarin met elkaar wordt besproken wat er de komende dag staat te gebeuren. Een no blame -cultuur is belangrijk. De bedoeling is om niet op zoek te gaan naar schuldigen, maar om te bespreken hoe onveilige situaties voorkomen kunnen worden.

En dan is de discussie afgelopen. De bestuurderskamer is voorbij. Mensen blijven nog napraten of men spoedt zich naar de plenaire congreszaal voor de afsluitende woorden van Staatssecretaris Klijnsma. Achteraf is het misschien jammer dat er geen heldere conclusies zijn getrokken in de bestuurderskamer. Maar deze bijdrage in Cobouw kan in die lacune voorzien.

Extra impuls

Er bestaat een vrij grote eensgezindheid in de sector dat de veiligheid gebaat is bij een extra impuls. De bedrijfstak doet al veel en méér dan andere sectoren, maar er moet nog een schepje bovenop.

De gewenste aanpak heeft meerdere facetten. Een beter ontwerp voorkomt veel ongevallen. Voorkomen moet worden dat veiligheid een rol speelt in de onderlinge concurrentie. Aandacht moet worden besteed zowel aan de V&G-coördinatie als aan de veiligheidscultuur op de bouwplaats. In een sector die bestaat uit zoveel kleine bedrijven is deze aanpak op meerdere facetten een grote uitdaging. De overheid kijkt naar wat de bedrijfstak gaat doen. Net zoals op de bouwplaats moet er nu ook in de bedrijfstak regie worden genomen. Want met praten alleen voorkomen we geen ongevallen.

Reageer op dit artikel